Sápmi

Miehtá Sámi eallá doaivva das, ahte boahtte gease sáhttá fas lágidit dáhpáhusaid: Ohcejogas leat plánen juoga áibbas ođđa geasi várás

Ijahis idja 2019
Olu olbmot ledje guldaleamen Sančuari jagi 2019 Ijahis Ijas. Vel eat dieđe, leago dán jagi vejolaš čoahkkanit seamma láhkai. Govva: Vesa Toppari / Yle

Ohcejogas plánet temávahku, Anáris ráhkkanit ordnet Ijahis Idja -festivála mannu hámis ja Riddu riđđu lea juo almmuhan artisttaidge.

Boahttevaš geassi lea koronadili ektui vel oalle eahpesihkar. Oktage ii dieđe makkár dilli lea dalle ja leago ovdamearkka dihtii festiválaid ja eará geassedáhpáhusaid vejolaš ordnet. Daid goittotge plánejit dál jo olles fárttain.

Ohcejoga gielda astoáigečálli Kaisa Tapiola-Länsman muitala, ahte Ohcejoga gielddas leat plánemin juoga áibbas ođđa boahtte geasi várás.

– Mis lea dáppe gielddas vehá miella riggodahttit Ohcejoga geassedáhpáhusaid, de mii leat plánen deike Ohcejoga šearrá -temávahku, man oaivilin livčče buktit ovdan Ohcejoga buoremus beliid.

Kaisa Tapiola-Länsman, vapaa-aikasihteeri, Utsjoen kunta
Ohcejoga gieldda asttuáigečálli Kaisa Tapiola-Länsman sávvá, ahte sii sáhtášedje ordnet boahtte geasi temávahku ja konseartta Ohcejogas. Govva: Anneli Lappalainen / Yle

Korona ii leat áidna, mii dagaha eahpesihkkarisvuođa Ohcejoga geassedáhpáhusaid ordnemii.

– Mii leat plánen sámemusihkkakonseartta seamma beaivái goas livčče Luossariemut. Lea vehá eahpesihkar ordnejuvvogo dat Luossariemut dalle Deanu guolástanlobiid dihte.

Ohcejogas eai leat vel dađi eanet plánen, maid sii dahket juos álbmotdáhpáhusaid ii leat vejolaš ordnet. Sii vurdet mo giđđa ovdána.

Astoáiggečálli savvá, ahte boahtte geasi livčče vejolaš ordnet dáhpáhusaid, koronaáigge leamašan lossat ja olbmot háliidit deaivvadit ja guoimmuhit.

– Muhto dieđusge fertet olbmuid dearvvašvuođa vuosttamužžan smiehttat ja jurddašit, ahte juos duođai eat sáhte dorvvolaččat ordnet, de dasto mii eat ordne.

Ijahis idja 2021 ordnejuvvo – eahpesihkar vel makkár hámis

Eamiálbmotmusihka festivála Ijahis Idja ordnejuvvo dábálaččat Anára girkosiiddas Sajosa šiljus, muhto diibmá dáhpáhus ordnejuvvui neahtas. Boahtte geasi ektui dilli lea vel eahpesihkar, muitala festivála buvttadeaddji Oula Guttorm.

– Eat leat dieđusge dahkan makkárge mearrádusa das, ahte eat vikkašii ordnet dakkár álbmotdáhpáhusa. Muhto dieđusge eat sáhte maid diehtit, ahte mii dat dilli lea dalle borgemánus.

Guttorm lohpida, ahte Ijahis idja 2021 goittotge sihkkarit lágiduvvo muhtun hámis. Dál lea goittotge vel veadjemeahttun dadjat makkár hámis dat ordnejuvvo.

– Mis leat plánat dan ektui, ahte ollašuhttit álbmotdáhpáhusa, muhto leat maiddái plánat, ahte dat boahtá leahkit muhtun láhkai virtuála dáhpáhus neahta bokte. Ii sáhte vel diehtit man guvlui dat manná.

Oula Guttorm, Ijahis Idja
Ijahis idja -festivála buvttadeaddji Oula Guttorm lohpida, ahte festivála gal ordnejuvvo dán jagi, juogo virtuála hámis dahje álbmotdáhpáhussan. Govva: Vesa Toppari / Yle

Vaikko boahtte geasi livčče vejolaš johtit friddja miehtá Suoma, de stáhtarájit sáhttet dagahit váttisvuođaid sámefestivála ordnemii.

– Mii eat sáhte diehtit mii lea dilli stáhta rájáid ektui, go árbevirolaččat Ijahis ijas leat leamašan artisttat iešguđege sámeriikkas. Miihan eat dieđe, ahte sáhttitgo mii buktit artisttaid ovdamearkka dihtii Norgga bealde sámis.

Juos boahtte geasi lea vejolaš ordnet Ijahis ija álbmotdáhpáhushámis, Guttorm jáhkká, ahte leat guokte molssaeavttu. Jogo ollugat háliidit boahtit dohko, go eai leat leamašan dáhpáhusat, muhto nubbe beali lea dat, ahte dustetgo olbmot boahtit.

– Vaikko čoahkkananráddjehusaid dáfus livčče lobálaš ordnet dáhpáhusaid, de lea vejolaš, ahte olbmot eai duostta vuolgit olbmuid sisa.

Festivála lágideaddjit fertejit maiddái smiehttat smávva sámeservošiid dearvvašvuođa.

Riddu Riđđu -festivála lea almmuhan juo artisttaidge

Riddu Riđđu -festivála plánen lea olles fárttain jođus, muitala festiválajođiheaddji Sandra Márjá West.

– Mii leat dieđusge boken artisttaid ja ráhkadan prográmmaid. Mis leat plánat vai mii sáhttit heivehit festivála dasa, ahte makkár dilli šaddá dán geasi. Mii leat gergosat lágidit sihke stuorát festivála dahje unnit festivála.

Festivála lea almmuhan jo Facebook dáhpáhussiiddus, ahte lávddi ala lávkejit earret eará: ISÁK, Amoc ja Ailu Valle, Felgen Orkester ja Gájanas.

Sandra Márjá West
Riddu Riđđu festiválajođiheaddji Sandra Márjá West muitala, ahte sis leat plánenbarggut jođus ja artisttat várrejuvvon. Govva: Ørjan Marakatt Bertelsen

Riddu Riđđu festiválajođiheaddji dadjá, ahte eanemus sis lea miella ordnet fysalaš konsearttaid ja prográmma festiválii, masa dasto vuvdet bileahtaid.

– Muhto dieđusge muhtunlágán dakkár neahttasáddaga sáhtašii lassin ordnet.

West jáhkká ahte boahkuhanfártta váikkuha eanemusat festiválalágideapmái.

– Norgga bealde leat vehá maŋŋonan dan álgoplánas, muhto miihan dieđusge sávvat, ahte dat manašii johtileappot nu, ahte eanet olbmot oččošedje boahkuid.

Sámeriikkaid rájáid gidden dagahivčče váttisvuođaid maid Riddu riđđu -festivála ordnemii.

– Dat lea hehttehus midjiide juos eat sáhte viežžat artisttaid miehtá sámi.

Verddebeivviid eai leat vel plánegoahtán

Eanodaga gieldda doaimmahat- ja dáhpáhusčálli Sirpa Mannela muitala, ahte sii eai leat vel astan plánet Verddebeivviid.

Son jáhkká, ahte juos lea vejolaš ordnet álbmotdáhpáhusaid, de sisdoalu lea sullii seamma go ovddit jagiid: konsearttat, márkanat ja eará prográmma juohke beaivve.

verddebeaivvit väärti
Eanodaga verddebeaivvi prográmma eai leat vel plánegoahtán. Juos lea vejolaš ordnet álbmotdáhpáhusaid, de jurddan lea ordnet seammalágán prográmma go ovddit jagiinge. Govva: Eanodaga gielda / Enontekiön kunta

– Cuoŋo-miessemánus plánegoahtit geasi ja čavčča prográmma.

Mannela muitala, ahte go áigi gollá, de sii dihtet man hámis ja makkár sturrodagas sii sáhttet ordnet Verddebeivviid. Dáhpáhusa ordnejit borge-čakčamánu muttus. Sii leat jurddašan dange molssaeavttu, ahte sirddášedje dáhpáhusa nehttii, muhto Mannela jáhkká prográmma šaddá dalle leat earálágán.

Fitnodagat sáhttet almmuhit Anár vahkuide smávva dáhpáhusaid

Anára gieldda kulturčálli Mirja Karjalainen lea máŋgga jagi leamašan ordnemin Anár vahkut -dáhpáhusa. Dán geasi maiddái Anár vahkuid ollašuhttin lea eahpesihkar.

Mirja Karjalainen, inarin kunta, anára gielda, kulturdoaibma
Anára gieldda kulturčálli Mirja Karjalainen muitala, ahte dán jagi Anár vahkkuide sávvet smávva dáhpáhusaid. Govva: Anneli Lappalainen / Yle

– Min váldolinnjá lea dál dat, ahte eat ordne ja juos ordnet, de smávva dáhpáhusaid. Eanaš geahččalit dieđihit fitnodagaide ja servviide, ahte smávva dáhpáhusaid sáhttá ordnet ja daid dieđiheamis mii sáhttit veahkehit.

Karjalainen muittuha, ahte lea váttes einnostit makkárin dilli šaddá, danin sis lea dákkár várrugas linnjá dál.

Yle Ođđasiid Sámis ja Beaivvi ságaid sáhtát maid guldalit Yle Areenas.

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä