Sápmi |

Son jearahalai kandidáhtabargui sápmelaš vegánaid – sámevegána sáhttá borrat maiddái bierggu

Sámevegánat leat sápmelaš vegánat geat guottihit vegána árvvuid, muhto ovttastahttet sámi jurddašanvuogi biepmus iežaset vegánadiehttii.

Máren-Elle Länsman
Govva: Máren-Elle Länsman / Priivaat

Giellagas-instituhta studeanta Máren-Elle Länsman lea dutkan kandidáhtabarggustis veganismma ja sápmelaš vegánaid. Vegána borrandiehta mielde ii galgga borrat buktagiid, mat bohtet ealliin.

– Dan mu dutkamušas bođii ovdan ahte sámevegána dárkkuha dakkár vegána, gii lea sápmelaš ja borrá vegána diehta mielde. Dasa lassin sámevegána borrá maiddái bohccobierggu dahje fuođđu dahje eará ealliid buktagiid, mat bohtet Sámis dahje lahkosis, muitala Máren-Elle Länsman.

Máren-Elle Länsmana dutkamuša mielde sámeveganisma lea vuohki ovttastit sápmelašvuođa ja veganismma. Olbmot válljejit vuogi eallit ja borrat, ja veganismma lea vejolaš gieđahallat iežas vugiiguin.

– Guovddáš dutkanbohtosat ledje dat, ahte sihke vegánat ja sámevegánat álggahedje iežaset diehta sullii seammaláhkai dahje sullii seamma sivaid dihte. Sivat ledje ehtalaččat, ekologalaččat ja dearvvašvuođa sivat, dadjá Länsman.

Máren-Elle Länsman lea smiehtadan joatkit dutkanfáttáin, muhto ii vel dieđe joatkágo son pro gradu -dutkamuša justa aitosaš fáttáin.

Salaattipöytä.
Davvin sáhttá leat hástaleaddji gávdnat varas šattuid. Govva: Toni Pitkänen / Yle

Bohccos earálágan dilli eallit go buvttaduvvon bierggus

Sámenuorat Sara Keränen ja Anne Olli muitaleaba, ahte sámevegána-doaba lea oahpis ovddežis. Länsmana dutkamuša mielde soai leaba sámevegánat, go soai borraba luonddus šaddan bierggu ja guoli.

– Gal mii leat diená ustibiiguin dan birra leaikkastallan, ahte lea sámevegána go boazuhan lea guoppar. Borrá šaddobiepmu, muhto goittotge dasto borrá seammás luonddu guliid ja bierggu, muitala Anne Olli.

Sara Keränen mielde ii leat seamma ášši borrat bierggu, mii lea šaddan luonddus friddjan go bierggu mii lea sierra šaddaduvvon borramuššan. Anne Olli maid oaidná, ahte luonddus šaddan biergu lea eará go buvttaduvvon biergu.

– Diehtá goittot ahte eallis lea leamašan buorre eallin doppe meahcis ja dat ii leat gártan beare seinniid geahččat olles eallima, dadjá Olli.

Keränen lea šaddan čilget, manne son lea válljen dákkár eallinvuogi. Su mielas davvin sáhttet leat hástalusat borrat vegána diehta mielde, go varas šattut eai leat nu olu ja veganisma ii leat nu dábálaš go gávpogiin.

– Lean gal máŋgga geardde ožžon čilget ahte manin lean vegána ja ahte maninbat mun in bora dán ja duon, čilge Keränen.

Máren-Elle Länsmana kandidáhtadutkamuša sáhtát lohkat dáppe.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä