Sápmi |

Báršši Kirste gárttai viđajahkásažžan vásihit partisánaid falleheami, muitá ain jaskesvuođa

Viđajahkásažžan son lei biila fárus jođus ruoktot go su báldii godde njeallje olbmo, sin joavkkus earret eará bismá. Dáhpáhusas lea gollan dál 75-jagi ja dáhpáhusa dihte ordnejedje muitobottu Laanilas.

Video: Báršši-Kirste gárttai vásihit mánnán partisánaid falleheami láhka Suoločielggi. Dál dáhpáhusas lea gollan 75 jagi.
Video
Báršši-Kirste lei viđajahkásažžan busse fárus jođus ruoktot, go su báldii godde njeallje olbmo, sin joavkkus earret eará bismmá. Video: Yle Areena

Báršši Kirste, Kirste Guttorm lei máhccamin 4.7.1943 buohcceviessomátkkis ruoktot Deanuleahkái, Báđožii. Fáhkka, lahka Suoločielggi Sovjetlihtu partisánat fallehedje bissuiguin su fievrridan linjábiilii. Dalle elle joatkkasoađi áiggi.

Partisánat bávkaledje vuos šalddi ihkku ja dan maŋŋá partisánat báhče bussevuoddji. Go busse bisánii, báhčin joatkašuvai.

Dála Soađegili girkohearrá Yrjö Aittokallio dohppii Kirste sállii ja viehkalii dorvui. Viđa jahkásaš máná muitui bázii dat go bissut ledje heaitán bávkimis, de ii gullon šat ii miige.

– Dat maid mun das muittán lea dat jaskesvuohta. Mun gulan velge beljiin dan jaskesvuođa.

Go vuodjá báiki meattá boahtá moraš

Partisánajoavku sorbmii njeallje mátkkálačča ja okta dáin lei aiddo virgái válljejuvvon Oulu bismágotti bismá Yrjö Wallinmaa. Dan falleheamis hávváduvve logi eará siviila. Maiddái Báršši-Kirste gádjon Soađegili girkohearrá Aittokallio hávváduvai. Busses ledje oktii buot 19 mátkkošteaddji.

Báikkis, gokko partisánaid falleheapmi dáhpáhuvai, ceaggá muitogeađgi. 90-logus Laanilai leat ceggen távvaliid muitalit dán dáhpáhusas.

Duollet dálle Báršši-Kirstte millii badjánit mánnávuođa vásáhusat, eandaliige go vuodjá Bismmágeađggi meattá:

– Die lea diet báiki, gos gottašedje ja sorbmejedje daid olbmuid. Mii busses mátkkoštan olbmot eat lean sivalaččat masage diekkáraččaide.

Kirste morašta daid, geat dalle soahteáigge jápme bussemátkkis.

– Dieđusge moraštin ollesolmmožin, ahte manin dat galge nu máŋga olbmo jápmit. Ja goittotge mun báhcen heggii.

Risto Alakärppä, sotilaspastori.
Soalddátbáhppa Risto Alakärppä sárdnidii muitodilálašvuođas. Su mielas lea dehálaš muitit dákkár dáhpáhusaid. Govva: Anneli Lappalainen / Yle

Soalddátbáhppa Risto Alakärppä mielas lea dehálaš muittašit dakkár dáhpáhusaid, gos siviillat jápmet. Danin bismmágeađggis ordnejuvvui dáhpáhusa dihte muitodilálašvuohta. Dáhpáhusa ordnejedje ovttas Oulu bismágoddi, Lappi rádjegozáhus ja Anára searvegoddi.

Alakärppä mielas olbmot galget čatnasit ráfibargui, bajidit olmmošarvvu ja ahte soahti ja veahkaváldi eai gulaše geange eallimii.

– Vaikko leige soahteáigi, de dát falleheapmi lei siviillaide oaivvilduvvon. Dat lea dihtoláhkái maid soahterihkkus, dajai Alakärppä.

Njeallje buolvva partisánaid falleheami muitobottus Laanilas 4.7.2018
Báršši Kirstte bearaš leai njealji buolvvas čuovvumin 75 jagi muitodilálašvuođa Laanilas Govva: Anneli Lappalainen / Yle

Njealji buolvvas muitodilálašvuođas – Čuozai bártni dovdduide

Báršši Kirstte bearaš leai njealji buolvvas čuovvumin 75 jagi muitodilálašvuođa Laanilas bismmá muitogeađggi guoras máttaráhkku, áhku ja eatni vásáhusa.

Dát lea ášši, mas eai hála juohke beaivve, muitala bárdni Kari Guttorm.

Kari Guttorm.
Kari Guttormii dáhpáhusas boahtá okta sátni millii: eallin. Govva: Anneli Lappalainen / Yle

Kirste Guttorm bárdnái Kari Guttormii dáhpáhus mearkkaša eallima.

– Leahan son mu eadni. Juos son ii livčče čielgan de… Kari Guttorm njuorrasa, iige bastte dadjat cealkaga lohppii.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä