Njuike sisdoaluide

Juridihkkadoavttir Juha Guttorm: Sávan, ahte Anára ja Ohcejoga guovlostivrra áirasat bastet čuollat sámegielat bálvalusaid beales

Vaikko sode-áššit leat mearriduvvon oalle guhkás lágaid dásis, de ballá juridihkkadoavttir Juha Guttorm, ahte sápmelaččat bohtet govssohallat boahtteáiggis.

Juridihkkadoavttir Juha Guttorm váillahii olbmuid jienastit viššalabbot dáid historjjá vuosttas guovloválggain. Govva: Linda Tammela / Yle

Lappi sosiála- ja dearvvašvuohtabálvalusain mearridit dál 59 ođđa guovlostivraáirasa. Sis čieža áirasa leat sámeguovllus: golbma áirasa Anáris, guokte Ohcejogas ja Soađegilis guokte. Eanodagas ii beassan oktage guovlostivrii.

Lappi universitehta buresbirgenrievtti professor Mirva Lohiniva-Kerkelä mielas áirasat juohkásit oalle dássedit miehtá Lappi ja dat dáhkida dan, ahte gieldalaččat besset mearridit iežaset áššiin ja ovttaveardásašvuohta ollašuvvá.

– Láhkaásahus ii čilge beare dárkilit mii dat ovttaveardásašvuohta lea. Bálvalusaid galgá ordnet ovttaveardásaččat nu ahte buohkain lea daid vejolaš oažžut. Dieđusge guovlostivra ferte váldit vuhtii mearrideamis báikkálaš diliid, ássiid meari ja agiid ja Lappis erenomážit sápmelaččaid erenomáš sajádaga, dajai Lohiniva-Kerkelä vuossárgga Ylen aamu -prográmmas.

Sámeáššedovdi ballá sápmelaččaid govssahallat

Juridihkkadoavttir Juha Guttorm mielas guovloválgabohtosis leat sihke buorit ja fuones bealit.

– Buorrehan sámiguovllu bealis dás lea, ahte Ohcejogas bohte guokte áirasa, mii ovddalgihtii lei einnostuvvon, ahte ii boađe ollašuvvat. Fuotni fas dat, ahte jienastanproseanta olles riikkas ja maiddái dáppe Lappi eanagottis bázii viehka vulos. Dathan oaivvilda, ahte eanetlohku lea báhcán ruoktot ja dat ii leat gal buorre demokratiija dáfus.

Guldal dás juridihkkadoavttir Juha Guttorm olles jearahallama.

Sápmelaš evttohasain eai gallis beassan guovlostivrii. Anáris beasai okta áirras, Anu Avaskari,son lea maiddái sámedikki lahttu, dasto Heikki Autto Roavvenjárggas ja vel Eanodagas várrelahttun Klemetti Näkkäläjärvi.

Vaikko sode-áššit leat mearriduvvon oalle guhkás lágaid dásis, de ballá Guttorm goittotge, ahte sápmelaččat bohtet govssahallat boahtteáiggis.

– Anáris bohte sisa golbma ja Ohcejogas guokte áirasa. Dál ollu lea gitta das, ahte mo sii bastet gohcit sámeguovllu sihke sámegiela ja kultuvrii vuođđuduvvi bálvalusaid, dadjá Guttorm.

Guovlohálddahusa oktavuhtii lea boahtimin sámegiela lávdegoddi. Guttorm mielas lea dál miellagiddevaš čuovvut makkár sajádaga dat oažžu.

– Dasahan ii leat dál álgomuttus boahtimin mangelágan mearridanváldi. Dattetge lea miellagiddevaš čuovvut mii dan rolla boahtá leat, man nana saji oažžu guovlohálddahusas ja mo dat bastá ovddidit sámegielat bálvalusaid.

Guttorm goittotge kritisere dan, makkár meroštallama vuođul lávdegoddái válljejit lahtuid.

– Lávdegotti lahttogáibáduseavttuin lea, ahte galget leat sámegielat olbmot. Láhkavuođuštusas ii máinnašuvvo, ahte galget leat sápmelaččat, dalle guovlostivra meroštallá gii lea sámegielat olmmoš.

Guttorm: Stuorra gávpogiid áirasat bohtet mearridit bálvalusain

Juha Guttorm ballá, ahte duođalaš mearridanváldi boahtá leat Lappi stuorra gávpogiin. Vaikko ođastusa jurddan lea beassat luovus gieldajurddašanvuogis, de ballá Guttorm, ahte ruhta boahtá mearridit oskkolašvuođa iežas guvlui.

– Erenomážit dalle go ruhta geahppána ja boahtá dakkár áigi go guovlostivra šaddá bargat lossa mearrádusaid, geahpedit bálvalusaid, de dallehan váldi lea daid guovlluin, gos bohtet eanemus áirasat.

Doaivva sus goittot lea dan unnage áirrasmearrái, mii gazzasii sámeguovllus Lappi guovlostivrii.

– Sávan dieđusge, ahte Anára ja Ohcejoga áirasat leat čeahpi ja bastet čuollat sámegielat bálvalusaid beales.

Sámi válgalávus gávnnat lasi ođđasiid guovloválggain.

Beaivvi ságaid ja Yle Ođđasiid Sámis sáhtát maid guldalit Yle Areenas.