Sápmi |

Sápmelaš kulturárbbi dutkamii 0,5 miljovnna euro – "Dat lea hui stuorra ášši"

Dutkamušain háliidit beaivádit dieđu ja ipmárdusa sámeárbevieruin.

Sanna Valkonen
Sámedutkamuša veahkkeprofessor Sanna Valkonen jođiha dutkamuša, mainna háliidit gávdnat dálá beaivve sámi vugiid áddet kulturárbbi. Govva: Jarmo Honkanen/Yle

Lappi universitehta sámedutkamuša veahkkeprofessor ja doseanta Sanna Valkonen jođiha dutkanprošeavtta, mii gieđahallá sápmelaš kulturárbbi ontologalaš politihkka. Prošeakta oaččui lagabui 0,5 miljovnna euro ruhtadeami Suoma Akademiijas.

Suoma Akademiija lea deháleamos lágádus Suomas, mii ruhtada dutkamušaid. Valkonen lea ilus das, ahte dál sis lea ruhtadeapmi njealji jahkái.

– Dat lea hui stuorra ášši, ahte leat ožžon doppe ruđa. Dat dárkkuha dan, ahte Suoma Akademiija oaidná, ahte min fidnu dutká dehálaš fáttá, ja ahte dat lea dieđalaččat alladási dutkamuš.

Prošeavtta ulbmilin lea dutkat mo Sámi kulturárbi vuhtto sámeservvodagas, ja mo dan sáhttá dutkat. Ontologalaš politihkka jurddašeami vuolggasadji lea, ahte ii leat dušše okta duohtavuohta ja duođalašvuohta, čilge Valkonen.

– Ovdamearkka dihte ii leat seamma ášši juoigat duoddaris go vaikko rabadettiin politihkalaš dilálašvuođa dahje rap-skearrus. Sierra diliin juoigan sisttisdoallá sierra mearkkašumiid, ja dat bohciidahttá olu jurdagiid.

– Min ulbmilin lea buvttadit otná dieđu ja ipmárdusa sámiid árbevieruin. Viggamuššan lea gávdnat sámi lahkonanvuogi kulturárbbi mearkkašumi ipmirdeapmái, mii háliidit kártet dutkamuša ja dáidaga ovttasbargguin sámi vugiid ipmirdit, meroštallat, dulkot ja ovdanbuktit kulturárbbi, muitala Sanna Valkonen.

Prošeakta gieđahallá kulturárbbi máŋgga geahččanguovllus

Prošeakta sisttisdoallá golbma fáttá ja dainna barget oktiibuot vihtta olbmo.

Valkonen ja sámedutkamuša professor Veli-Pekka Lehtola dutkaba mo sámedáidda dulko kulturárbbi. Duodjedutki Sigga-Marja Magga dutká gávtti bokte duoji mearkkašumi. Nákkosgirjedutki Áile Aikio dutká Sámemusea Siidda čájáhusaid ođasmahttima ja sámi representašuvnnaid museas. Nákkosgirjedutki Saara Tervaniemi dutká Sámi našuvdnahuksema. Dutkiid lassin prošeavttas leat mielde maiddái sámedáiddárat.

– Mii dieđusge deaivvadit máŋgii iežamet joavkkuin, muhto jurddan lea lágidit deaivvademiid ja konferánssaid eará dutkiiguin ja prošeavttaiguin sihke Sámis, Suomas ja riikkaidgaskasaččat. Beassat oahppat earáin, muhto maid juohkit min dieđuid sámeálbmogiin ja dieđamáilmmiin.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä