Sápmi |

Telia heaitá láigetelefonbálvalusaid – “Olmmoš lea mánusge fitnan, ammal de Roavvesavvoniige ožžot telefovnna gullot”

Go Telia heaittiha láigetelefonbálvalusaid, de máŋggat dálut eandaliige Deanuleagis soitet báhcit telefonoktavuođaid haga.

Rauna Harlin Roavvesavvonis geavaha ain láigetelefovnna. Roavvesavvonis ii gullo mátketelefovdna.
Rauna Harlin Roavvesavvonis geavaha ain láigetelefovnna. Roavvesavvonis ii gullo mátketelefovdna. Govva: Kaija Länsman / Yle

Roavvesavvonis lea dušši geaigguhit mátketelefovnna ja ohcat signála. Dat ii gávdno, eará go olgun, jus lea buorre dálki. Dallege signála boahtá Norggas.

Rauna Harlin, Biennáš-jon Máret Rávdná, telefovdna goit čuodjá duollet dállet ja son viehkala vástidit. Su telefovdna ii doaimma áimmus boahtti signálain, baicce dat lea biddjon seaidnái gitta golmmabiikkat čuggestagain, justa dakkáriin, dego dolinge láigetelefovnnain ledje.

Mátketelefonfitnodat Telia lea almmuhan, ahte sii heitet láigetelefonbálvalusaid dán jagi. Harlin ii dieđe gullogo su telefovdna boahttevuođas.

– Lean mun gullan ja bláđiin lohkan, ahte dat áigot heaittihit láigetelefovnnaid. Miihan báhcit deike dalle nu mo seahka sisa.

– Ammal de midjiide mannu lágana bidjet, dán áigge olmmoš lea mánusge fitnan, ahte ammal de Roavvesavvoniige oažžu telefovnna gullot, beaškala Harlin.

Láigetelefovdnafierpmi leat Lappis burgán jo moaddelogi jagi. Moadde miljovnna stoalppu leat njeaidán, muhto muhtun sajiin dat ain ceaggájit. Daid haga ii telefovdna gullo ovdamearka dihte Roavvesavvonis.
Láigetelefonfierpmi leat Lappis burgán jo moaddelogi jagi. Moadde miljovnna stoalppu leat njeaidán, muhto muhtun sajiin dat ain ceaggájit. Daid haga ii telefovdna gullo ovdamearka dihte Roavvesavvonis. Govva: Kaija Länsman / Yle

Láigetelefonfierpmi gesse Lappii jagi 1945 rájes gitta 90-logu álgui. Justa 1990-logus ledje Lappis buot eanemus láigetelefovnnat, muhto de bođii GSM-fierbmi ja gulul olbmot sirdašuvve geavahit mátketelefovnnaid, muitala Telia guovlluhoavda Hannu Heikka.

Telia lea áidna mátketelefonfitnodat, mii vel fállá láigetelefonoktavuođa Lappis. Dál olles Lappis leat šat moadde duhát láigetelefovnna. Okta dain lea Harlin telefovdna, muhto datge jáddá jagi loahpas, dego earáge láigetelefovnnat.

– Dál dutkat visot vejolašvuođaid, lohpádaddá Heikka ja čujuha namalassii Roavvesavvona láigetelefovnnaide.

Huksejuvvogo Roavvesavvonii stivli?

– Dál mannat áššiid ovddabeallái. Dál easkka čielggadat áššiid. Lea váttis diehtit, mii lea loahppaboađus.

Telia lohpida dál sáddet buot láigetelefovnna geavaheaddjiide dieđáhusa dahje reivve. Láigetelefonbálvalusaid heaittihit guovtti siva dihte. Vuosttas lea dat, ahte olbmot leat válljen geavahit mobiilatelefovnnaid. Nubbi lea boarásmuvvan teknologiija.

Harlin dállui gessojuvvon telefonkábela dihte telefovdna gullo sin dálus. Rauna Harlin háliidivčče geavahit mátketelefovnna, muhto dat ii gullo sin báikkis, Deanuleagis.
Harlin dállui gessojuvvon telefonkábela dihte telefovdna gullo sin dálus. Rauna Harlin háliidivčče geavahit mátketelefovnna, muhto dat ii gullo sin báikkis, Deanuleagis. Govva: Kaija Länsman / Yle

Harlin maid smiehttá, ahte álgetgo sidjiide ordnet telefonoktavuođaid, jus sin láigetelefovnnat heitet čuodjamis.

– Dieđusge mii leat háleštan áššis. Mii leat boares olbmot, eaige dáppe leat nu galle dáluge. Mu boarrásut olbmot gal leat heađis, jus deike ii telefovdna gullo, muitala Harlin.

Divrrasinhan vel sin earenomáš telefovnnat bohtet, mátketelefovdna livčče olu hálbbit. Guovtti mánu telefonrehket lea Biennáš-Jon Máret Rávnnás badjel 130 euro.

– Duohta divrras! Go dat dies orru seainnis de dat lea 50 euro mánus, vaikko in riŋgešii ovttage telefovnna, govvida Harlin.

Vaikko láigetelefovdna leage sihkkaris rustet ja goit gullo, leš dal makkár dálki beare, de eallin mátketelefovnna haga ii leat otná beaivvi álki, muitala Harlin. Mannan geasi go muorjebiila finai ja olbmot vigge máksit, datba ii lihkosmuvvange. Ii eará, go biillain vuodjit gitta Gáregasnjárgii, ahte telefonsignála gávdnui ja báŋkokoarttain máksin lihkosmuvai.

Harlin maid háliidivčče sáddet mátketelefovnnain govaid fulkkiide, muhto lihkosmuvvágo dat boahttevuođas, dan son ii vel dieđe.

Geahča dán áššis lasi vuossárgga Yle Ođđasiin Yle TV1:žis diibmu 16:45.

Varrasamosat: Sápmi

Váldoođđasat

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä