Sápmi |

Laiti čájáhus rahppojuvvo Sámemusea Siiddas – Váldá beali báhkkegohpuin

Jouni S. Laiti čájáhus rahpá Sámemusea ja luondduguovddáš Siida dán jagi.

Jietna: Jouni S. Laiti
Jietna
Jouni S. Laiti jearahallan gullui Yle Sámi iđit -sáddagis 8.1.2019. Jietna: Yle Areena. Govva: Máhtte Sikku Valio

Uhca-Jovnna, Jouni S. Laiti duodječájáhus “Eatnama fámolaš jienat” lea Sámemusea Siida jagi vuosttaš čájáhus. Čájáhus lea maiddái oassi Laiti duodjemasterbarggus, man son lea dahkame Sámi Allaskuvlii, Guovdageidnui.

Laiti čájáhus lokte guovddážii sámeduoji. Su duojit leatge geahčastat sámi duoji otná beaivái. Dujiiguin Laiti muitala sámi čábbodatipmárdusas ja materiálageavaheamis otná diliin.

– Árbevirolaš sámeduodji, dathan lea duddjojuvvon atnui, dathan lea áibbaš čielggas, muhto otná beaivve dat dárbu lea veahá rievdan maiddái, dat sáhttá leat hui ollu maiddái dakkár čalbmečikŋa, Laiti muitala.

– Dainna čájáhusain mun geahččalan duoji bokte veahá ohcat dovdduid oidnosii. Jos dat mu čájáhus deaivá geahčči dovdduide, de dalle dovddan ahte lean lihkostuvvan.

Váldá beali báhkkegohpuin

Laiti duojit buktet ságastallamii maiddái duoji eallinvuoimmi otná máilmmis ja speadjalastet, mii Sámis ja máilmmis sámiid birra dáhpáhuvvá. Muhtin dujiid bokte Laiti váldá diđolaččat oasi dálá servodatlaš ságastallamii.

Duodji ii leat sámiide dušše vuohki buvttadit ávdnasis diŋggaid, muhto dat lea okta sámiid siskkáldas gulahallangaskaomiin, giella man ipmirdit dat, geat leat dán oahppan dulkot. Laiti vuohki searvat servodatságastallamii dujiid ja duddjoma bokte lea okta ovdamearkka sámi jaskes servodatságastallamis.

– Mus leat doppe čájáhusas muhtin dakkár duojit, mat leat árbevirolaš duojit, muhto dat goittot man nu láhkai eai leat atnui duddjojuvvon. Dat lea veahá mannu láhkai cuvkejuvvon dat duodji. Geahččalan, ahte dat veahá hárdá olbmuid ja dasto seammás boktá dovdduid. Diekko bokte geahččalan váldit beali, muitala Laiti.

Maa niin kipuilee
Jouni S. Laiti duodji. Govva: Jouni S. Laiti

Muhto mot de ovdamearkka dihte báhkkegohpuin sáhttá váldit beali?

– Gal dan sáhttá. Dan láhkai mun geahččalan, ahte mus lea dakkár báhkkegohppu, muhto dat ii leat goittotge albma gohppa. Das lea mii nu, mii riiddáska dainna árbevirolaš anuin. Muhto dat lea buoremus jos olmmoš daid oaidná ja geahččá, ja dasto dulko, ahte deaivágo dat nu doaibmat, mot mun lean jurddašan.

Eatnama fámolaš jienat -čájáhus rahppojuvvo Sámemusea ja luondduguovddáš Siidas otne disdaga diibmu 14.00. Čájáhus lea oaidninláhkai 17.3.2019 rádjai.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä