Sápmi |

Sámediggi ráđđádalai gitta eahkedii muhto eai beassan ovttaoaivilii – čoahkkin joatkašuvvá otne

Sámediggi gaskkaldahtii ortniiduvvančoahkkima ráđđádallamiid dihte.

Sámedikki ortniiduvvančoahkkin 27.2.2020
Ođđa Sámediggi ortniiduvvá otne bearjadaga. Govva: Tuomas Hautaniemi / Yle

Suoma Sámedikki ortniiduvvančoahkkin álggii duorastatiđit, muhto ii mannan guhkáge, go čoahkkin gaskkalduvai ráđđádallanbottu dihte. Ráđđádallamat biste iđitbeaivvis gitta eahkedii. Ráđđádallamat guske ođđa ságadoalli válljema ja eará luohttámušbáikkiid.

Čoahkkima jođiheaddjin lea anárlaš Kari Kyrö. Ortniiduvvančoahkkima jođiha bargoortnega mielde Sámedikki boarrasamos áirras dassážii, go ságadoalli válljejuvvo.

Eanetlohku livččii háliidan joatkit čoahkkima, muhto sin mielde čoahkkima jođiheaddji háliidii, ahte ráđđádallamiid bohtosiin livčče šaddan ovttamielalaš válljejumit.

Ohcejohkalaš várrelahtu Sammol Lukkari vurddii eahkes čoahkkima joatkašuvvama. Lukkari oaivvilda, ahte Sámediggi lea juohkásan, ja dat váikkuha dasa, manin ráđđádallamiin eai ovdán. Lukkari mielde eanetlohku livččii gárvvis kompromissaide nu gohčoduvvon oppisišuvnna sávaldagaid vuođul.

– Dattege orru, ahte ságadoalli beare joatká ja gáibida dan ráđđádallama, ahte basttášeimmet jienaskeahttá válljet buot. Vaikko leage kompromissa lávdegoddebáikkiin, de ságadoallibáikkis ja stivrras ii leat makkárge, muitala Lukkari.

Ohcejohkalaš áirasguovttos Asko Länsman ja Anne Nuorgam muitaleaba, ahte sii ledje gárvá jienastit.

– Mii evttoheimmet, ahte jienastetnot, go eat beassan ovttaoaivilii loahppabáikkiin. Sátnejođiheaddji ii háliidan dan ovddidit, son háliidii ahte eanáš báikkit galget sohppojuvvot, lohká Länsman.

Nuorgam dadjá, ahte galggašedje beassat ovdánit čoahkkimis ságastallamii ođđa doaibmabaji ulbmiliin.

– Mii livččiimmet lean gárvá máhccat čoahkkimii ja válljet olbmuid, daningo mu mielas lea erenomáš dehálaš, ahte mii beasašeimmet gieđahallat dan, mii lea dán doaibmabaji dehálamos ášši, iige dušše dušši dihte dakkáriid.

Kari Kyrö: Dilli ii leat doaivvuheapme

Čoahkkima jođiheaddji Kari Kyrö jáhkká, ahte eahpelihkostuvvan ráđđádallamiin fuolakeahttá sii bastet bearjadaga čoahkkimis mearridit áššis.

Kari Kyrö
Govva: Tuomas Hautaniemi / Yle

Su mielde dilli ii leat doaivvuheapme.

– Doaivvohis dilli lea olu seavdnjadot, go mii dál lea. Dál lea goittot giđđa ja beaivváš badjána, lea olu eambo čuovga go doaivvohis dilis, čilge Kyrö.

– Dakkár ráđđádallamat gáibidit miehtamiid ja evttohusaid. Buot evttohusat eai dieđus sáhte leat buohkaid miela miel. Ovtta gaskkas orui, ahte beasašeimmet dakkár dillái, ahte doaibmaorgána sáhtašeimmet válljet ovttamielalaččat, muhto ságadoallis eat beasa čuohte proseantta ovttaoaivilii.

Čoahkkin joatkašuvvá otne bearjadaga diibmu 9. Čoahkkima sáhttá čuovvut njuolggostreama bokte.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä