Sápmi |

Anáris ja Ohcejogas koronavirusa testejit hui hearkkit, jus dasa lea dárbu – dálá dilis eai njoammumat davimus Suomas

Váldegotti dásis deattuhit, ahte koronavirusteasttaid galggašii váldit ain eanet. Ohcejogas ja Anáris čájánasaid váldet, jus dávdamearkkat dihttojit ja virusis lea eahpádus.

Outi Liisanantti
Anára gieldda vástideaddji doavttir Outi Liisanantti. Govva: Vesa Toppari / Yle

Suomas bohtet juohke vahku ođđa rávvagat dasa, mo testet olbmuid vejolaš koronavirusa dihte. Dasa leat ráhkkanan maiddái Ohcejoga ja Anára dearvvasvuođaguovddážiin.

Geavadis Ohcejogas leat nagodan testet buohkaid, geain leat veháge leamašan eahpádus koronavirusis. Ohcejoga vástideaddji doavttir Heidi Eriksen muitala, ahte dán rádjái sáhttá suorpmaiguin rehkenastit daid olbmuid meari, geaid leat testen.

– Testenkapasitehta lea lassánan olles áigge, nu ahte eanet ah eanet mii nagodit testet olbmuid. Jus seaŋgaossodagas dahje ássanbálvalanguovddážis gii nu buohccá, de mii maiddái hui hearkkit váldit iskosiid. De vel doaktára árvvoštallama mielde sáhttit váldit gean beare geas leat dávdamearkkat, dahje gii lea mátkkoštan gosa nu guvlui, muitala Eriksen.

THL rávvagiid lassin juohke buohccedikšunbire bargá iežas mearrádusaid ja rávvagiid das, mo buohccedikšunbires testejit olbmuid. Lappi buohccedikšunbire addá iežas rávvagiid THL rávvagiid ja testenkapasitehtaid vuođul.

Heidi Eriksen
Ohcejoga vástideaddji doavttir Heidi Eriksen. Govva: Vesa Toppari / Yle

Dál dat olbmot testejuvvojit, geat mannet buohccedikšui ja maiddái sii, geain leat korona dávdamearkkat. Badjel 70-jahkásaččat ja riskajoavkkuide gullevaččat testejuvvojit hui hearkkit Ohcejogas.

– Mii čuovvut buohccedikšunbire rávvagiid. Testenkapasitehta mearrida maiddái hui olu dan, man olu daid teasttaid váldit. Mis ii leat leamašan dakkár, mii livččii ráddjen testema meari, dadjá Eriksen.

Ohcejogas ja Anáris eai leat duođaštuvvon koronavirusnjoammumat

Seammalágan rávvagiiguin doibmet maiddái Anára gielddas. Unnit báikegottit konsulterejit Lappi buohccedikšunbire infekšuvdnadoaktára álot, go leat eahpádusat koronavirusis.

Anára vástideaddji doavttir Outi Liisanantti muitala, ahte Anáris leat váldon dán rádjái oktiibuot 62 koronavirusteastta.

– Dárbbu mielde mii váldit juohke beaivve čájánasaid. Árgabeivviid čájánasat sáddejuvvojit linnjábiilla fárus Roavenjárgii, vahkkoloahpaid áigge táksiin, muitala Liisanantti.

THL statistihkaid mielde Anára ja Ohcejoga gielddain eai leat duođaštuvvon koronavirusnjoammumat. Das maiddái Liisanantti lea ilus. Báikegotti olbmot leat bures čuvvon váldegotti rávvagiid.

– Sáhtán gal ráfohit ja dadjat, ahte mis eai leat koronavirusnjoammumat. Maŋimus njoammumiinge lea gollán nu guhkes áigi, ahte dálá dilli lea optimálalaš ja sávan, ahte dat bissu maiddái dákkárin, dadjá Liisanantti.

näytteenotto covid19 porvoo
Koronavirustestemiid válde Mátta-Suomas biillavuoddjiin njukčamánus. Govva: Markku Rantala / Yle

Testenkapasitehta háliidit lasihit olles Suomas

Váldegotti dásis deattuhit, ahte koronavirusteasttaid galggašii váldit ain eanet. Dálá dilis Lappi buohccedikšunbire lea rávven, ahte galget leat krihtalaš dávdamearkkat ja olmmoš dárbbašivččii dikšuma buohcceviesus. Jus olmmoš doaibmá servodagas krihtalaš ámmáhis, de testejit ain hearkkibut.

Testemii váikkuhit maiddái kapasitehtat. Mátta-Suomas testenkapasitehta lea stuorat, go ovdamearkka dihte Lappi buohccedikšunbires. Liisanantti muitala, ahte čájánasaid váldimis leat maiddái váttisvuođat.

– Vástádusat eai boađe nu jođánit go mii sávvat. Vaikko čájánas- ja analyserenmeriid leat figgan stuoridit buot laboratoriain, mannet min teasttat gitta Oului testemii. Roavenjárggas lea unnit kapasitehta. Maiddái mis lea leamašan vátnivuohta reagensaávdnasiin ja dan dihte vástádusaid galgá vuordit.

Nubbi váttisvuohta lea leamašan testenrusttegiid vátnivuohta. Maiddái olles Suomas lea leamašan vátnivuohta suodjebiktasiin, maid dárbbašit dalle, go koronavirusteasttaid váldit.

– Dat lea vehá ráddjen dan, ahte eat leat testen áibbas juohkehačča, muitala Liisanantti.

Olles Lappi guovllus leat cuoŋománu 20. beaivve rádjái gávnnahan oktiibuot 168 koronavirusnjoammuma. Eanangotti vearrámus koronadilli lea Gihttela ja Giema-Durdnosa guovlluin. Länsi-Pohja buohccedikšunbires jámii sotnabeaivve vuosttas olmmoš koronavirusii.

Sámeguovllus lea dán rádjái leamašan hui ráfálaš dilli koronavirusa geažil.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä