Koe uusi yle.fi
Sápmi |

Čuovgadáiddár: Son lea háliidan čalmmustahttit suopmelaččaide dehálaš Sáná-duoddara čuovgadáidagiin

Čuovgadáiddár Kari Kola mielde sii leat háliidan buktit Sáná-duoddara riikkaidgaskasaččat oidnosii duoddara čuvgenprošeavttain. Čuvgenprošeakta buktá oidnosii suopmelaččaide dehálaš guovllu, dadjá Kari Kola.

mies ja telineet rakenteilla
Čuovgadáiddár Kari Kola áigu čuvget Sáná-duoddara. Govva: Pekka Tynell / Yle

Suoma 100 -ávvojági gudnin áigot čuvget Gilbbesjávrri Sáná-duoddara. Sáná-duoddara birra bullet ivdnečuovggat juovlamánu 4. ja 5. beaivve.

Čuvgejuvvon guovlu Sáná-duoddara guovllus lea buohkanassii 2,5 miljon njealjehasmehtera. Sáná-duoddara čuvgen lea okta oassi guđa oasát čuvgenprošeavttas, Luminous-čuovgadáiddaduojis, mas dovddus suopmelaš báikkit ožžot ivdnečuovgga miehtá Suoma.

15th century three-tower castle of Olavinlinna illuminated in honour of Finland's 100th year of independence, in Savonlinna, Finland.
Olavinlinna oaččui alit ivnni skábmamánu 28. -29. beivviid. Govva: Christopher Lund - Yle

Guhtta sierra čuovgadáidaga miehtá Suoma

Vuosttas čuovgadáidda lei Helssegis dán jagi loahpas Töölönlahtis. Dán ja boahtte vahkus čuovgadáidda lea olahan Olavinlinna ja Tampere Näsinneula. Vahkkuloahpas Oulu Kuusisaari čuvgejuvvo ja boahtte vahku álggus Sáná-duottar ja maŋimužžan iehčanasvuođabeaivve Turku šloahtta.

Akatemia dutki, filosofiijja doavttir Taarna Valtonen imaštallá, go sámit eai leat máinnašuvvon moge Sáná-duoddara čuvgenprošeavtta govvádusain. Prošeavtta plánejeaddji, čuovgadáiddár Kari Kola mieđiha, ahte sátneválljejumit eai várra leat buohkaid miela mielde. 

– In darvánivčče sátneválljejumiide dán ollisvuođas. Ieš goittotge anán dehálažžan, ahte dát báiki čalmmustahttojuvvo ja boahtá olbmuid dihtosii. Dan bokte boahtá maiddái sámekultuvra ja dát áššit ovdan. Gal mun oainnán dán ovdun buohkaide.

Ságastallan áššis Sámedikkiin

Čuovgadáiddár Kari Kola dadjá iežas ságastallan Sáná-duoddara čuvgenprošeavttas Suoma Sámedikkiin juo moadde jagi dassái.

– Lean fuomášan prošeavtta olis lea kritihka. Ieš oainnán ášši positiivvalažžan ja oaivvildan, ahte dehálaš báiki beassá oidnosii maiddái riikkaidgaskasaččat. Sávan dát lea positiivvalaš ášši buohkaide, iige negatiivvalaš, deattuha Kola.

Kola dadjá, Sáná-duottar ja Gilbbesjávrri guovlu lea sutnje hui dehálaččat. Son lea vánhemiiddis fárus johtán guovllus juo mánnávuođa rájes.

– Lean fitnan doppe njealjimánnosaš rájes measta juohke jagi. Dat lea oahpes ja dehálaš guovlu munnje. Dieđusge dat lea das lahkosis golmma riikka rádjá. Máŋga ášši laktásit Sánái.

Báikkálaččaid oainnuid čuovgadáiddár Kari Kola lohpida váldit vuhtii. -Gal das sihkkarit ságastallojuvvo báikkálaš olbmuiguin ja sihkkarit medias boahtá visot dát. Gal min ulbmil lea buktit ovdan positiivvalaš áššiid, iige dagahit ruossalasvuođaid, dadjá Kola.

Sáná-duottar oažžu ivdnás čuovggaid vuossárgga juovlamánu 4. beaivve. Čuovggat jáddaduvvojit juovlamánu 5. beaivve gaskaija áigge.

Sánás čuovgadáiddár Kola joavkkuinis dolle Turkui. Iehčanasvuođabeaivve, juovlamánu 6. beaivve čuvgejuvvo Turku šloahtta, mii lea Luminous-čuovgadáiddaduoji maŋimuš báiki. 

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Bivnnuhamosat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä