Sápmi |

Ohcejoga girku liggenvuogi áigot ođasmahttit ja Avvila hávdeeatnama viiddidit – searvegoddeovttastupmi plánegoahtá giddodatstrategiija

Anára ja Ohcejoga searvegoddeovttastumis lea mihttomearrin čielggadit, makkár ortnegis searvegottiid giddodagat leat ja makkár vejolašvuođat dain leat.

Päivi Aikasalo
Ohcejoga girkohearrá Päivi Aikasalo muitala, ahte Davvi-Sámi searvegoddeovttastumis leat golbma dehálaš ođasmahttindárbbu. Govva: Anneli Lappalainen / Yle Sápmi

Anára ja Ohcejoga oktasaš Davvi-Sámi searvegoddeovttastupmi áigu ođasmahttit giddodagaidis. Dárbu lea ovdamearkka dihtii viiddidit Avvila hávdeeatnama ja beaivádit Ohcejoga girku liggenvuogi čitnaneutrálan.

Ohcejoga girkohearrá Päivi Aikasalo muitala, ahte sii áigot searvegoddeovttastumis dahkat giddodatstrategiija ja čielggadit, makkár ortnegis giddodagat leat ja makkár vejolašvuođat dain leat. Strategiijas meroštallojuvvojit giddodagat, maid searvegoddeovttastupmi áigu doallat ja divvut, ja giddodagat, maid áigot vuovdit dahje ovttasbarggus gielddain dahje eará doibmiin ovddidit.

Aikasalo muitala, ahte searvegoddebargu lea dál nuppástuvvamin olles Suomas: Dán áigge searvegoddi ii dárbbaš doaibmat dušše searvegotti visttiin. Searvegoddi sáhttá maiddái bargat ovttasbarggu eará doaibmiiguin.

– Mii leat jurddašan dan, ahte sáhtášiigo giddodat maiddái buktit ruđa searvegoddái, juos ovdamearkka dihtii searvegoddi láigoha giddodagaid dahje dahká ovttasbargosoahpamušaid.

Golbma ođasmahttinbarggu fertešii ollášuhttit jođáneamos lági mielde

Davvi-Sámi searvegoddeovttastumis leat golbma dehálaš ođasmahttindárbbu, maid fertešii bargat nu jođánit go vejolaš, muitala Päivi Aikasalo. Okta dain lea Avvila hávdeeatnama viiddideapmi.

– Searvegotti geatnegasvuohta lea fuolahit hávdeeatnamis. Juos ii leat sadji, de ferte viiddidit.

Nubbi dehálaš bargu lea čielggadit Avvila girku ortnega.

– Juos girku lea buorre ortnegis ja dan gánneha divvut, de lea vejolaš sirdit eará doaimmaid girkui. Doppe sáhtášedje leat vaikkoba čoahkkinlanjat ja kantuvrrat.

Ivalon kirkko 2013
Boahttevuođas Avvila girkus sáhttet leat čoahkkinlanjat. Govva: Sara Wesslin / Yle

Aikasalo muitala, ahte Anára searvegotti virgedállu lea nu fuones ortnegis, ahte dan ii vealttakeahttá oba gánnet divvutge.

Goalmmát dehálaš ášši lea Ohcejoga girku liggenvuogi ođasmahttin.

– Oljoliggen lea fuones ortnegis, dat lea divrras ja girku viggá leat čitnaneutrála. Danin lea ulbmil sirdásit eanaliggemii.

Searvegoddeovttastupmi ii leat vel mearridan dárkilis áiggetávvala ođasmahttimiidda, muhto Aikasalo muitala, ahte dán golmma ođasmahttima sii vigget bargat jođáneamos lági mielde.

Hástaleaddji ruhtadili dihtii leat mearridan bajidit girkolašvearu

Davvi-Sámi searvegoddeovttastumi huksenfidnut dárbbašit ruhtadeami. Searvegoddeovttastumis lea juo ovddežis hástaleaddji ruhtadilli. Vai searvegoddeovttastumi ekonomiija bissu dássedeattus boahttevaš jagiid, searvegottestivra lea geassemánus mearridan bajidit jagi 2021 girkolašvearroproseantta 1,9 prosentii.

Aikasalo jáhkká, ahte girkovearu lokten ii leat doarvái. Danin sii leat jurddašan vejolašvuođa vuovdit muhtun giddodagaid, maid eai dárbbaš.

Anára ja Ohcejoga searvegoddeovttastumis váilot olbmot, geat máhttet ja dihtet giddodatáššiin. Danin sii fertejit maiddái bálkáhit dán suorggi áššedovdiid.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä