Sápmi

Divššáriid bargonoađđi lea sakka lassánan pandemiija áigge: jos korona leavvá davvin ain eanet, lea dilli unna dearvvasvuođaguovddážis ain čavgasut

Inarin vastaava sairaanhoitaja Maria Pehkonen.
Anára vástideaddji divššár Maria Pehkonen muitala, ahte buohccedivššáriid bargu Avvila dearvvasvuođaguovddážis lea rievdan olu jagi siste. Govva: Sara Wesslin / Yle

Avvila dearvvasvuođaguovddážis eai máhttán einnostit, mo korona boahtá váikkuhit divššáriid bargui.

Álggus dilli Avvila dearvvasvuođaguovddážis lei oalle ráfálaš. Jahki dassái, dalle go nu gohčoduvvon gárvvisvuođaláhka bođii fápmui ja skuvllat manne gitta, ii Anára gielddas jur vuhtton korona.

Geasi ja luomuid maŋŋá buot lei juo rievdan. Buohkaid, geain ledje COVID-19-dávdda dávdamearkkat, fertii testet nu jođánit go vejolaš.

Avvilis divššárat fitne váldimin teasttaid olgun olbmuin nu arvedálkkis go maiddái garra buollašisge.

– Álgui eat sáhttán diehtit, ahte man olu ferte testet olbmuid eatge sáhttán váldit vuostá dáinna bargimeriin olbmuid. Áigi das golai ovdal go oaččuimet sadjásaččaid, muitala Anára vástideaddji divššár Maria Pehkonen.

Lasi bargit, ođđa sajit

Vássán jagi áigge divššáriid bargu lea rievdan: ferte dikšut máŋga ášši oktanaga ja jođánit. Koronapandemiija lea lasihan stuorát lágádusain dearvvasvuođasuorggi bargiid noađi.

– Min vuođđobargu lea rievdan korona dihte. Telefovdnii ferte vástidit eanet ja iskosiid váldit. Noađi lasiha dat, ahte ii sáhte moge einnostit, mii dáhpáhuvvá čuovvovažžan, čilge Pehkonen.

Divššáriid veadjimis leat fuolas olles Suomas. Dearvvašvuođasuorggi ámmátlihttu Tehy mielde diibmá nu gohčoduvvon gárvvisvuođaláhka dagahii rievdadusaid divššáriid luomuide ja maid bargobeaivvit vatne.

Ivalon terveyskeskus.
Avvila buohcceviesus dábálaš buohccigohcin ja seaŋgaossodat leat doaimmas birra jándora. Govva: Sara Wesslin / Yle

Anára gielddas válde lasi bargoveaga ja ođđa sajiid testemii. Anára jođiheaddji doavttir Outi Liisanantti muitala, ahte bargoveahka lea doaibman issoras bures daiguin návccaiguin, mat sis leat jagi áigge leamašan, muhto fuolla sin veadjimis lea ain stuoris.

– Mis lea gal doarvái kapasitehta, muhto bargiid veadjimii ferte giddet olles áigge fuomášumi ja muitit, ahte dát áigi lea oppalohkái hui lossat sidjiide, dadjá Liisanantti.

Ivalon johtava lääkäri Outi Liisanantti terveyskeskuksen käytävällä eristystilan edessä
Anára jođiheaddji doavttir Outi Liisanantti oaidná, ahte dálá dilis Avvilis reahkkájit resurssat, muhto bargiid buresveadjimis lea stuorra fuolla. Govva: Vesa Toppari / Yle

Boahkohemiid vurdet ložžet bargonoađi

Dálá dilli Anára gielddas lea ain oalle ráfálaš koronavirusa njoammumiid geažil. Jođiheaddji doavttir Outi Liisanantti goit muittuha, ahte Anárisge eallit ain bivcciid gaskkas ja davvin ferte maid áŋgirit fuolahit dorvorávvagiin.

Gulul Anára gielddas ráhkkanit boahkuhusaid lassáneapmái, ja Avvilii leatge ožžon lasi bargiid boahkuhit olbmuid. Boahkuhemiid lassáneami vuordá maid vástideaddji divššár ilus.

Muhto jos fáhkkestaga koronavirus njoammu eanet, dat čuozašii unna dearvvasvuođaguovddážii dalán.

– Lea olu gitta das, mo boahkuheamit ovdánit ja váikkuhit. Jos dat veahkehit min, nu gal mii birget, muhto jos dain ii leatge ávki midjiide, de soaitá leat dárbu lasseresurssaide, jus korona njoammu dáppe eanet. Dál mis leat leamašan dušše ovttaskas dáhpáhusat, dadjá Pehkonen.

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä