Säämi |

Aanaar kieldâst já Uccjuuvâst tiettum ovtâskâs puuŋkih – Professor Sääksjärvi: vala ij taarbâš poollâđ, mutâ tiettumkuávlu vijđán kuuloold

Puŋkkilivest puáhtá čuávvuđ kost láá puuŋkih, mutâ meid jieš almottiđ jis uáiná puuŋki. Meid Säämist láá ovtâskâs puuŋkih Aanaar kieldâst maaŋgâ siijdâst já Uccjuuvâst.

Ilari Sääksjärvi, professori, Turun yliopisto
Turku ollâopâttuv professor Ilari Sääksjärvi muštoot, et Ruávinjaargâ kuávlust láá jo pisovâš puŋkkinäälih. Tobbeen kannat meccimuuhij maŋa tärhistiđ, et iä lah puŋkkiskipáreh vuálgám fáárun. Govva: Markku Sandell / Yle

Ovdil tääbbin tavveen Säämist ij tarbâšâm puuŋkijn murâštiđ. Tääl taah ilgâdis tivreh láá kuittâg levânâm jo Ruávinjaargân já motomeh ovtâskâs tivreh láá jottáám meid Sáámán.

Puŋkkilive-nettisijđost puáhtá čuávvuđ kost puuŋkih láá tiettum já juáháš puáhtá almottiđ toho jis lii uáinám puuŋki.

Meid Säämist Aanaar kieldâst já Uccjuuvâst láá tiettum puuŋkih. Taah kuittâg láá viehâ vissásávt puáttám luudij teikkâ pennui fáárust mäddin, iätá Turku ollâopâttuv professor Ilari Sääksjärvi.

– Mutâ lii pyeri iberdiđ, et sehe puuŋki et taigapuuŋki tiettumkuávlu taverääji kuárŋu kuuloold pajaskulij. Ruávinjaargâ kuávlust älgih jo leđe pisovâš puŋkkinäälih, iätá Sääksjärvi.

Maaŋgah ääših vaigutteh toos, et puávtáččij-uv Sáámán šoddâđ pisovâš puŋkkinääli. Tuárvi lieggâ šoŋŋâdâh lii tehálumos äšši. Já eromâšávt tot, maggaar liegâsvuotâ lii tälviv.

– Jis juurdâš taid tavemus kuávluid, te tääl vala tobbeen lii liijkás koolmâs puŋkkin, et puávtáččij šoddâđ taggaar noonâ nääli tego mist tääbbin mäddin lii, sun iätá.

Šoŋŋâdâh kuittâg nubástuvá kuuloold já veik olmooš ij veltihánnáá huámmáš stuorrâ iäruid liegâsvuođâst, te tot uccâ nubástus puáhtá leđe merhâšittee puuŋkijd, čielgee Sääksjärvi.

– Mutâ kale tavveen uážžu leđe ráávhust vala, et ij taarbâš tast poollâđ.

Punkki ihmisen kämmenellä.
Puuŋkih levâtteh borrelioos. Govva: Yle

Puŋkkiliven kannat almottiđ puuŋkijn: “Tot lii hirmâd tehálâš vâi mij iberdep maht puŋkki já taigapuŋkki láá levânâm”

Puŋkkilive lii Turku ollâopâttuv haahâ, mut sij láá ovdil-uv pivdám ulmui iše puuŋkij tutkâmân. Muáddi ive tassaaš ulmuuh vuolgâttii sijjân puuŋkijd já professor Ilari Sääksjärvi mield syemmiliih kale tobdeh puuŋki.

– Mij lyettip, et ulmuuh tobdeh puuŋki pyereest já tom peht mij jurdâččep, et tot amnâstah maid uážžup puŋkkilive peht lii uáli lyetittettee.

Sääksjärvi muštâl, et sij láá eromâšávt perustum tast jis tave-Suomâst kiinii uáiná puuŋkijd.

– Tot lii hirmâd tehálâš vâi mij iberdep maht puŋkki já taigapuŋkki láá levânâm.

Sääksjärvi mield punkkilive lii meid puátteevuođâst áávus já toho puáhtá almottiđ jis uáiná puuŋki. Sij láá meid perustum tast, et mon kuhháá puuŋkih eelih čohčuv tavveen.

Kuldâl maid Ilari Sääksjärvi muštâl ääšist. Jietna: Sáárá Seipiharju / Yle

Kuldâl lase anarâš saavâid tääbbin.

Varrasamosat: Säämi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä