Sápmi |

Oanehaččat: Muohtauđđasa maŋimuš oaffar gávdnon, Duodjeája-girječájáhus Lappi váldogirjerádjosis, Lappi gielddain vádjitvuohta divššáriin, áittavuloš skálžoealánat Lappi duottarčáziin ja Riddu Riđđu –festivála álgá odne

Dá leat gaskavahku oanehis ođđasat.

Riddu Riđđu 2018
Govva diimmá Riddu Riđđu –festiválas. Govva ii laktás dán jagáš festiválii, mii álgá odne gaskavahku 10.7.2019. Govva: Aslak Paltto / Yle

Muohtauđđasa maŋimuš oaffar gávdnon

Odne gaskavahku iđđes ohcagohte njealját muohtauđđasa oaffara Sarregáissá guovllus, Davvi-Norggas. Boles ozai gádjunbeatnagiiguin maŋimuš muohtauđđasa vuollái báhcán 36-jahkásaš suopmelaš oaffara, gii lea leamašan muohtauđđasa vuolde badjel jahkebeali. Áššis muitala NRK.

Ohcanhelikopter girdilii iđđes diibmu 9.30 Bardufoss-girdingiettis. Golbma suopmelaš almmáiolbmo ja ruoŧŧelaš nissonolmmoš láhppojedje árat álgojagi Sarregáissá guovllus Dápmotvuovddis.

Maŋimuš oaffar lea gávdnon odne ohcamiid vuođul.

Norgga geoteknihkalaš instituhta čielggadeami mielde lihkohisvuođa oaffarat dagahedje muohtauđđasa jođedettiin máđiija olggobealde.

Duodjeája-girječájáhus Lappi váldogirjerádjosis

Duodjeája-girječájáhus lea oaidninláhkái Lappi váldogirjeráju Lappi-ossodagas, Roavvenjárggas 10.6.–31.8.2019.

Duodjeája-čájáhus čalmmustahttá sámi duoji historjjá ja duoji girjáivuođa Sámis Finnmárkku fylkkas gitta Guoládatnjárgii.

Duodjeája-čájáhus lea ráhkaduvvon gávpotgirjerádjosa viiddes sámečoakkáldaga sisdoalus. Čájáhusas vástida Suoma sápmelaš speciálagirjerádju.

Lappi gielddain vádjitvuohta divššáriin

Máŋgga Lappi gielddas ohcet dál buot vejolaš vugiiguin divššáriid vuođđodearvvašvuođafuolahussii ja boarrásiidbálvalusaide. Vádjitvuohta bargiin lea eandalii Ylitornios, Soađegilis, Pellos ja Gihttelis.

Posios priváhta Coronaria ohcá sullii logi divššára. Maiddái Ohcejohka, Salla, Ranua ja Anár leat ohcamin moadde divššára dahje lagašdivššára fásta virggiide. Kemis divššárvádjitvuođa leat geahččalan deavdit mearreáigásaš bargiiguin.

Muhtun gielddat plánejit juo bálkká lasáhusaid divššáriidda ja sátsejit earet eará sisafárrejeaddjiid skuvleheapmái suorgái.

Measta juohke gielddas Lappis leat váttisvuođat oažžut sadjásaččaid hohpolaš sadjásašvuođaide ja luopmosadjásašvuođaide. Erenoamáš váttes divššárdilli lea boarrásiid bálvalusain.

Áittavuloš skálžoealánat Lappi duottarčáziin

Guokte Lappi duottarčázádagain ealli skálžoealána rehkenastojuvvo áittavuložin, gávnnaha Suoma birasguovddáš. Dat leat suomagillii pohjanlehtijalkainen (lá. Branchinecta paludosa) ja paljakkakilpiäinen (lá. Lepidurus arcticus). Paljakkakilpiäinen eallá Davvi-Lappis earet eará Giehtaruohttasa ládduin, muitala Lapin Kansa.

Árktalaš skálžoealániidda heivvolaš eallinbirrasat einnostuvvojit geahppánit boahtteáiggis. Dasa váikkuhit erenoamážit dálkkádatrievdadeapmi, čáziid suvrun ja guollenáli rievdamat. Guliid sirdin ja gilvin ovddežis guolehis ládduide, erenoamážit geađgenoarssa (lá. phoxinus phoxinus) leavvan sevttiin oagguma oktavuođas dagaha stuorra áitaga davvi guovlluid šlájaid ceavzimii. Árktalaš skálžoealániid suodjaleamis lea dehálaš doalahit guolehis čáziid guoleheapmin ja garvit guliid sirdima ja menddo deahtta guollepopulašuvnnaid čohkkema gilvimiid geažil.

Riddu Riđđu –festivála álgá odne

Riddu Riđđu -festivála álgá odne gaskavahku 10.7. Olmmáivákkis, Gáivuonas. Riddu Riđđu -festivála bistá gitta sotnabeaivái 14.7. rádjái ja festivála čohkke festiválagussiid oktii miehtá máilmmi.

Festivála rahppojuvvo virggálaččat duorastaga 11.7. diibmu 18.00 konsearttain festivála váldolávddis.

Dán jagi lávddi ala lávkejit earet eará Maxida Märak, inuihtta čottalávlu Tanya Tagaq, čottalávllajoavku Alash Tuva-álbmogis, ISÁK-joavku, Slincraze, eamiálbmotnásti Buffy Sainte-Marie.

Riddu Riđđu –festivála prográmma gávnnat dáppe.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä