Sápmi |

Arhinmäki: ILO-soahpamuš dehálaš sápmelaččaide ja olles Supmii

Suoma kultur- ja valáštallanministtar Paavi Arhinmäki atná ILO 169-soahpamuša ratifiserema dehálažžan sihke sápmelaččaide, ja olles riikii ja váldoálbmogii. Arhinmäki válddii soahpamuša ratifiserema ovdan duorastaga 12.4. Tales from the North -semináras Anáris.

Paavo Arhinmäki
Kultur- ja valáštallanministtar Paavo Arhinmäki. Govva: Tiina Jutila / Yle

- Anán soahpamuša ratifiserema earenoamáš dehálažžan sihke sámiid kultuvrralaš rivttiid ollašuvvama dihte ja dan buhttemeahttun kultuvrralaš riggodaga dihte, maid sámiid álgoálbmotkultuvra fállá sihke min riikii ja váldoálbmogii, dajai kultur- ja valáštallanministtar Paavo Arhinmäki sáhkavuorustis duorastaga.

Arhinmäki muittuhii maid ráđđehusprográmma mihttomearis ratifiseret máinnašuvvon soahpamuša dán ráđđehusbadji áigge. ILO 169 lea okta deháleamos álgoálbmogiid guoskevaš riikkaidgaskasaš soahpamušain.

- Oahpahus- ja kulturministeriija hálddahussurggiid vuoigatvuođaid bealis eai leat mearrádusat, mat eastadivčče ratifiserema. Dat doaimmat, mat leat dahkkon sámekultuvrra gárgeheapmái leat leamaš seamma vuoiŋŋas ILO 169-soahpamušain.

Sápmelaččain vuoigatvuohta ovddidit kultuvrraset

Arhinmäki muittuhii vuođđoláhkii čállon sámiid vuoigatvuođas álgoálbmogin doalahit ja gárgehit iežaset giela ja kultuvrra.

- Stáhta bušehttii lea várrejuvvon sierra mearreruhta sámegielat kultuvrra doarjumii ja sámeorganisašuvnnaid doibmii, ja dat lea oassin sámiide guoskevaš positiivvalaš earenomášmeannudeami, mainna sihkkarasto, ahte dihto minimamearri dáidaga ja kultuvrra doarjagis geavahuvvo sámekultuvrra gárgeheapmái. Sámedáiddáriid sajádagas lea liikka ain buoridanmunni, Arhinmäki gávnnahii.

Suomas geatnegasvuohta gáhttet sámegielaid

Ministtar Arhinmäki mielde suopmelaččaid geatnegasvuohta lea gáhttet unna, áittavuloš sámegielaid, main lea midjiide buhttemeahttun kulturárvu.

- Jus giella jávká, mii massit oasi buhttemeahttun kulturárbbis. Eat masse dušše sániid ja giela ráhkkanusaid, muhto maid jurddašeami, áddejumiid ja vásáhusaid máilmmis, máilmmigovaid. Oahpahus- ja kulturministeriija lea iežas hálddahussuorggis váldán duođas dan vuoigatvuođa ja geatnegasvuođa – doaladit ja gárgehit giela ja kultuvrra.

Arhinmäki muittuhii sáhkavuorustis varas sámegiela ealáskahttinprográmmas, mas daddjo, ahte sámegiela ealáskahttin eaktuda earret eará sámedáidaga ja -kultuvrra doarjaga gárgeheami, Sámemusea lanjaid viiddideami ja sámeáššedovdamuša nanosmahttima stáhta dáidagaovddidanortnegis sihkkarastindihtii bálddalasárvvoštallama. Doaimmaiguin háliidit maid lasihit sápmelaččaid vejolašvuođa váikkuhit olles návccaiguin dáidda- ja kulturpolitihkkii.

Arhinmäki čalmmustahtii goittotge, ahte maŋemuš jagiid doaimmat eai vel sihkkaraste sámegielaid seailuma.

- Sámegielaid sajádat lea ain áittavuloš, ja nuortalaš- ja anárašgielaid sajádat lea duođalaččat áittavuloš.

Sámiin rikkis árbediehtu

Arhinmäki oaidná, ahte álgoálbmogiid kultuvra lea hámiid ja sisdoaluid bealis čiekŋalit čatnon maid dasa, ahte árbevirolaš ealáhusat seilot ealasin.

- Sámeguovllus dat meidne oktavuođa máttuid kulturárbái ja dieđuide, guohtuneatnamiidda, guollečázádagaide, meahcástaneatnamiidda, gillii, árvvuide ja servodatortnegii. Sámit leat čeahpit suvdilis gárgeheami eallinvuogis ja sis lea ollu árbevirolaš diehtu, mii maid sáhttá leat ávkin váldokultuvrii dálkkádatrievdamis ja kultuvrralaš suvdilisvuođa gárgeheamis.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Bivnnuhamosat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä