Sápmi |

Suoma stáhta ii almmustahte vástádusas ON olmmošriektekomiteai – Vurdet, ahte váidit leat beassan oahpásnuvvat dokumentii

Suoma vástádus guoská ON guovtti čovdosa, mas ON moaitá Suoma stáhta sápmelaččaid rivttiid rihkkumis.

Krista Oinonen
Krista Oinonen Govva: Olgoministeriija

Suoma stáhta ii áiggo dán muttus almmustahttit vástádusas ON:a olmmošriektekomiteai.

Olmmošriektehoavda Krista Oinonen olgoministeriijas dadjá, ahte sii leat mearridan gudnejahttit váidiid rievtti beassat oahpásnuvvat ráfis Suoma vástádussii. Oinonen ákkastallá mearrádusa ON geavadiin, mas almmolažžan bohtet easkka komitea mearrádusat.

ON olmmošriektekomitea attii guovvamánus guokte čovdosa, main dat moittii Suoma sápmelaččaid rivttiid rihkkumis. Suopma galggai vástidit moaitámušaide guđa mánu siste ja Suoma vástidanáigi nogai suoidnemánu loahpas.

"Earenoamáš áiggit go ledje válggat"

Vástádusa sisdoalus olmmošriektehoavda goittotge muitala almmolaččat muhtin čuoggáid. Oinonen namuha, ahte Suoma vástádusas boahtá ovdan, mii lea dáhpáhuvvan Suomas jagi 2019 guovvamánus gitta suoidnemánu lohppii.

– Min vástádus lea čilgejeaddji, mas leat čohkkejuvvon áššit kronologalaš ortnegis, dadjá Oinonen.

Oinonen mielde Suoma vástádussii leat čállán earet earán dan, ahte ON olmmošriektekomitea čovdosiid almmustahttima maŋŋá Suomas leamašan earenoamáš áiggit. Suomas ledje giđđat riikkabeaiválggat, dasto lei ođđa ráđđehusa čohkken ja ráđđehusprográmma čállin ja diesa manai sullii golbma mánu go eai lean makkárge doaibmabijut, logahallá Oinonen.

Dasa lassin vástádussii leat laktán alimus hálddahusrievtti suoidnemánus addin mearrádusa, mas AHR hilggui sámedikki stivrra burginohcamušaid, iige rievdadan mearrádusaidis, main dat dohkkehii jagiin 2011 ja 2015 olbmuid sámedikki jienastuslohkui, vuostá sámedikki dáhtu.

Vástádus sisttisdoallá maid čilgehusa Suoma ráđđehusa boahttevaš plánain.

– Geavadis dat lea seamma teaksta, mii lohká stáhtaminister Rinne ráđđehusprográmmas, namuha Krista Oinonen.

Oaiveministtar Rinne geassemánus almmuhuvvon ráđđehusprográmmas namuhedje, ahte áigot čielggadit johtilis áigetávvaliin sámediggeválggaid áiggi guoskevaš gažaldaga. Geassemánu loahpas vuoigatvuohtaministeriija goittotge dieđihii, ahte čielggadusa ja riikkabeivviid áigetávvala vuođul válggaid eai šat sáhte sirdit.

– Čilgehus lea deskriptiivvalaš govvádus, masa ráđđehus čatnasa, Oinonen namuha.

Váidit ožžon vástádusa diehtun ministeriijas – "Eai čoavddusevttohusat"

Krista Oinonen mielde Suoma vástádus lea addojuvvon diehtun váidiide. AHR mearrádusain ledje olmmošriektekomiteai váidán sámedikki ságadoalli Tiina Sanila-Aikio priváhta olmmožin ja sámedikki stivrra fápmudusain, ja Klemetti Näkkäläjärvi ovttas 24 eará váidiin Sámi Árvvut -searvi áššeolmmožin.

Klemetti Näkkäläjärvi dadjá, ahte ii leat vel geargan analyseret Suoma vástádusa vuđolaččat. Johtilis geahčastaga vuođul Näkkäläjärvi goittotge namuha, ahte Suoma vástádusas eai leat čoavddusevttohusat iige Suopma vástit áššiide, maid ON:a olmmošriektekomitea lea 25 olbmo váidalusa geažil mearridan.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä