Sää´mjânnam |

Kaʹdreeʹl viõrrmõõžžâst tåbdd nuõrttsäʹmmlai siõrrlõs jiõgg

Kaʹdreeʹl kâʹl vuäinn jiânnai saaʹmi šõddmõõžžin da kuâsttai, što tän äʹrbbvuõđâst nuõrttsäʹmmla lie sami kuârǥast. Čeʹvetjäuʹrrneǩ Eeva Nykänen mättʼtõõđi oummid nuõrttsäʹmmlai kaʹdreeʹl sääʹmkultturneäʹttel aalǥâst.

katrilli
Tän fiiʹlmest kaʹdreeʹl pleässjummuš oʹnstii miâlǥǥâd puarâst, leâša ii tõt leämmaž vuõssân nuʹt hiâlbb. Govva: Martta Alajärvi / Yle

– Sääʹm-han lie leämma taʹnssjeei da siõrri oummu. Sij ko tälvva norrâʹtte seämma päikka, sij pâi siõʹrre da taʹnsse jeeʹresnallšem siõrid. Mij-han leäʹp väjldââttam måtmid taaʹnsid.  Puk jie muuʹšt, jeäʹp-ǥa tieʹđ måkkam tõk lie leämmaž.

Nääiʹt mušttal čeʹvetjäuʹrrneǩ Eeva Nykänen, ǩii lij jieʹllmes tuåimman kaʹdreʹluʹčteeʹlin. Ââʹn son lij mättʼtâttam Čeʹvetjääuʹr sääʹmkultturneäʹttlest kaʹdreʹl-taʹnssjummuž  säämas mainsteeʹl.

Tuåimteeja tät lij še tuõʹđi oʹdinakai vuäittmõs: Jiõm leäkku ni kuäʹss mättjam kaʹdreʹl taʹnssjummuž.

Miõl lij kâʹl kuʹǩǩ ǩiõssum nuõrttsäʹmmlai äʹrbbvuõđlaž taaʹnsid. Kaʹdreʹl kâʹl vuäinn jiânnai saaʹmi šõddmõõžžin da kuâsttai, što tän äʹrbbvuõđâst leäʹp  säʹmmlai seʹst sami kuârǥast.

"Iʹlla pâi leämmaž čuäʹjtõstanss tät"

Kaʹdreʹl taans lie aainâs kueʹhtt jeeʹresnallšem. Lij tanss, mâʹst ǩiõđid peäčktet õõutâst paarin da jåårǥlet. Nuʹbb kaʹdriʹltaaʹnsest lie kääuʹces pleässjeʹmmen õõutâst da tän taans lie jiânnai čuäʹjtam še jeeʹresnallšem šõddmõõžžin.

– Täʹst lie nellj neezzan da nellj ååum. Tän taaʹnsest vaajtâʹlle paaʹrid da tät lij mâʹte vuõddmâstaʹnss, (lä. kosiotanssi) mâʹst pirr uurčât da neezznid viikkât åummast ååum årra  da niõđ taʹnssje ǩiõđâst ǩiõʹtte da väʹldde ååum mieʹldd, mušttal Eeva Nykänen.

Čeʹvetjääuʹr kaʹdreʹlsiõrâst lie vueiʹvvpaar, ǩeäk siõʹrre puk vuõssân. Seiddpaar siõʹrre suännai mâŋŋa, vueiʹvvpaar jeuǯǯeeʹl. Siõrâst lij kutt vueʹss.

Kaʹdreʹl siõr mättʼtem lij sami hääʹsǩ leâša vaiggâd. Mij puk kääuʹces pâǥstep seämmast, ko Eeva mušttal taans pirr.

– Joor sieʹlj tueʹǩǩen! Teʹl pueʹtte ååreskääʹni tuärrmõš!

Eeva Nykänen jååđi Čeʹvetjääuʹr kaʹdreʹljooukin pirr maaiʹlm čuäʹjteʹmmen saaʹmi äʹrbbtaans. 

– Mij-han joođiim pirr maaiʹlm teʹl ko mon leʹjjem uʹčteeʹlin kaʹdriʹllest. Mij käärbin taʹnssjiim kâʹl kaʹdreʹl jeäʹǩǩää, magnetofoonin taʹnssjiim kâʹl. Moskvast taʹnssjiim pojjâzårstempääiʹǩest da joba šõõʹldest. Mij jeäʹp pâi čuäʹjtam tõn kaʹdreʹl, peʹce taʹnssjiim juõʹǩǩ sââʹjest.  Iʹlla pâi leämmaž čuäʹjtõs äʹšš tät.

Arggpeeiʹvi kaʹdreʹl lij možat läppjam nuõrttsäʹmmlai arggjieʹllmest

Ânnʼjõž ääiʹjest Čeʹvetjääuʹr škooulneeʹǩǩ jåʹtte täujja taʹnssjeʹmmen jeeʹresnallšem sääʹmšõddmõõžžin.

Kaʹdreʹl lij vueʹss Čeʹvetjääuʹr škooul mättʼtõõzz da taʹnssjummuš serddai škooul pääiʹǩ puõlvvõõǥǥâst nobba. 

Katrilli
Čeʹvetjääuʹr škooulneeʹǩǩ lie taʹnssjam jiânnai kaʹdreeʹl määŋgnallšem šõddmõõzzin. Govva: Vesa Toppari / Yle
 

Eeva miõlâst lij gåår, ko säʹmmla jie teänab taʹnssje ko tuuʹl. Suu nuõrrvuõđâst kaʹdreʹl leäi vueʹss arggpeeiʹv da säʹmmla norrâʹtte taʹnssjed škooul mâŋŋa da siõrrâd muđoi-i õõutsââʹjest.

– Kâʹl iʹlleäkku leämmaž teänab. Ni vooʹps. Škooulpäärna jåʹtte kâʹl pirr maaiʹlm da puärrsab oummu jie taʹnssje nuʹt jiânnai teänab. Mon še leäm leämmaž nuõrrân. Mij siõriim, taʹnssjiim arggpeeiʹvin määŋgid čiâssid. Tõn oummu jie tuejjee teänab.

Kaʹdreʹl vuäitči tuåimmad takai spoorti sââʹjest. Kâʹl näkkam jåʹttlõs taʹnssjest šâdd piustõk! 

– Tõn âlgg kaggâd eʹpet pââjas. Tõt lij hääʹsǩes, ko tõt lij mâʹte jumppa. Ton, ko määŋg vuâr taʹnssjak  määŋg čiâssid, te kâʹl ǩilo läppje täʹst, pââǥǥast Eeva.

Seämmast garman siõrškuätt da Eeva väʹldd muu ǩidd da taʹnssješkueʹttep kaʹdreʹl.

Taʹnssjem lij čuuʹt hääʹsǩ.

Varrasamosat: Sää´mjânnam

Váldoođđasat

Bivnnuhamosat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä