Sápmi |

Eamiálbmogiid dehálamos forum čohkke oassálastiid miehtá máilmmi gáiddusoktavuođaid bokte: UNPFII álgá

Sámedikki ságadoalli Tuomas Aslak Juuso lea fuolas das, mo gáiddusčoahkkimastin váikkuha ođđa oktavuođaid čatnamii eará eamiálbmogiiguin.

YK
Ovttastuvvon nášuvnnaid eamiálbmot forum ordnejuvvo juo 20. geardde. Govva: Aletta Lakkala / Yle Sápmi

Otne vuossárgga álgá Ovttastuvvan našuvnnaid 20. eamiálbmotáššiid bissovaš forum UNPFII New Yorkas. UNPFII čoahkkana jahkásaččat, muhto diibmá foruma šadde sirdit koronavirusdili dihte.

UNPFII lea Ovttastuvvan našuvnnaid ekonoma- ja sosiálaráđi ráđđeaddiorgána. Forumas ságastallet eamiálbmogiid ekonoma- ja sosiálagárggiideamis, kultuvrras, birrasis, oahpahusas, dearvvašvuođas ja olmmošvuoigatvuođain.

Forum čoahkkana dál 20. geardde ja dat bistá gitta cuoŋománu 30. beaivve rádjai. Temán lea ráffi, vuoiggalašvuohta, nana institušuvnnat ja eamiálbmogiid rolla ON suvdilis ovdáneami mihttomeari nummir 16 duohtandahkamis.

Dáhpáhus lea dán háve eanaš gáiddusin, dušše álgo- ja loahpahančoahkkimat dollojuvvojit báikki alde. Báikki ala oassálastet dušše Foruma lahtut ja stáhtaid ovddasteaddjit. Buot eará oassálastit oassálastet gáiddusoktavuođaid bokte. Álgoálbmogat ja siviilaservodat oassálastet dán háve dušše gáiddusin.

Gáiddusčoahkkin hehtte oktavuođaid čatnama

Sámedikki ságadoalli Tuomas Aslak Juuso searvá čoahkkimii ruovttustis. Son lea veháš fuolas das, mo gáiddusčoahkkimastin doaibmá konkrehtalaččat.

– Ságastallansešuvnnat leat dušše guokte diimmu, mat dábálaččat leat leamašan golbma diimmu guktii beaivvis. Dat jo boahtá ráddjet eamiálbmogiid vejolašvuođaid loktet áššiid, oaivvilda Juuso.

Forum lea leamašan maiddái buorre arena oahpásmuvvat eará eamiálbmotaktiivaiguin.

– Bistevaš foruma buorre bealli, dego deaivvadit álgoálbmogiiguin ja plánet boahtteáiggi, ii leat dál vejolaš go eat beasa čoahkkanit, muitala Juuso.

Tuomas Aslak Juuso
Sámedikki ságadoalli Tuomas Aslak Juuso mielas eamiálbmogiid bissovaš forum lea buorre arena eamiálbmogiidda deaivvadit ja plánet boahtteáiggi. Govva: Vesa Toppari / Yle

Čoahkkin addá ságastallamiid vuođul ávžžuhusaid Ovttastuvvan našuvnnaid sierra orgánaide ja lahttoriikkaide. Čoahkkimiin čállojuvvojit maiddái jahkásaš raporttat.

Juuso árvala, ahte gáiddusoktavuođat eai boađe goittotge loahpparaporta čállimii váikkuhit, vaikko leage uhcit áigi ságastallamiidda.

Son vuordá, ahte ovttasbargu davviguovllu eamiálbmogiiguin lihkostuvvá.

– Ráffi, vuoiggalašvuohta ja nana institušuvnnat lea temán stuorra ášši. Sávaldat lea, ahte mii árktalaš guovlun lihkostuvvat bures dainna ja nagodit loktet áigeguovdilis áššiid Suomas, lohká Tuomas Aslak Juuso.

UNPFII rahpanseremoniija New Yorkas álgá báikkálaš áigge diibmu 15.00, Suoma áigge diibmu 22.00. Rahpanseremoniija sáhttá čuovvut neahttastreama bokte.

Guldal olles jearahallama dás. Jietna: Inger-Elle Suoninen / Yle

Yle Ođđasiid Sámis ja Beaivvi ságaid sáhtát maid guldalit Yle Areenas.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä