Sápmi |

Njeallje ođđa ávžžuhusa buoridit láigobarttaid dorvvolašvuođa – rávvagiid dahke, go Levi buollimis dušše golbma máná

Bearjadaga olggosaddojuvvon ođđa dorvonjuolggadusat ávžžuhit earret eará buollinalárbmarusttegiid lasiheami láigobarttain.

Kittilän tulipalopaikka
Buollán barttas báhce dušše seinniid vuolleoasit ceaggut. Golmma oappážaga heakka dolvon buollin dáhpáhuvai cuoŋománu 12.beaivvi dán jagi. Govva: Lapin poliisilaitos / Lappi boleslágádus

Mannan giđđadálvve dáhpáhuvai dat, mii ii lean galgat dáhpáhuvvat. Levi čuoiganguovddážis Gihttelis suoli álgán buollin gottii golbma máná. Skuvlaahkásaš nieiddat ledje oappážagat ja eret Pyhtääs lahka Kotka gávpoga Mátta-Suomas.

Njeallje máná ja nuora ja sin fuolaheaddji ledje mannan giđđadálvve luopmomátkkis Levis. Golbma nuoramusa ledje oađđimin ovtta láigobartta lovttas ja boarráseamos vuollegearddis. Jovkui gullan ollesolmmoš leai dan háve gos nu olgobáikkis.

Ihkku barta buollái, ja buollima sivvan gávnnahuvvui boastut muddejuvvon láhtteliggenkábel. Lovttas oađđán mánáin ii lean mihkkige vejolašvuođaid seastašuvvat buollimis, go guovtte gearddi allosaš orrunlanja ánssus suovva beasai loktanit njuolga badjegeardái.

Kartta.
Jáddadeaddjit jovde báikki ala 13 minuhtas, muhto sii eai šat lihkostuvvan gádjut mánáid. Govva: Google

Dušše vuollegearddis oađđán boarrásamos lihkostuvai beassat olggos, go son morihii buollinalárbmarusttega biškumii.

Suoma lihkohisvuođaid dutkanguovddáš OTKES lea dárkilit mannan čađa buollima, mii dáhpáhuvai iđitija bealde cuoŋománu 12. beaivvi.

Juo miessemánus gávnnahuvvui, ahte boastut muddejuvvon láhtteliggenkábel buolláhii viesu. Seammasullasaš láhtteliggenortnet lea hui dábálaš láigobarttain ja obalohkái bartahuksemis. Barta leai huksejuvvon jagis 2005.

Suoma lihkohisvuođaid dutkanguovddáš OTKES lea otne bearjadaga iđitbeaivvi olggosaddán njeallje sierra ávžžuhusa dán buollima dihte das, mo buoridit luopmobarttaid dorvvolašvuođa.

Galgá dahkat listtu dorvvolašvuođa guoski áššiin

Lihkohisvuođaid dutkanguovddáš OTKES ávžžuha Suoma buollinsuorggi guovddášorganisašuvnna SPEK dahkat dárkilis rávvagiid ja dárkkistanlisttu, mainna viesu dahje láigoviesu vuovdaleaddji sihkkarastá ja bastá čájehit, mo dorvvolašvuođa guoski vuođđoáššiin lea fuolahuvvon.

– Buollán barttas stuorámus buollindorvvolašvuođaváilevuođat ledje elerávdnjerusttegiid muddemis dahkkojuvvon feaillat ja váilevuođat buollinalárbmarusttegiin.

Dorvorávvagiid galgá beassat oaidnit

Nubbin ávžžuhuvvo, ahte bargo- ja ealáhusministeriija vuhtiiváldá láigoviessodoaimmas dorvvolašvuođaáššiid njuolggadusaid dagadettiin.

Daid báikkiin, gos fállet láigoviesuid, galgá leat oidnosis, mo dorvvolašvuođas lea fuolahuvvon ja láigoheaddjis galgá leat vejolašvuohta oažžut dorvvolašvuođarávvagiid.

– Láigovisttiin galget leat doarvái buollinalárbmarusttegat, vejolašvuohta geavahit várreoktavuođa olggos beassama dihte maid oađđenlanjain ja heahtejáddadanbiergasat. Giddodagas galgá gávdnot maid elerávdnjerusttegiid muddema guoski beavdegirji. Dan lassin láigoheaddjis galget leat dehálamos dieđut dorvvolaš ássamis ja das, mo doaibmat heahtedilis.

Huksema bearráigeahču galgá čavget

Goalmmádin lihkuhisvuođaguovddáš ávžžuha, ahte Dorvvolašvuohta- ja kemikáladoaimmahat TUKES ja birasministeriija ovttas ovddidit manahallanvugiid, mainna barttaid huksema bearráigeahčus juo huksenmuttus sihkkarastet, ahte elerávdnjebargguid ja geavahussii atnuiváldindárkkistemiid bargá ámmátolmmoš.

Alárbmarusttegat galget leat eambo

Njealjádin OTKES ávžžuha sisáššiidministeriija ja daid, geaid ášši guoská, fuolahit njuolggadusain, ahte giddodagas leat doarvái buollinalárbmarusttegat ja dat leat eambo, go mii vuolimus dásis gáibiduvvo.

Rusttegat galggašedje leat buot ássanlanjain ja olggos doalvu báikkiin.

– Buollinalárbmarusttegiid biškumii moriheapmi lea áli eahpesihkkar, daid meari lasiheami lassin dat galget leat ovttastuvvon oktan ráidun nu, ahte buot biškugohtet oktanaga. Dáinna lágiin buoridit dan vejolašvuođa, ahte olbmot morihit heahtedilis. Erenomážit ollesolbmot galget áiggil gullát, juos buollá.

Lassidieđuid oainnát OTKES neahttasiidduin.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä