Sápmi |

Ohcejoga gielda moaitá Lappi lihtu áššemeannudeami ruovdegeainnu ja šleađgalinjá plánemis – eanangoddehoavda vástida moaitagiidda

Ohcejoga gielda lea sádden Lappi lihttui oaivilbreava, mainna dat ávžžuha lihtu jeagadit Suoma láhkaásahusaid ja riikkaidgaskasaš soahpamušaid áššiin, mat gusket sápmelaččaide.

Mika Riipi
Eanangoddehoavda Mika Riipi válbme áššiid Lappi lihtu ráđđehussii. Govva: Anneli Lappalainen / Yle Sápmi

Ohcejoga gieldda mielas Lappi lihttu ii leat beroštan Ohcejoga gieldda, ii Sámedikki iige sierra servviid ja ovttat olbmuid oaiviliin, go lea merken Jiekŋameara ruovdegeainnu ja váldoelfápmolinjá sámeguovllu guhkit áigge eanangeavahanplánaide.

Ohcejoga gielda lea sádden Lappi lihttui cealkámuša, mas dat muittuha, ahte lága mielde eanangotti lihttu galgá váldit vuhtii ealáhusaid doaibmavejolašvuođaid ja luondduárvvuid ja kulturárbbi áimmahuššama. Gieldda mielas Jiekŋameara ruovderaŧi ja váldoelfápmolinjá merken eanangoddelávvii ii deavdde dahkkon soahpamušaid ulbmiliid, maid Lappi lihttu ieš lea dohkkehan.

Ohcejoga gielda ávžžuha Lappi lihtu jeagadit Suoma láhkaásahusaid ja riikkaidgaskasaš soahpamušaid áššiin, mat gusket sápmelaččaide. Gielda maid gáibida unnit gielddaide buoret vejolašvuođa váikkuhit mearrádusaid dahkamis Lappi eanangottis.

Eanangoddehoavda: Eat sáhte álo váldit fuopmášupmái ovttat gieldda oaivila

Eanangoddehoavda Mika Riipi, guhte válbme áššiid Lappi lihtu ráđđehussii, atná Ohcejoga gieldda gažaldagaid mearridanválddis duođalažžan.

– Dat boahtá ain duollet dálle ovdan, mo ovttat gieldda oaivil oidno eanangotti mearrádusaid dahkamis. Dihto áššit fal guoskkahit viidábut go ovtta gieldda, ja go mii olles eanangotti viidodagas guorahallat stuorra ovddidanmihttomeriid de váldojuvvojit stuorát ollislašvuođat fuopmášupmái. Dalle sáhttá mannat ovtta gieldda oaivila vuostá, čilge Mika Riipi.

– Elfápmolinjá merkemis leat dan veardde juo miehtan, ahte leat rievdadan dan oktavuođadárbun.

Lappi-soahpamušas leat ruossalasvuođat sámeáššiid ektui?

Lappi lihtu ráđđehus lea čuoččuhan, ahte Jiekŋameara ruovdegeainnu báikkis lea šihttojuvvon jo nu daddjojuvvon Lappi-soahpamušas. Ohcejoga gielda muittuha čállagisttis, ahte Lappi-soahpamuš doallá sisttis sámekultuvraoasi. Das Lappi lihttu lea čatnasan gutnejahttit sápmelaččaid sajádaga eamiálbmogin ja doarjut sámegiela ja -kultuvrra.

Eanangoddehoavda mieđiha, ahte jus veardádallá Lappi-soahpamuša ovddidanulbmiliid ja daidda gullevaš sámekultuvraoasi de sáhttet leat ruossalasvuođat.

– Ovddidanbarggus ii leat goasge nu, ahte buot doaimmat dorjot dušše ovtta ášši. Dihto doaimmat hehttejit ja nuppit doaimmat nannejit. Guovlluid ovddideamis mii geahččalat čujuhit resurssaid maiddái sámekultuvrra ovddideapmái oppa áigge, leš dal sáhka skuvlejumis, ođđa ealáhusain dahje boazodoalu innovašuvnnain, logahallá Mika Riipi.

"Dál lea sáhka easkka joatkkaválmmaštallamis"

Ohcejoga gieldda oainnu mielde sihke ruovderaŧŧi ja elfápmolinjá geanohuhtášedje sámekultuvrra ja sápmelaččaid rivttiid ollašuvvama. Eanangoddehoavda čilge ášši nu, ahte eanangodderáđđehusa dálá mearrádus guoská dušše ášši joatkkaválmmaštallama.

– Dán joatkkaválmmaštallama maŋŋil lávvahámus biddjo ođđasit oaidninláhkai, ja dán proseassas guorahallat buot eanageavahanvugiid váikkuhusaid sámekultuvrii, lundui, ekologalaš dássededdui ja nu ain, dadjá Mika Riipi.

Lappi lihtus Ohcejoga gieldda oaivilbreava dolvojuvvo politihkalaš mearrideaddjiide, Lappi lihtu váldostivrii ja ráđđehussii.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä