Sápmi |

Ođđa jahki, ođđa eallindábit? – Ámmátolmmoš rávve, mo rievdadit iežas eallindábiid bissovaččat

Eallindábiid bissovaš rievdadeapmi vuolgá iežas oaivvis, dadjá fysioterapeuhta ja sosiála- ja dearvvašvuohtasuorggi oahpaheaddji Tiisu-Maria Näkkäläjärvi.

Fysioterapeutti, Tiisu-Maria Näkkäläjärvi čokkáá.
Tiisu-Maria Näkkäläjärvi oahpaha sosiála- ja dearvvašvuohtasuorggi Sámi oahpahusguovddážis Anáris. Govva: Jonne Järvinen / Yle

Ođđa jagi maŋŋá máŋgasat soitet dahkat nu gohčoduvvon ođđa jagi lohpádusaid.

Dábálamos lohpádus lea rievdadit eallindábiid, valáštallagoahtit ja borragoahtit dearvvašlaččat. Dat oidno álšasáliin ja viehkanbálgáin, muitala fysioterapeuhta ja sosiála- ja dearvvašvuohtasuorggi oahpaheaddji Tiisu-Maria Näkkäläjärvi Anáris.

– Álgojagis oidno čielgasit, ahte álšasáliid galledeaddjimearit lassánit. Dál álgojagis máŋgasat geahččalit beassat "geasseortnegii", muhto dávjá geavvá nu, ahte dat ođđa dearvvašlaš eallindábit vajálduvvet oalle johtilit.

Dat, ahte valáštallagoahtá olgguldashámi dihte, ii leat rivttes sivva dasa, oaivvilda Näkkäläjärvi. Amas dat dearvvašlaš eallidábit vajálduvvat, ferte rievdadit maiddái iežas jurddašanvuogi.

– Mu mielas livččii dehálaš rievdadit dan doaibmankultuvrra, ovdalhan bargu lei dávjá fysalaččat lossadut ja olbmot leat lihkadan bargama bokte. Dál stuorra oassi barggus ja stuđereamis dáhpáhuvvá dihtor guoras, vaikko olbmo gorut dárbbaša lihkadeami vai dat doaibmá albmaláhkai.

Nainen hiihtää Pielisellä.
Näkkäläjärvi mielde luonddus johtin lea dál stuorimus lihkadantreanda. Dálvit sáhttá vaikko čuoigat Govva: Ismo Pekkarinen / AOP

– Ferte áddet dan, ahte gorut ii doaimma jus ii lihkat. Dat vuolgá dan jurddašanvuogis. Dan maŋŋá galgá gávdnat de dakkár valáštallanšlája, masa liiko, lohká Tiisu-Maria Näkkäläjärvi.

Davvin álkkit borrat dearvvašlaččat

Dutkamušaid mielde eanáš oassi Suoma álbmogis, eandalitge nuorain, lihkada menddo uhcán. Lihkadeami lassin biepmus lea stuorra váikkuhus dearvvašvuhtii. Tiisu-Maria Näkkäläjärvi lea fuolas das, mo nu gohčoduvvon ruskaborramušat leat váldán stuorra saji Suoma biebmokultuvrras.

– Ruskaborramušat ja muđuige heittotkvalitehta biepmut eai leat geange gorudii buorit, leš dál ámmátvaláštalli dahje dábálaš olmmoš.

Hampurilainen ja herkkuhampurilainen
Vaikko hamburgerat ja eará ruskaborramušat leat álkkit ja njálgát borrat, daiguin ii menddo dávjá gánnet herkostallat. Govva: Elisa Kinnunen / Yle

– Dáppe davvin mis lea bohcco- ja ealggabiergu, guolit ja muorjjit. Bohccobierguhan lea dearvvašlaš ja das leat olu dárbbašlaš vitamiinnat ja minerálaávdnasat, vaikko hálletge ruksesbierggu fuones váikkuhusain dearvvašvuhtii ja ekologalašvuhtii. Bohccobiergu lea dearvvašlaš ja ekologalaš, dadjá Näkkäläjärvi.

Guldal eanet Sohkaršohkka-sáddagis, man temán lei dearvvašlaš eallin.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä