Sápmi |

Dáiddár mátkkoštii oaivegávpogii bealuštit sámiid rivttiid Detnui dánsaperformánssain

Helssegis bearjadat veaigin arvvii, ja olbmot doapmaledje iešguđet báikkiide. Sunna Valkeapääs ii lean hoahppu. Son lei vuolgán Anáris čájehit mielas ođđa Deanu soahpamuševttohussii.

Stina Aikio, Sunna Valkeapää ja Niillas Holmberg vuostálastte Deanu soahpamuša dánssain riikkabeivviid olggobealde.
Stina Aikio, Sunna Valkeapää ja Niillas Holmberg vuostálastte Deanu soahpamuša dánssain riikkabeivviid olggobealde. Govva: Helga West/ Yle

Soahpamuš galggai álgodieđuid mielde leat riikkabeivviid nuppi gieđahallamis otne,  muhto gieđahallan sirdašuvai čuovvovaš vahkkui.

Garra arvvis beroškeahttá Sunna Valkeapää, Stiina Aletta Aikio ja Niillas Holmberg vuostálaste Deanu soahpamuševttohusa performánssain. Aikio ja Holmberg doalaiga šilttaid dan botta go Valkeapää dánssui boares guollefirpmiin Pikkuparlamentti, Suoma riikkabeaidálu ođđa oasi, ovddabealde.

Holmberga šilttas čuoččui “Terveisiä Tenolta, Äänestäkää saamelaiskulttuurin puolesta” (sámegillii: Dearvvuođat Deanus, jienastehket sámekultuvrra beali).

Soames riikkabeaiáirras bisánii cealkit moadde sáni

Joavku lei plánen performánssa dakkár boddui, goas riikkabeaiáirasat vázze meattá, ja Niillas Holmberg lohká oaidnán njunuš hálddahuslahtuid, muhtumat juoba bisánedje cealkit áššis moadde sáni.

- Muhtun áirasat bohte johtilit lohkat, ahte dorjot ja čájehedje doarjaga. Pekka Haavisto váccii mojunjálmmiin ja das nivkalii ja dathan gal maid dieđus maid min doarju dat almmái.  Loahpas bohte min jágehit eret, dat olbmot geat fáktejit dorvvolašvuođa ja ortnega. Muhto gal doppe ledje olbmot, geat čielgasit áddejit dan heađi, mii dás lea, ja áddejit min beali, vásihii Holmberg.

Sunna Valkeapää dánsumin guollefirpmiin riikkabeivviid Pikkuparlamentti olggobealde.
Govva: Helga West/ Yle

Sunná Valkeapää bealistis vuojui iežas dánsii.

- Mun dánson ja čirron, in mun gal gullan geange, govvida Valkeapää.

“Nuoraid vejolašvuohta árbevieruide ferte dorvvastuvvot”

Valkeapää mielas lea duššástuhtti, ahte vejolašvuođat ovddidit báikki sámiid beali leat unnán. Son sávvá ahte dáidaga bokte sáhtášii beaktilabbot váikkuhit politihkkii, go byrokratiijain. Seamma oaivilis lea Holmberg.

- Mu mielas lea hui čielga mearkkat das, ahte dárbbašuvvo maiddái ollu eará. Ja okta lea dáiddalaš ovdanbuktin. Mun jáhkán dasa, ahte áššit bohtet mannat duopmostullui boahttevuođas, nu ahte riektevuogádat lea okta geaidnu. Muhto eanet ja eanet orru, ahte dákkár dáiddalaš ovdanbuktimii lea dárbu, čilge Holmberg, guhte ieš loaiddasta dán giđa Suoma álbmotteahtera lávddis.

Valkeapää mielas mátki gitta Helssegii ii lean dušši, go oaivvilda ulbmilis ollašuvvan bures. Iežas dánssain son fikkai ovdanbuktit, ahte nuorra sápmelačča vejolašvuođaid máttuid árbevieruide ii oaččo hehttet.

- Nuorran ii vealttekeahttá háliit guolástit, muhto dalle go oahppá, mas lea gažaldat, oaidná máilmmi ja háliida ruoktot árbevieruid sisa. Dasa galggašii leahkit vejolašvuohta. Go mii fas morihit gudnejahttit dan, maid boarrásut olbmot máhttet, oaivvilda Valkeapää.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Bivnnuhamosat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä