Sápmi

Lagabui 50 sámegielat olbmo addet jietnačájánasaid Mumenvákki várás – "Dáppe huksejuvvo vuođđu sámegielat dubbemii"

Siri Broch Johansen
Siri Broch Johansen ráhkkanii jietnačájánasa váldimii vuossárgga iešguđetlágan hárjehusaiguin. Govva: Maiju Saijets / Yle

Anáris dáid beivviid váldojuvvon jietnačájánasat bohtet Mumenvággi-ráiddu várás, muhto maiddái jietnabáŋkui boahttevuhtii.

Anáris lágiduvvui sotnabeaivve historjjálaš skuvlejupmi dubbemis ja jietnaneaktimis.

Sámedikki gielladoaimmahat ja filbmaguovddáš Skábma mearridedje gieskat ordnet skuvlejumi vuoi gávnnašedje sámegielat jietnaneavttáriid ođđa Mumenvággi-animašuvdnii. Ráiddu lea ulbmil dubbet sihke davvisáme-, anáraš- ja nuortalašgillii.

Jietnaneaktima skuvlejumi doalai sámekulturguovddáš Sajosis sotnabeaivve jietnaneavttár-bagadalli Susa Saukko. Sus lea nana jáhkku dasa, ahte ráidui gávdnojit buorit jietnaneavttárat.

– Mii álggaheimmet dubbenoahpu áibbas álggu rájes. Dáppe lea huksejuvvon vuođđu sámegielat dubbemii.

Saukko lohká, ahte lea čielga ášši, ahte jus olmmoš hálida ovddidit dubbendáiddu, de dan oahppá dušše beare dubbemiin.

– Dan ferte dahkat álo ođđasit ja ođđasit, juobe duháhiid gerddiid, Saukko čilge.

Susa Saukko
Bagadalli Susa Saukko oahpahii movttegis dubbenskuvlalaččaid sotnabeaivve. Govva: Maiju Saijets / Yle

Sotnabeaivve dubbenskuvlejumis oassálastit besse gullat dubbenproseassa birra ja dáid beivviid sis buohkain báddejuvvojit jietnačájánasat. Jietnačájánasaid addet lagabui 50 sámegielat olbmo.

Jietnačájánasaid váldima maŋŋá Mumenvággi-ráiddu rollaide válljegohtet jietnaneavttáriid. Válljen dahkko álo okta giellaveršuvdna hávil.

Vuos válljejit olbmuid davvisámegielat prográmma várás, ja dan dahket juo dán vahkus. Anáraš- ja nuortalašgielat prográmmaide neavttáriid válljejit maŋŋelabbos.

Loahpalaš válljemiin mearrida Gutsy Animations kreatiiva hoavda Marika Makaroff.

Susa Saukko
Jietnaneavttár Susa Saukko bagada dáid beivviid sámegielat olbmuid jietnačájánasaid addimis. Govva: Maiju Saijets / Yle

Mumenvággi-prográmmas leat oktiibuot 24 rolla, maidda ohcet jienaid. Njealji rollii gullá lávlun. Sin jovkui čáhket máŋggalágan olbmot ja jienat.

Vaikko olmmoš ii livčče leamaš dubbenskuvlejumis, sáhttá vel beassat mumeniid jietnan.

– Mii geahččalit gávdnat "voice match". Dat dárkkuha dan, ahte mii ohcat jiena, mii lea lunddolaččat hui lahka originála giellaveršuvnna neavttára jiena. Juohke rollii ferte gávdnot rivttes ahkásaš olmmoš, geas lea heivvolaš jietna ja soaitába vel sullasaš luonduge, muitala jietnaneavttár-bagadalli Susa Saukko.

Saukko namuha, ahte sii huksejit jietnaneavttáriin ollisvuođa, mii doaibmá, nappo dán dilis oktiiheivejeaddji mumenbearraša.

"Hálidin iežan jiena maid jietnabáŋkui"

Deatnolaš Siri Broch Johansen searvvai Anára skuvlen- ja válljendilálašvuhtii.

Ovdal jietnačájánasa addima vuossárgga son lášmmohalai ja liggii gorudis vai jietna johtá. Son maid rabai jienas hárjehusaiguin, maid son lei sotnabeaivve skuvlejumis beassan oahppat.

Bádden lei su mielas somás vásáhus.

– Bessen geahččat filmma šearpmas ja oaidnit teavsttaid, maid galgen lohkat. Dasto bagadalli bagadii, mo galggan dovdat, makkár lea dilli ja makkár dovdduin galggan ovdanbuktit teavstta, čilge Siri Broch Johansen.

Siri Broch Johansen
Siri Broch Johansen ligge dehkiidis ovdal jietnačájánasa addima. Govva: Maiju Saijets / Yle

Broch Johansen lea oktii ovdalge geahččalan beassat dubbet sámegielat animašuvnna, muhto ii dalle válljejuvvon rollii.

Dán dilis ii vuos dieđe, válljejuvvogo neaktit Mumenvággi-ráiddus. Son ii goit moraš, vaikko ii válljejuvvošiige. Dehálamos leamaš beassat addit jienas jietnabáŋkui.

– Lea buorre dovdu, muhto dieđán dáppe leat olu čeahpes olbmot. Lean dahkan dan namalassii danin, ahte mu jietna boahtá jietnabáŋkui. Vaikko in beasa mumeniidda fárrui, de sáhtán várra muhtin eará prošektii goasnu beassat, Broch Johansen smiehtada.

Jietnaneavttárat eai oaččo muitalit válljejumisteaset geasage, dan dihte dieđut sin birra almmustuvvet maŋŋelabbos.

Muumilaakson väki uudessa animaatiosarjassa.
Suomagielat Mumenvággi-animašuvdna lea máksán badjel 20 miljovnna euro, ja dat leage Suoma buot áiggiid stuorámus ja divraseamos TV-buvttadeapmi. Govva: Moomin Characters & Gutsy Animations

Sámegielat Mumenvággi oidnogoahtá Suomas giđđat. Davvisámegielat prográmmat oidnojit Yle TV2:žis 13.4. rájes Unna Junná sáddenáiggis diibmu 8.35. Anáraš- ja nuortalašgielat prográmmat oidnojit TV:s čakčat.

Prográmmaid sáhttá geahččat maiddái neahta bokte Yle Areenas. Sámegielat Mumenvággi-ráidu ii tekstejuvvo suomagillii.

Animašuvnna sámegielat jorgalusas leat mearridan geavahit sáni "Mumenvággi". Dan dihte Yle Sápmi maiddái geavahišgoahtá ođđasiinnis Mumenvággi-nama árat adnojuvvon "Mumenleahki" sajis.

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä