Sápmi |

Ealgalobiid mieđidit Anárii, Ohcejohkii ja Soađegillái eambo go diibmá, Eanodahkii fas uhcit

Sámi fuođđodikšunsearvvit orrot leamen duđavaččat čakčii mieđihuvvon bivdolobiid mearrái, earret Eanodagas vurde vel uhcit lohpemeari.

Naarashirvi havumetsän reunassa, edessä vaaleakukkainen pelto.
Sámeguovllu gielddaid fuođđodikšunservviide mieđihit boahtte bivdobadjái oktiibuot 2 745 ealgalobi. Arkiivagovva. Govva: Yle, Kimmo Ohtonen

Bivdobaji 2020–2021 ealgalohpemearit leat almmustahtton. Maiddái dán čavčča Anárii mieđihit mealgadis olu lobiid. Soađegilis lohpemearri lassána diimmá ektui ja Ohcejogas maid binnáš. Eanodagas lohpemearri fas lea dán jagi unnit go diibmá.

Anárii mieđihit 1 796 ealgalobi, mii lea 47 lobi eanet go diibmá. Soađegili lohpemearri lassána 160 lobiin 665 ealgalohpái, main čuohte lobi leat misiid várás. Ohcejogas ožžot dán jagi njeallje lobi eanet go diibmá, oktiibuot 129 lobi. Eanodagas lohpemearri geahppána diimmá 174 lobis 155 lohpái.

– Čavčča 2020 bivdobadjái mieđihuvvon bivdolohpemearri vuođđuduvvá Lappi guovlolaš fuođđoráđi giđđat 2018 ásahan mihttomeriide das, man olu iešguđet guovlluide galggašedje čáhkat ealggat. Mihttomearit leat fámus golbma jagi ja čuovvovaš háve dat ásahuvvojit giđđat 2021, čállá Fuođđoguovddáš dieđáhusastis.

Bivdolobit 2020–2021Bivdolobit 2019Jahkái 2020 ohccon lobitBivdolobit 2020
Ohcejohka125187129
Anár174943201796
Eanodat174243155
Soađegilli505836665
Olles Lappi eanangoddi

10 402

16 875

11 041

Mannan bivdobajis Lappi eanagottis godde oktiibuot 9 033 ealgga, main goalmmátoassi ledje miesit. Mieđihuvvon 10 403 bivdolobis geavahedje 72 proseantta. Dál olles Lappi eanagoddái mieđihuvvon ealgalobiin lea vejolaš goddit badjel 14 000 ealgga.

Luondduriggodatguovddáža árvalusa mielde sullii 20 400 ealgga orrot dálvvi Lappi eanagotti guovllus.

Ohcejogas lohpemearri lea bisson guhká seamma dásis

Ohcejoga fuođđodikšunsearvvi doaimmajođiheaddji Jarmo Helander muitala iežas leat duđavaš fuođđodikšunsearvái mieđihuvvon bivdolobiid mearrái.

– Mii leat Ohcejogas boahtán dien oaivilii, ahte 125 ealgga lea buorre lohku. Njealji ealgga erohus ii mearkkaš olus maidige, lobit bohtet eambbo dađi mielde man olu leat ohccit, čilge Helander.

Helander muitala, ahte Ohcejogas 120 ealgabivdolobi mearri lea bisson seammán maŋimus logi jagi áigge ja dainna meriin sii leat fidnen seailut ealganáli heivvolažžan.

– Balaimet gal garra dálvvis, bohtetgo čearpmahat ja man olu dat leat jápmán, muhto mearrideimmet goittotge doallat seamma meari. Hárve goittotge báhčit 100 proseantta ealggain, álo 20–25 ealgga báhcet bážekeahttá.

Anáris leamašan nu olu lobit, ahte lahkage buot eai leat geavahuvvon

Anáris maiddái leat duđavaččat lohpemearrái.

– Min ealganálli gierdá vel dákkár vearuhusa, dadjá Anára fuođđodikšunsearvvi doaimmajođiheaddji Pertti Vikeväkorva.

Vikeväkorva muitala, ahte Anára guovllus ealganálli lea geahppánan maŋimuš jagiid áigge oalle olu, vaikko lahkage buot bivdolobit eai leat geavahuvvon.

– Dál leat guovtti ovddit čavčča leamaš nu olu lobit, ahte eathan mii leat bastan bivdit bealige dan lohpemearis. Veháš badjel 40 proseantta lea leamaš dat bivdoproseanta, muitala Vikeväkorva.

Eanodaga fuođđodikšunsearvi fidnii eanet lobiid go vurddii

Eanodahkii mieđihit uhcit ealgalobiid go diibmá, muhto fuođđodikšunsearvvis eai vuordánge seamma meari, daningo lobit leat leamašan nu olu. Eanodaga fuođđodikšunsearvvi doaimmajođiheaddji Jouko Ala-Poikela muitala, ahte sii ohce iešalddes sullii 30 lobi uhcit lohpemeari maid fidne.

– Leahan dat goittotge unnit mearri go veardida diimmážii. Aivve duđavaččat eat leat, muhto ferte duhtat dasa mii bođii. Lohpemearrihan ii leat dat dehálamos, loahpa loahpashan dat geavahanmearri mearkkaša.

Ohcamušaid stuorát meari Ala-Poikela čilge dainna, ahte bivdosearvvit leat sáhttán ohcat eanet, go maid fuođđodikšunsearvi lea plánen.

Maŋimuš logi jagi áigge lohpemearri lea Eanodagas leamaš 100–120 lobi sulaid, muhto dál moadde maŋimuš jagi leat leamaš veháš eanet lobit, muitala Ala-Poikela. Son oaivvildage, ahte geavadis das ii leat mearkkašupmi, ahte lobit leat dán jagi uhcit go diibmá.

– Lobiid geavahanmearri lea álo leamaš dan mađe unni, ahte dát dihtoearit eai leat dievvan mange muttus. Maŋimuš jagiid áigge leat báhčán eanemustá 125 ealgga.

Yle Sápmi ii fáhten Soađegili fuođđodikšunsearvvi ovddasteaddji ságaide ášši olis.

Divvojuvvon 24.7. diibmu 16.02: Muitaleimmet vuos, ahte Lappi eanagoddái leat mieđihan badjel 14 000 ealgalobi. Lobit leat goittotge 11 041, main lea vejolaš goddit badjel 14 000 ealgga.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä