Sápmi

Varraseamos dieđut koronavirusis: Norrbottenis 128 njoammuma, Lappi rádjegozahus muittuha ráddjehusain

Maskeja
Suomesta puuttuu miljoonia hengityssuojaimia. Govva: Alexander Piragis / AOP

Yle Sápmi beaivádii dán artihkkalii varraseamos dieđuid koronavirusa dagahan dilis eandalit davvin 9.4. rádjai.

Yle Sápmi lea álggahan ođđa artihkkala koronavirusa čuovvuleapmái 10.4. rájes.

Varraseamos dieđuid beasat lohkat dáppe.

  • Uusimaa sirrejuvvon aŋkke 19.4. rádjái.
  • Čoahkkaneapmeráddjehusat fámus 13.5. rádjái
  • Skuvllat gitta aŋkke 13.5. rádjái.
  • Restoráŋŋat galget leat gitta 31.5. rádjái.

Koronarávvagat-24-03-2020
Govva: Matti Kurkela / Yle

9.4. dii. 19.57 Norrbottenis 128 njoammuma

Davvi-Ruoŧas koronanjoammumiid mearri lassána ain. Norrbottenis lea dán rádjái sihkarastojuvvon 128 koronavirusnjoammuma. Maŋimuš jandora áigge lea duođaštuvvon 20 ođđa njoammuma. Beaktilis divššus leat ovccis, dávdii jápmán gávccis.

Ruoŧas leat máŋggat infekšuvdnadoaktárat ja stáhtaministtar Stefan Löfvén ávžžuhan olbmuid bissut ruovttus beassážiid. Ávžžuhusas fuolátkeahttá ovdamearkka čierastallanguovddáš Riksgränsen Gironis lea rabas.

9.4. dii. 19.24 Lappi rádjegozahus muittuha, ahte galgá bissut Suoma rájiid siste

Lappi rádjegozahus bargá dál stáhtaráđi mearrádusaid vuođul, mat bohte fápmui cuoŋománu 7. beaivve. Mearrádusat gusket sis- ja olgorájiid, main Suoma ja eará riikkaid gaskasaš rádjejohtolaga ráddjemiid čavge ja jotke 13. miessemánu rádjái.

8.4. fápmuiboahtán doaibmamálle vuođul Ruoŧa ja Norgga ráji rasttildeaddji olmmoš galgá čájehit bargoaddi addán čálálaš duođaštusa das, ahte bargu nubbi riikka bealde lea vealtameahttun.

Beassášbasiid áigge johttin luonddus Ruoŧa ja Norgga rájiid lahkosis lassána. Lappi rádjegozahus muittuhage, ahte ráji ii oaččo rasttildit rájirasttildanbáikkiid olggobealde, nuba joga alde čuoiggadettiin dahje mohtorgielkkáin vuojedettiin galgá bissot Suoma rájáid siskkobealde. Lobihis rájirasttildeamis sáhkohallo.

Lappi rádjegozahusa rájirasttildanbáikkiin 6.–8.4 Suoma ja Ruoŧa ráji Durtnosis rasttildedje 2 086 olbmo. Norgga ja Suoma ráji fas rasttildedje 904 olbmo.

Dáin rájiin johtolat lea beaivválaš, vealtameahttun johtolat degomat bargojohtolat ja dávvirjohtolat. Durtnosa rájirasttildanbáikki goziheames ja státistihkain vástida Oarje-Suoma mearragozahus.

Gáldu: Lappi rádjegozahus

9.4. dii. 18.58 SR ja SVT Sámi neahttasáddagis vástádusat koronavirusa birra sámegillii

Sameradion ja SVT Sápmi prográmmas beassá gullat vástádusaid koronavirusii laktaseaddji gažaldagaide.

Gažaldagaige vástideaba sámegillii Gunnar Nordqvist ja Eleonor Blind. Soai guktot bargaba doaktárin Jiellevári buohcceviesus.

Doaktárat vástideaba ovdamearkka dihte dasa, mo lea bargat doaktárin koronaáigge ja manin dál ii leat riekta galledit áhkuid ja ádjáid.

Prográmma doaimmaha Anncatrin Stenberg Partapuoli ja dan beassá geahččat dáppe.

9.4. dii. 18.53 Boarrásiidsiiddas Jielleváris jápmán golmmas koronavirusa dihte

Vahku siste Jielleváris lea jápmán golbma seammá boarrásiidsiiddas orrun olbmo koronavirusa dagahan dávdii. Okta olbmuin jámii buohcceviesus, guovttis boarrásiidsiiddas.

Odne duorastaga lea dieđihuvvon, ahte Norrbottena leanas leat jápmán gávccis koronavirusa dihtii.

Gálddut: Ávvir, SVT Norrbotten

9.4. dii. 17.14 Lappis dál oktiibuot 98 sihkarastojuvvon koronavirusnjoammuma

Lappis lea dál duođaštuvvon oktiibuot 98 sihkarastojuvvon koronavirusnjoammuma. Oarje-Lappi buohccedikšunbire dáhpáhusat leat oktiibuot 35, mii lea moadde eanet go ikte. Oarje-Lappi buohccedikšunbire guovllus sihkarastojuvvon njoammumat leat dál olmmošlogu ektui nubbin eanemus Suomas. Ain buot stuorámus njoammunmearri lea Uusimaas.

Lappi buohccedikšunbires lea duođaštuvvon dál oktiibuot 63 koronavirusnjoammuma, mearri lea loktánan čiežain ievttážis.

9.4. dii. 16.39 Boles muittuha olbmuid, geat leat rasttildeamin Uusimaa ráji: "Dás ii leat sáhka givssideamis"

Uusimaa eanangodderájá leat geahččalan rasttildit báikkiin, gos eai leat dárkkistanbáikkit, muitala Helssega boles Twitteris. Boles ávžžuha olbmuid čuovvut johttinráddjehusaid.

– Dás ii leat gažaldat masge givssideames, baicce stuorra, duođálaš áššiin, bajitkomissár Pekka Höök kommentere STT:i.

Höök mielde eai leat dárkilis logut das, man galle olbmos dain, geat leat geahččalan garvit dárkkistanbáikkiid, livčče lohpi rasttildit Uusimaa ráji. Boles reagere dillái goziheami lasihemiin. Boles lea juo ovdal almmuhan, ahte dat lasiha goziheami Uusimaa rájiin beassážiidda.

STT

9.4. dii. 15.47 Eana- ja meahccedoalloministeriija válmmaštallá láhkanuppástusaid spiehkastatdili dihte

Koronavirusdili spiehkastatáiggi dihte eana- ja meahccedoalloministeriija lea válmmaštallamin rievdadusaid eana- ja bohccodoalu investerendoarjagiid guoskevaš meannudemiide. Dat guoská maid dihto dálonguovllu ovddideame doarjagiid. Láhkanuppastusaid maŋŋá ealáhus-, johtolat- ja birasguovddážat sáhtet mieđihit álkit lasseáiggi doarjagii vuollásaš doaibmabijuide ja doarjjaeriid lea vejolaš máksit jođanabbot. Láhkanuppastusat livččet fámus jagi 2020 lohppii.

Oasusgotti čoahkkimiid ja boazodoallolágas oaivvilduvvon bálgosiid, bálgosiid stivrra ja bálgosiid ovttastusa čoahkkimiid doallamis gáiddusin áigot ásahit gaskaboddosaš lága. Njuolggadusain meroštallon čoahkkimiid livčče maid vejolaš sirdit maŋŋelii. Čoahkkinordnemiid guoskevaš mearrádusat livččet fámus jagi 2020 lohppii.

Eanet diehtu áššis eana- ja meahccedoalloministeriija siidduin.

9.4. dii. 15.05 THL: Virusa dagahan jámut 42, beaktilis divššus 82

Dearvvašvuođa- ja buresveadjima lágádusa (THL) dieđuid mielde koronavirusa dagahan dávdii lea jápmán Suomas dál 42 olbmo. Mearri lea lassánan guvttiin ievttážis.

Koronavirusa dihte buohccedivššus leat 244 pasieantta, geain 82 beaktilis divššus. Maid ikte gaskavahku 82 pasieantta dárbbašedje beaktilis divššu.

THL muitalii arabut odne, ahte Suomas lea 2 605 sihkarastojuvvon koronavirusnjoammuma, main 118 ledje ođđa.

9.4. dii. 14.03 Stáhtaráđđi: čoahkkaneapmi gildojuvvon aŋkke 13.5. rádjái

Stáhtaráđđi dieđihii duorastaga, ahte ovdaoahpahus ja lagašoahpahus eai álgge ovdal miessemánu 13. beaivve. Maiddái ovdamearkka dihte museat, teahterat, girjerájut ja lihkadanbáikkit leat gitta unnimustá seamma beaivemeari rádjái.

Almmolaš čoahkkaneamit ráddjejuvvojit ain logi olbmui. Galledeamit boarrásot olbmuid ja eará riskajovkui gullevaš olbmuid bálvalanbáikkiin leat gildojuvvon. Badjel 70-jahkásaš olbmot galget garvit olmmoškontavttaid. Olgoriikkain boahtti suopmelaččat ja Suomas bistevaččat orru olbmot galget leat guokte vahku karantena sullasaš dilis.

9.4. dii. 12.26 Ámmátallaskuvllaid čuovvovaš ohcama válljeniskkus lea gáiddusin

Ámmátallaskuvllat leat mearridan, ahte giđa nubbi oktasašohcama ámmátallaskuvllaid válljeniskkus ordnejuvvo gáiddusin spiehkastatdili dihte.

Ámmátallaskuvllaid válljeniskkus ordnejuvvo geassemánu álggus ja áigodat almmuhuvvo maŋŋelabbos.

Universitehtat áigut dieđihit jođánamos lági mielde rievdán válljenvugiin cuoŋománnui plánejuvvon válljeniskosiid oasil.

9.4. dii. 12.11 Suomas 118 ođđa koronavirusnjoammuma

Suomas muitaledje duorastaga 118 ođđa njoammumis. Sihkarastojuvvon njoammumiid ollislaš mearri lea dál 2 605.

THL dieđiha buohcceviesus ja beaktilis divššus leahkki olbmuid mearis ja jápmán olbmuid mearis eahketbeaivve.

9.4. dii. 10.51 LK: Ohcejogas beaivedikšu fállá gáiddusbottuid ruovttuide

Koronavirusa dagahan spiehkastatdilli lea movttiidahttán Ohcejoga beaiveruovttu fállat ođđa gáiddusbálvalusa ruovttuide. Ohcejoga gieldda buot beaivedikšunossodagat girkosiiddas, Gáregasnjárggas ja Njuorggámis leat dál fállagoahtán gáiddusbottuid ruovttuide.

– Jurdda vulggii das go mánát ahkiduššet iežaset skihpáriid, de smiehttagohten mo buoridit oktavuođaid, muitala árrabajásgeassinhoavda Tea Raudasoja.

Vuosttas gáiddus iđitbottuid dolle vuossárgga 6.4. Bottut leat vuolgán bures johtui, ja vásáhusat leat leamaš positiivvalaččat nu bargiide, mánáide, go vánhemiiddage.

– Lean healkkehan das man bures dát doaibmá, lohká golmma máná vánhen Ánte Aikio moatti bottu maŋŋá.

Áššis muitala Lapin Kansa.

9.4. dii. 9.33 Ođasdoaimmahat AFP: Máilmmis sihkarastojuvvon koronanjoammumiid mearri dál 1,5 miljovnna

Sihkarastojuvvon koronavirusnjoammumiid mearri máilmmis lea dál badjel 1,5 miljovnna, muitala ođasdoaimmahat AFP rehkenastimat.

Duohtavuođas njoammumiid mearri lea vel stuorát, go buot eahpádusat eai testejuvvo.

Máilmmi dearvvašvuođaorganisašuvdna WHO árvvoštalai ikte, ahte sulaid bealli koronanjoammumiin leat Eurohpás. Eanemusat dávdadáhpáhusaid leat nannen Amerihkás.

Riikkaid mielde eanemus olbmot dávdii leat jápmán Itálias.

Gáldu: STT, AFP

8.4. dii. 19.34 Ávvir: Guovdageainnu sátnejođiheaddji ii ane jierpmálažžan rahpat mánáidgárddiid

Norgga ráđđehus almmuhii ikte, ahte dat rahpá mánáidgárddiid cuoŋománu 20. beaivvi. Ávvir-aviisa čállá, ahte Guovdageainnu sátnejođiheaddji Hans Isak Olsen ii ane dan jierpmálažžan, dasgo njoammundilli davvin lea áibbas eará dásis go Oslos.

Mánáidskuvllaid 1.–4. luohkát rahppojuvvojit vahku dan maŋŋá, cuoŋománu 27. beaivve.

Olsen lea dilis fuolas.

– Jus gehččet dan, mii Oslos dáhpáhuvvá, gos njoammun lea juo goalmmát dásis, ja dahket mearrádusa dan mielde, de šaddá áibbas boastut. Dat eai oro diehtime man birra hupmet. Mii leat easkka álgán vuosttaš oasis njoammumis, Olsen lohká Ávvirii.

Vel vearrát lea su mielas dat, ahte skuvllaid áigot juo rahpat. Skuvllain lea bággu johttit, muhto vánhen oažžu mearridit das, doalvugo son máná mánáidgárdái.

Olsen lohká áibbas čielggasin ahte mánáidgárddiin lea buot váddáseamos doalahit njoammuneastadeami.

8.4. dii. 18.01 Ohcejogas eai ordnejuvvo luossariemut boahtte gease

Luossariemut Ohcejogas eai ordnejuvvo boahtte geasi. Utsjoen eränkävijät -searvvi ságadoalli Jarmo Helander dadjá, ahte searvi mearridii áššis gieskat.

– Mearrideimmet leat ordnetkeahttá dáhpáhusa koronanjoammunvára dihte. Eahpesihkkar lea maiddái dat, makkár luossabivdogeassi šaddá dán dilis, namuha Helander.

Ohcejoga luossariemut galge leat suoidnemánu 4. beaivve.

8.4. dii. 17.36 Ráđđehusas historjjálaš lassebušeahttaárvalus

Ráđđehus muitalii odne historjjálaš stuorra lassebušeahttaárvalusas, man sturrodat lea 4,1 miljárdda euro. Dán supmis 3,6 miljárdda lea oaivvilduvvon dán jahkái ja 500 miljuvnna boahtte jahkái.

Lassebušeahttaárvalusas leat ráhkkanan sosiáladorvvu goluid lassáneapmái badjel miljárdda euroin. Gielddaide leat lohpidan čujuhit doarjjapakeahta, man sturrodat lea unnimustá miljárdda euro.

Ráđđehus evttoha 600 miljuvnna euro suodjegálvvuid, mašiinnaid ja dálkasiid oastimii. Maid boles ja Rádjegozahus ožžot lasseruhtadeami koronaráddjehusaid buktán lassebarggu dagahan goasttádusaide.

Válaštallan, kultuvra ja lihkadeapmi leat oažžumin oktiibuot badjel 60 miljárdda euro doarjjapakeahta.

Ruhtadoalloministtar Katri Kulmuni (Guovddáš) mielde fitnodatdoarjagiid mearri loktána goasii miljárdda euroin.

Fuolahansihkkarvuođakrihtalaš johtolaga doibmii evttohuvvo eanemustá 600 miljuvnna euro dáhkádusaid.

Daid lassin vuollel 10-jahkásaš mánáid váhnemat, geat eai leat bastán bargat gáiddusin, ožžot unnimus beaiveruđa sturrosaš buhtadusa das, ahte mánná ii leat leamaš mielde arrabajásgeassindoaimmas dahje skuvllas.

Yle čuovui dieđihandilálašvuođa dán artihkkalis lassebušeahttaárvalusas.

8.4. dii. 17.27 Kiinnás Supmii boahtán suodjegálvvut eai dohkke buohcceviesuid geavahussii

Fuolahansihkkarvuođaguovddáža hoavda Tomi Lounema muitalii dieđihandilálašvuođas, ahte ikte Kiinnás boahtán suojit eai dohkke buohcceviesuide, dasgo dat eai čađat eurohpalaš stándardaid. Suodjegálvvut testejuvvojedje VTT laboratoriijas Tamperes.

Supmii bođii ikte vuosttáš earri Kiinnás diŋgojuvvon vuoigŋansujiid ja kirurgalaš máskkaid. Oktiibuot suojit ledje badjel guokte miljuvnna.

Sosiála- ja dearvvašvuohtaministeriija mielde sujiid sáhttá goittotge geavahit ovdamearkka dihte ruovttubálvalusain dakkár dilálašvuođain, main bargoveahka vejolaččat guoddá koronavirusa.

Lounema mielde Fuolahansihkkarvuođaguovddáža diŋgon suodjemateriála boahtá lasi boahtte vahku áigge oktiibuot njeallje stuorra girdinmašiinnas.

8.4. dii. 17.02 Ruoŧas ikte 96 koronajámu

Ruoŧas jápme ikte 96 olbmo koronavirusa dagahan dávdii, muitalit riikka dearvvašvuođaeiseválddit.

Oktiibuot Ruoŧas lea jápmán COVID-19-dávdii 687 olbmo. Dán rádjái koronavirusdáhpáhusaid mearri lea 8 419.

Ruoŧa jođiheaddji epidemiologa Anders Tegnell árvala, ahte epidemiija álgá ráfáiduvvat vehážiid mielde Stockholma guovllus, muhto lea jođálmuvvamin eará guovlluin Ruoŧas.

Gáldu: SR

8.4. dii. 16.23 Ohcejoga gielda almmustahttii gielddadoaktára ja gielddahoavdda dearvvuođaid: "Muitte, ahte buohkat leat seammá dilis"

Ohcejoga gielda lea almmustahttán gielddadoavttir Heidi Eriksena ja gielddahoavdda Vuokko Tieva-Niittyvuopio beassášdearvvuođaid videohámis.

Eriksen muittuha olbmuid ovdamearkka dihte giehtahygieniijas ja olmmošoktavuođaid ráddjemis.

– Buotlágán mátkkošteami mii galgat ráddjet ja báikegottiid gaskkas johttima. Lappi eanangottisge muhtin báikegottiin lea juo epidemiija jođus, Eriksen lohká.

Eriksen maiddái dadjá, ahte iežas buresveadjimis galgá dál fuolahit ovdamearkka dihte lihkademiin ja dearvvašlaš borramušain.

Gielddahoavda Vuokko Tieva-Niittyvuopio bealistis ávžžuha olbmuid váldit addojuvvon rávvagiid duođas. Tieva-Niittyvuopio hállá das, man dehálaš basit beassážat leat. Dál dilli lea goittotge earálágán, go masa leat hárjánan.

– Mii eat sáhte ja mii eat oaččo dahkat, nu go ovdal. Návddašeatnot giđas ja sávvamis buorre dálkkis bearráša siste, son ávžžuha.

– Dieđán, ahte dat gáibida gierdevašvuođa. Muhto muitte, ahte buohkat leat seammá dilis, Tieva-Niittyvuopio dadjá.

Gielddadoaktára beassášdearvvuođat

Gielddahoavdda beassášdearvvuođat

8.4. dii. 16.19 Anára gielda álggaha ovttasdoaibmaráđđádallamiid koronadili dihtii – jus bargái ii gávdno eará bargu sadjái, soaitá gártat bággolupmui

Anára gielda mearridii vuossárgga 6.4. álggahit ovttasdoaibmaráđđádallamiid buot bargiidisguin. Ráđđádallamiid álggahit buvttadeapmái laktáseaddji sivaid geažil, daningo Suoma ráđđehusa mearrádusat koronavirusa leavvama eastadeapmin ráddjejit gieldda bálvalusaid goittot 13.5. rádjai.

Anára gielda figgá goittot vuosttažettiin sirdit bargiid ja virgehálddašeaddjiid gaskaboddosaččat eará bargguide. Gielddahoavda Toni K. Laine deattuha, ahte bággolupmui bidjan lea dat maŋimuš koansta, jus eará barggut eai gávdno sadjái.

– Dálá dieđu mielde mis leat muhtin logi olbmo dál dakkár dilis, ahte jus dát dilli fatná, de sidjiide lea váttis gávdnat eará barggu sadjái. Deattuhan, ahte sidjiide maid geahččalat gávdnat ja fállat eará barggu, dadjá Laine.

Loga olles artihkkala áššis dáppe.

8.4. dii. 16.08 Lappi gielddahoavddat gáibidit ráđđehusas lasi doarjaga fitnodagaide ja gielddaide

Lappi gielddahoavddat oaivvildit, ahte ráđđehusa plánat doarjjadoaimmain leat menddo uhcit. Lappi lihttu dilálašvuhtii oasálasttán gielddahoavddaid ja -ovddasteaddjiid mielde ráđđehus galggašii čujuhit johtilit ja doarvái olu ruđaid fitnodagaid doarjagiidda.

Lassin sii háliidit njuolgga doarjaga gielddaide, vai fitnodagaid doarjjadárbbuid sáhttet gieđahallat johtilit.

8.4. dii. 14.30 Guhtta ođđa koronavirusjámu Suomas

Koronavirusa dagahan dávdii lea Suomas jápmán dál oktiibuot 40 olbmo. Jámuid mearri lassánii guđain gaskavahku.

THL mielde sii diehtit 28 jápmán olbmo agi. Mediánaahki lea 84 jagi. Jápmán olbmuin guovttis leamašan 40–59-jahkásaččat, 60–79-jahkásaččat ledje čiežas ja badjel 80-jahkásaččat 19.

Buohccedivššus leat dál oktiibuot 239 olbmo, geain 82 beaktilis divššus.

Oktiibut 36 500 olbmo lea testejuvvon.

8.4. dii. 12.51 Ráđđehusa dieđihandilálašvuohta ekonomiija guoskevaš plánain dii. 14

Ráđđehus lea ráđđadallan jagi 2021–2024 álmmolaš ekonomiija plánain ja jagi 2020 nubbi lassebušeahttaárvalusa evttohusas. Ráđđadallamiid maŋŋá lea ráđđehusa dieđihandilálašvuohta Stáhtaráđi šloahtas dii. 14.00.

Báikki alde dieđihandilálašvuođas leat stáhtaministtar Sanna Marin (sd.), ruhtadoalloministtar Katri Kulmuni (Guovddáš), riekteministtar Anna-Maja Henriksson (ráb.), sisministtar Maria Ohisalo (Ruonát) ja oahpahusministtar Li Andersson (Gurut).

Dieđihandilálašvuođa sáhttá čuovvut Yle Areenas ja TV1:žis.

8.4. dii. 11.02 Norggas 6 010 koronadáhpáhusa

Norggas leat gávnnahan 6 010 koronavirusdáhpáhusa. Dan čájehit Álbmotdearvvašvuođainstituhta logut. Koronavirusa dagahan dávdii leat Norggas jápmán 89 olbmo, ja divššus leat 277 olbmo.

Gáldu: NRK

8.4. dii. 9.58 Suomas 179 ođđa koronavirusnjoammuma

Suomas muitaledje gaskavahku 179 ođđa njoammumis. Sihkarastojuvvon njoammumiid ollislaaš mearri lea dál 2 487.

THL dieđiha buohcceviesus divššus ja beaktilis divššus leahkki olbmuid mearis eahketbeaivve.

7.4. dii. 20.14 Davvi-Ruoŧas illudit bargojohtolaga joatkašuvvamis

Davvi-Ruoŧas Norrbottenas leat illudan odne Suoma ráđđehusa ođđa linnjemis dahje mearrádusas, mii guoská rádjejohtolaga. Eandalit sosiála- ja dearvvašvuođadivššu oasil leat eallán gealdagasas, go eai leat diehtán, makkár mearrádusas šaddá. Ođđa mearrádusaid vuođul boahttevuođas dohkkehuvvo dušše vealtemeahttun bargojohtolat, ja bargis galgá leat bargoaddi duođaštus barggu vealtemeahttunvuođas.

Ovdamearkka dihte Nuorta-Norrbottenas fitná barggus bistevaččat oktiibuot sullii 300 doaktára, buohccedivššára ja lagašdivššára, geat orrot Suoma bealde. Nuorta-Norrbottena dearvvašvuođaguovddážiid doaimmajođiheaddji Elisabeth Eero jáhkká, ahte Suoma njuolggadusaid ruovttukarantenas váldojuvvojit duođas. Bargiide lea vejolaš ordnet maid orrunsaji Ruoŧa bealde.

7.4. dii. 19.18 Lappis 73 koronavirusnjoammuma

Lappis lea sihkkarasttojuvvon maŋŋebárgga oktiibuot 73 koronavirusnjoammuma, dat lea 14 eanet, go ovddit beaivve. Lappi buohccedikšunbires koronanjoammumat leat 51 ja Oarje-Lappis 22.

Oarje-Lappi buohccedikšunbire jođiheaddji bajitdoaktára Jyri J. Taskila mielde buot njoammunbálgát leat gávdnon buohccedikšunbire guovllus. Su mielde njoammunbálgát ollet Levii, Uusimaai ja dasa, ahte olbmot leat johtán ráji rastá.

7.4. dii. 18.42 UNPFII ságadoalli Nuorgamis ávžžuhus miellahttoriikkaide: eamiálbmogiidda galggašii dieđihit koronavirusis iežaset gielaiguin

Ovttastuvvan Našuvnnaid eamiálbmotforuma (UNPFII) ságadoalli Ánne Nuorgam lea almmustahttán cealkámuša. Cealkámušas son ávžžuha miellahttoriikkaid sihkkarastit dan, ahte eamiálbmogiidda dieđihuvvo iežaset gielaiguin koronavirusa birra ja eamiálbmogiid vuorrásiid suodjaluvvo, dasgo sii leat kultuvrii dehálaččat. Son ávžžuha maid gudnejahttit eamiálbmogiid iežaset dáhttu eallit eaktodáhtolaš erremis.

Olles cealkámuš gávdno eaŋgasgillii dáppe.

7.4. dii. 18.13 Norga rahpá skuvllaidis cuoŋománu loahpas

Norgga mánáidgárddit rahpojuvvojit ođđasit cuoŋománu 20. beaivve, almmuhii stáhtaministtar Erna Solberg dieđihandilálašvuođastis.

27. cuoŋománu lea áigumuš rahpat muhtin skuvllaid, main oahppit leat geargamin. Ruovttoluotta skuvllaide besset ovdamearkka dihte dat allaskuvlaoahppit, geat leat válmmaštuvvamin.

Ulbmilin lea, ahte buot skuvlalaččat ja oahppit besset skuvllaide ovdal geasi.

Solberga mielde Norga figgá hábmet cuoŋománu áigge standardaid, maid vuođul sierra surggiid ámmátolbmot degomat psykologat, fysioterapevttat, ruvvejeaddjit ja vuoktačuohppit sáhtet fas álggahit bargguideaset.

Čavga ráddjemat leat leamaš fámus Norggas 26 beaivve. Solberga mielde ráddjemat leat doaibman, muhto daid ferte joatkit. Jus epidemiija šadda fas ođđasit, ferte ráddjehusaid čavget vuot.

Gálddut: NRK, VG

7.4. dii. 17.01 Kolaris ja Gihttelis sáhttá hállat juo epidemiijas

Lappi buohccedikšunbire guovllus lea dán rádjái duođaštuvvon 51 koronavirusnjoammuma, mat leat sihkkarasttojuvvon laboratoriijas.

Kolari ja Gihttela gielddaid guovllus koronadáhpáhusaid mearri lea lassánan guokte maŋimuš beaivvi áigge mearkkašahttiláhkái. Dálá dieđuid mielde guovlluin leat oktiibuot 31 dávdadáhpáhusa, mii lea sullii 60 % koronanjoammuma ožžon olbmuid mearis olles buohccedikšunbire guovllus. Gielddaid olmmošlogu ektui mearri lea goittotge unni.

– Dán rádjái stuorámus oasi njoammungáldduin leat sáhtán ovttastahttit mátkošteapmái. Gihttela ja Kolari guovlluin leat maid njoammunbálgát, maid vuolggasaji eai leat bastán gávdnat. Nuba dáid gielddaid oasil sáhttá dadjat, ahte koronaemidemiija lea álgán, muitala infekšuvdnadoavttir Markku Broas Lappi buohccedikšunbires.

Eará Lappi gielddain dán rádjái lea duođaštuvvon dušše ovttaskas dáhpáhusat, earret Roavenjárggas, gos dáhpáhusat leat 15. Dáid njoammumiid njoammunbálgáid leat bastán gávdnat.

– Dilli eará Lappis lea ain ráfálaš, iige sáhte hállat koronaepidemiijas, lohká Broas.

Gáldu: Lappi buohccedikšunbire

7.4. dii. 16.02 Vuoigŋansuojit ja máskkat boahtán Supmii

Ođđa vuoigŋansuojit ja kirurgalaš máskkat leat boahtán Helssega-Vantaa girdingieddái. Máskkat leat 2 miljuvnna, vuoigŋansuojit 230 000 stuhka, muitala hoavda Tomi Lounema Fuolahansihkkarvuođaguovddážis (Huoltovarmuuskeskus, National Emergency Supply Agency).

Huoltovarmuuskeskuksen Lounema: Hengityssuojaimia saapui Kiinasta

7.4. dii. 15.54 Ruoŧas koronavirusii jápmán measta 600 olbmo

Ruoŧas lea dán rádjái jápmán koronavirusa dagahan dávdii oktiibuot 591 olbmo, muitala STT. Ievttážis lohku lea lassánan 114 olbmuin. Eiseválddit leat deattuhan, ahte dáhpáhusaid registreremis manná áiggi ja danin buot dál almmuhuvvon jámut eai leat dáhpáhuvvan maŋimuš jandora áiggi.

7.4. dii. 15.27 Suomas oktiibuot 34 olbmo jápmán koronavirusii

Dearvvašvuođa- ja buresveadjima lágádusa THL ođđa statistihkaid mielde Suomas lea duođaštuvvon čieža ođđa koronavirusa dagahan jámu. Ikte lohku lei 27, odne 34. Buohccedivššus leat 231 olbmo, geain beaktilis divššus 83. Ievttá ektui buohccedivššus leahkki olbmuid mearri lassánii golmmain ja beaktilis divššu oasil maid golmmain.

Njoammumiid lea duođaštuvvon buot eanangottiin Suomas, muhto ain dain stuorámus oassi lea Uusimaas. Beaivvis sáhttet testet dál 2 500 čájanasa, muhto lagaš vahkuid áigge testenkapasitehta galggašii leat badjel 4 000 beaivvis.

7.4. dii. 15.07 Ođđa rádjejohtolatmearrádusat fápmui gaskaija

Rádjejohtolaga čavgejuvvon linnjemat bohtet fápmui 8.4. dii. 00.00 nappo gaskavahku gaskaija rájes.

Rádjejohtolaga guoskevaš ođđa mearrádusain čáliimet arabut odne dán artihkkalii.

7.4. dii. 15.00 Boles dárkkistii vuossárgga badjel 44 000 fievrru Uusimaa rájis

Boles dieđiha, ahte dat lea dárkkistan vuossárgga Uusimaa rájis oktiibuot 44 170 fievrru. Biillain 139 galge jorggihit ruovttoluotta. Okta vuoddji sáhkohalai gearggusvuođalága rihkkumis.

Togain boles dárkkistii jandora áigge 621 olbmo mátkki siva. Gávcci togamátkošteaddji galge máhccat ruovttoluotta ja guovttis sáhkohalaiga gearggusvuođalága rihkkumis.

Boles muittuha, ahte beassášplánaid dagadettiin galgá muitit, ahte friddjaáigge mátkošteapmi eanangotti ráji rastá ii leat dohkkálaš ja beassášplánaid galgáge dahkat dan mielde.

7.4. dii 12.18 Korona leavvanviidodaga dutket Gihttela golleruvkkes

Gihttela gielda ja Lappi buohccedikšunbire dutket koronavirusa leavvanviidodaga, ja danin testejit buot vejolaš bargiid Gihttela golleruvkkes.

Agnico Eagle Finland Oy buot bargiid testema dárkkuhussan lea čielggadit koronavirusnjoammumiid leavvama ja gártet vejolaš njoammunbálgáid.

Testemii sáhttet oassálastit buot Agnico Eagle Finland bargit, jos nu háliidit. Testemiid ollašuhttet nu johtilit go vejolaš.

7.4. dii. 10.58 Anára gielda álggaha ovttasdoaibmanráđđádallamiid olles bargoveagain

Anára gielda álggaha ovttasdoaibmanráđđádallamiid olles bargoveagain vejolaš luopmudeamiin buvttadussii guoski sivaid geažil. Sivvan lea koronaepidemiija dagahan spiehkastatdilli, man dihte oassi bargiin ii sáhte bargat bargguideaset.

Vuosttaš dilis Anár áigu goittotge sirdit bargiid ja virgehálddašeaddjiid gaskaboddosaččat eará bargguide, go dat lea gieldda ollislaš oavddu dáfus jierpmálaš.

Muhtin bargiin bálká máksin nohká 14 beaivve geažes barggu nohkamis ovttadagaid giddema dihte. Maŋimus vuohkin gielda áigu dorvvastit luopmudeamiide.

7.4. dii. 10.40 THL álgá dutkat koronavirusa leavvama vuosteávnnastestemiin

Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádus THL álgá dutkat koronavirusa leavvama álbmoga siste ovddit njoammumis muitaleaddji vuosteávnnasdutkamušain.

Dutkamuššii bovdejit oassálastiid soittolaš čoggosiin, ja álggus čoakkus deattuhuvvá oaivegávpotguvlui. Čuođit olbmot ožžot bovdehusa jo dán mánus.

7.4. dii. 9.31 Suomas 132 ođđa koronavirusnjoammuma

Suomas muitaledje disdaga 132 ođđa njoammumis. Sihkarastojuvvon njoammumiid mearri lea dál oktiibuot 2 308.

THL dieđiha buohcceviesus divššus ja beaktilis divššus leahkki olbmuid sihke jápmán olbmuid mearis eahketbeaivve.

7.4. dii. 8.30 Rádjegohcima joatkit mánotbajiin, bargojohtolaga ráddjehusat čavgejuvvojit

Ráđđehus lea mearridan joatkit rádjegohcima mánotbajiin, nappo 13. miessemánu rádjái.

Lassin johtima Ruoŧa ja Norgga vuostásaš rájis geahpedit ain. Boahttevuođas dohkkehuvvo dušše vealtemeahttun bargojohtolat, ja bargis galgá leat bargoaddi duođaštus barggu vealtemeahttunvuođas.

Sisministtar Maria Ohisalo muitalii dieđihandilálašvuođas, ahte ráji rastá johtin čavgejuvvo nu, ahte bargit galget leat Supmii boađedettiin 14 jándora karantena sullasaš dilis. Spiehkastahkan lea vealtemeahttun vuosttašdivššu ja gádjunsuorggi bargit.

– Riikii boahtti olbmuid karantenemearráđusat čavgejuvvojit. Buohkaide ráji rasttildeaddjiide addit rávan bissut karantena sullasaš dilis 14 beaivvi. Dás spiehkastahkan vuosttašdivššu ja gádjundoaimma bargiid rájirasttildeamit ja dávvirjohtolaga bargit, sisministtar Ohisalo dajai dieđihandilálašvuođas.

Ráđđehus muitalii ođđa ráddjehusain disdatiđida dieđihandilálašvuođas.

7.4. dii. 8.03 Norga: Dávda lea kontrolla vuolde

Koronaepidemiija lea kontrolla vuolde, dajai Norgga dearvvašvuođaministtar Bent Høie dieđihandilálašvuođas ikte 6.4. Su mielde virusa guottit sirdet dávdda šat gaskamearalaččat 0,7 olbmui. Epidemiija álgomuttus juohke guoddi njoammudahtii 2,5 olbmo.

Høie goittotge váruha, ahte doaibmabijuid ii galgga loahpahit menddo árat.

Norggas leat dán rádjái gávdnán sulaid 5 800 dávdadáhpáhusa ja 74 leat jápmán.

Gáldu: NRK

6.4. dii. 20.02 Koronavirus testejuvvon dál vuollel 33 000 olbmos Suomas

Lappi buohccedikšunbires lea dahkkon vádjit 800 koronavirusiskosa. Oarje-Lappi buohccedikšunbires iskosiid leat váldán olu unnán, vuollel 300. Olles eanangottis lea testejuvvon dál veháš badjel 1 000 olbmo.

Olles Suomas koronavirusiskosat lea dahkkon vuollel 33 000.

6.4. dii. 19.45 Áššedovdit: Dát áššit galggašedje ollašuvvat, vai Suopma sáhttá máhccat normálaeallimii

Koronaviruspandemiija lea fargga Eurohpas dakkár muttus, mas vuosttaš riikkat álget geahpedit johttinráddjehusaid, mat leat bidjon fápmui eastadandihte dávdda leavváma.

Ovdamearkka dihte Nuortariika lea muitalan vuossárgga, ahte unna gávppit ožžot rahpat uvssaidis boahtte vahkus. Ođđa dávdadáhpáhusaid mearri lea unnon njukčamánu loahpas.

Suoma doaimmat koronavirusa leavváma vuostá orrot váikkuheamen, iige dávda njoamo šat eksponentialalaččat goit sihkkarasttojuvvon njoammumiid meari vuođul.

Yle lea jearran áššedovdiin, maid sin mielas galggašii dáhpáhuvvat ovdal Suopma sáhttá geahpedit ráddjehusaid. Áššái jearahallojuvvon áššedovdit eai gula Dearvvašvuođa- ja buresveadjima lágádus THL:ii.

Áššedovdiid mielas dát áššit galget ollašuvvat Suomas, vai Suopma sáhttá máhccat normálaeallimii:

  1. Ođđa njoammumiid mearri galgá geahppánit
  2. Buohcceviesut galget bastit dikšut buot pasieanttaid
  3. Njoammunbálgáid galgá dovdat ja diehtit
  4. Doaibmi systema njoammunbálgáid gávdnamii
  5. Testenkapasitehta galgá lasihit
  6. Eaktodáhtolaš ráddjemiid galgá čuovvut

Olles artihkkal ja čilgehusat leat suomagillii dáppe.

6.4. dii. 18.59 Lappi buohcceviesuin riegadahttimis oažžu leat mielde okta doarjjaolmmoš

Koronavirusdili geažil Lappi guovllu riegadahttinossodagat ráddjejit áhči dahje eará doarjjaolbmo oassálastima.

Váldegoddálaš linnjema mielde sihke Lappi ja Oarje-Lappi guovddášbuohcceviesuin riegadahtti eatni doarjjan oažžu leat dál okta olmmoš, guhte lea sihkkarit dearvvaš ja guhte ii leat leamaš guokte maŋimuš vahku áigge olgoriikkain, iige leamaš oktavuođas olbmuin, geas lea sihkkarasttojuvvon koronavirusnjoammun.

Riegadahttinsáles galgá leat olles riegadahttima áigge. Doarjjaolmmoš ii sáhte leat mielde ovdamearkka dihte čuohppansáles iige mánáid seaŋgaossodagas.

Bajit doavttir Pia Vittaniemi Länsi-Pohja Mehiläinen riegadahttin- ja nissondávddaid ossodagas muitala, ahte dál bearášlanjaidge ii sáhte geavahit. Buohcceviesus riegadahttinsále olggobealde bearáš ii dán muttus sáhte leat ovttas, baicce easkka ruovttus.

Sihke Oarje-Lappi ja Lappi riegadahttinossodagat šallošit dili, muhto atnet dorvvolašvuođa vealtameahttumin, vai buohkain ossodagas lea nu buorre suodji go vejolaš.

6.4. dii. 18.20 Lappis oktiibuot 59 koronavirusnjoammuma

Lappis lea dán rádjái duođaštuvvon 59 koronavirusnjoammuma.

Sotnabeaivvis mearri lea lassánan guvttiin. Ođđa dáhpáhusat leat duođaštuvvon Oarje-Lappi buohccedikšunbire guovllus, gos njoammumiid mearri lea dál 18. Lappi buohccedikšunbires sihkkarasttojuvvon njoammumat leat 41.

6.4. dii. 16.50 Gihttelis 17 koronavirusnjoammuma

Gihttelis leat eanemus sihkkarasttojuvvon koronavirusnjoammumat olmmošlogu beales Lappis. Njoammumat ledje vuossárgga veaiggi rádjái duođaštuvvon oktiibuot 17, muitalii jođiheaddji doavttir Heidi Tanninen Gihttela gielddas.

Gihttela olmmošlohku lea vuollel 6 500 oktiibuot.

Infekšuvdnadoavttir arvála, ahte oktan sivvan stuorra njoammunmearrái sáhttá leat turisma.

– Turisma lea jáhkkimis aŋkke mearkkašahtti sivva dasa, dasgo makkárge eará sivva ii leat gávdnon. Gihttelis leat earáge stuorra fitnodagat, maiguin lea riikkaidgaskasaš doaibma, muhto turisma lea dál bajimužžan dás, dadjá Lappi guovddášbuohcceviesu infekšuvdnadoavttir Markku Broas.

6.4. dii. 16.33 Rádjejohtolat leamaš ráfálaš Lappi rádjerasttildanbáikkiin vahkuloahpa áigge

Dilli Lappi rádjegozahusa gozihanguovllus leamašan ráfálaš.

Stáhtaráđi mearrádusa vuođul Ruoŧa ja Norgga rájiin lea vealtameahttun ráji rasttildeapmi vejolaš dál dušše virggálaš rádjerasttildanbáikkiid bokte. Lappi rádjegozahus muittuha, ahte ráji rasttildeapmi oarje- ja davverájiin ovdamearkka dihte mohtorgielkkáin dahje čuoigga ii leat dohkkálaš.

Jus olmmoš geahččala rasttildit ráji gosnu eará sajis, go virggálaš rádjerasttildanbáikkis, soitet su sáhkohallat stáhtarádjerihkkosis.

Lappi rádjegozahusa gozihan rádjerasttildanbáikkiin johtolat leamaš mannan vahkuloahpa, 3.-5.4. áigge ráfalaš: Suoma ja Ruoŧa rájis, Durtnosis ráji leat rasttildan 1 256 olbmo. Suoma ja Norgga rájis fas oktiibuot 784 olbmo.

Gáldu: Lappi rádjegozahus

6.4. dii. 15.41 THL: Suomas koronavirusii leage jápmán 27, iige 28 – ikte dáhpáhuvai rehkenasttinfeaila

Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádus THL beaivádii ođđa koronavirusstátistihkaid vuossárgga veaigin ja dieđuin boahtá ovdán, ahte Suomas koronavirusii jápmán olbmuid mearri leage 27 iige 28, dego ikte rehkenastojuvvui.

THL muitala, ahte ievttá diehtu 28 jápmimis lea dál divvojuvvon 27:n. Ovtta spesiálasuorggi almmuhusas lei dáhpáhuvvan rehkenasttinfeaila. Yle grafihkkain dát divuhus lea danin -1.

6.4. dii. 15.20 Ráđđehusas kánske vuordimis odne ođđa linnjen ráji rasttildeaddji bargojohtolagas

Ráđđehus dahká jáhkkimis otná eahkedis ođđa linnjemiid rádjejohtolagas. Dárkkuhus lea čavget rádjejohtolahkii guoskevaš mearrádusaid. Mearrádusaid lei dárkkuhus čavget juo mannan vahkus, muhto ášši válmmaštallan lei vel dalle gaskan.

Ruoŧa ja Suoma gaskkasaš bargojohtolaga ráddjen lea váddásut, go álggos gádde. Sivva lea dat, ahte bargojohtolat ráji rastá lea hui dehálaš eandalitge nu gohčoduvvon krihtalaš surggiin. Ovdamearkka dihte Ruoŧa Norrbottenis váikkuhusat guovllu dearvvašvuođasuorgái soitet leat stuorát, jus Suopma ráddje bargojohtolaga ráji rastá.

EU-kommišuvnna mielde krihtalaš suorggi bargiin lea riekti ráji rasttildeapmái.

Yle dieđuid mielde Suopma lea ráđđadallan ráji rasttildeamis ministeriijadásis Ruoŧain ja Norggain.

6.4. dii. 14.23 Oaivegávpotguovllu luonddučuozáhagaide vuordimis hušša beassážiid áigge, boles goziha dili

Beassášplánat leat rievdán máŋggasiin dál oalát koronaepidemiija dihte.

Eandalit Uusimaas vejolašvuođat leat vel unnit, go dábalaččat, go eanangoddi lea sirrejuvvon eará Suomas. Beassášluomu áigge olbmot leat dábalaččat soaitán vuolgit ovdamearkka dihte luopmoreisui juogo davás čuoigat dahje olgoriikkaide.

Olgun oažžu leat, dat ii leat gildojuvvon. Nuba Uusimaa luonddučuozáhagaide sáhttáge leat vuordimis beassášbasiin earenoamáš olu olbmuid.

Uusimaas leat golbma álbmotmeahcci: Nuuksio, Sipoonkorpi ja Tammisaari sullot. Meahciráđđehusas muitalit, ahte sii leat bidjan dieđuid lundui, vai olbmot muittášedje leat várrugasat ja ovdamearkka dihte doallat dorvogaskkaid. Muhtin lávut leat biddjojuvvon geavahangildosii.

Bajitkomissára Pekka Höök Helssega bolesis muitala, ahte boles goziha lagašluonddučuozáhaid ja olgolihkadanbáikkiid dábalaš bargguid oktavuođas. Jus čuozáhagain orru leamen juo menddo olu olmmoš, galgá boles eastádit dan, ahte menddo hušša ii šadde.

Yle siidduin gávdnojit suomagielat ávžžuhusat dasa, maid gánneha muitit, jus vuolgá luonddučuozáhagaide beassážiid áigge Uusimaa guovllus.

6.4. dii. 10.00 Suomas 249 ođđa koronanjoammuma

Suomas leat gávnnahan dál 2 176 sihkkaraston koronavirusnjoammuma, muitalit Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádusa dieđut. Mearri lea sturron ievttážis 249 njoammumiin.

Ikte laboratorias sihkarastojuvvon koronavirusnjoammumiid mearri stuorui lávvardaga loguin 45 dáhpáhusain. Lea buorre váldit vuhtii, ahte njoammunraporteren sáhttá ádjánit veháš eandalii vahkuloahpaid áigge.

Gáldu: STT

6.4. dii. 9.47 THL čielggadišgoahtá individuála hearkivuođa dávdaluvvat koronavirusinfekšuvdnii

Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádus THL álgá čielggadit olbmuid dávdaluvvama váttis kronavirusinfekšuvdnii.

Dutkamuša ulbmilin lea čielggadit, mo ovdamearkka dihte árbi ja eallindábit váikkuhit buohccámii, makkár váttuid dávda dagaha ja mo dat ovdána iešguđet olbmuin.

Čájánasaid čoaggin lea álggahuvvon ja THL vuordá vuosttaš bohtosiid jo dán epidemiija áigge.

6.4. dii. 9.16 Suomasge leat ráhkadeamen mobiilaapplikašuvnna njoammunbálgáid čuovvumii

Suomas leat ráhkadeamen mobiilaapplikašuvnna korona njoammunbálgáid kártema várás, muitalii johtolat- ja gulahallanministtar Timo Harakka (sd.) Ylen aamu -prográmmas. Seamma sullasaš applikašuvnnat leat leamaš geavahusas jo ovdamearkka dihte Ásias.

Applikašuvnna vehkiin koronadiagnosa ožžon olmmoš sáhtášii váruhit árabut su lahka leamašan olbmuid.

6.4. dii. 7.28 Koronanjoammumiid mearri loktanan Lappis

Koronanjoammumiid mearri loktanii Lappis vahkuloahpas. Dáhpáhusat leat dál 57.

Vahkuloahpas boahtán testenbohtosat loktejedje Lappi eanangotti njoammundáhpáhusaid meari bearjadagas 17:in. Lappi buohccedikšunbires ledje bearjadaga maŋŋá sotnabeai eahkeda rádjái sihkkaraston 11 ođđa dáhpáhusa, ja Oarje-Lappis guhtta.

Oarje-Lappis njoammundáhpáhusat leat dál 16 ja Lappi buohccedikšunbire guovllus 41.

5.4. dii. 14.30 Jámuid mearri lassánan golmmain lávvardagas

Dearvvašvuođa- ja buresveadjinlágádus THL mielde Suomas leat jápmán dál oktiibuot 28 olbmo koronavirusa dagahan dávdii. Lohku badjánii golmmain heakkain lávvardagas.

Beavttálmahttojuvvon dikšui šadde maiddái golbma olbmo jándoris. Beavttálmahttojuvvon divššus leat dál oktiibuot 76 pasieantta. Koronavirusa dihte divššus buohcceviesuin leat dál oktiibuot 209 olbmo.

5.4. dii. 12.55 Gieldastatistihkaid vuođul koronaepidemiija ii vel dihtto sámegielddain

Dán rádjai sámeguovllu gielddain leat vuollel vihtta dahje ii oktage koronadáhpáhus. Dearvvašvuođa- ja buresveadjinlágádus THL almmostahttigođii dieđuid njoammumiin gielddain bearjadaga. THL almmustahttá ođđa dieđuid beaivválaččat.

Eanáš oassi njoammumiin leat ain Helssegis, Espoos ja Vantaas. Lappi guovllus stuorámus njoammumiin leat Roavvenjárggas sihke Gihttelis.

Dán kárttás oainnat man galle sihkkarastojuvvon njoammuma leat iešguđege gielddas. Kárttá lea beaiváduvvon otne sotnabeaivve dii. 11.45.

5.4. dii. 10.30 VR šluhtte buot idjavuoruid Davvi-Suoma ja Mátta-Suoma gaskkas

Togafitnodat VR lea mearridan heaittihit idjavuoruid Giemajávrris ja Roavvenjárggas Helssegii ja nuppe gežiid vuossáreahket, 6. beaivve, rájes. VR lea heaittihan vuoruid Kolarii jo árabus.

Maŋimuš idjatogat vulget sihke máttás ja davás otne sotnabeaieahkedis.

Idjatogajohtolat lea dál heaittihuvvon goittot miessemánu 24. beaivve rádjai.

5.4. dii. 10.16 Suomas 1 927 sihkkarastojuvvon njoammuma

Suomas leat dál gávnnahan 1 927 laboratorias sihkkarastojuvvon koronadáhpáhusa. Mearri lea lassánan 45 njoammumiin lávvardagas.

Suoma dearvvašvuođa- ja buresveadjinlágádus THL dieđiha beavttálmahttojuvvon divššu guoski áššiid sihke vejolaš jámuid birra maŋŋelabbos.


5.4. dii. 8.50 Maiddái davvin čielggadit divššu ráddjema jus epidemiija lahkona

Suoma gielddat leat álgán čielggadit boarrásiid siiddain ja eará bálvalanviesuin ássi olbmuid dikšunplána ja divššu ráddjema.

Yle dieđuid mielde earret eará Soađegili gielda lea gieđahallamin dikšunplánaid.

Soađegili jođiheaddji doavttir Minna Jokinen muitala, ahte gielda lea maŋimuš vahkuid áigge dárkkistan daid boarrásiid dikšunráddjehusaid, geat leat beavttálmahttojuvvon bálvalanviesuin.

Ulbmilin lea earret eará vealtit beavttálmahttojuvvon divššu dalle, go das ii livčče ávki.

5.4. dii. 8.39 Eanáš oassi gielddain eai váldde beaivedikšomávssu

Eanáš oassi Suoma gielddain eai váldde beaivedikšomávssu koronavirusa dagahan kriisa áigge, jus mánát leat ruovttus. Gielddaid lihtus muitalit STT:i ahte sin dieđus ii leat oktage gielda, mii ii mávsse buhtadusaid ruovttoluotta go mánná leamašan eret.

Ráđđehus ávžžuhii ahte gielddat eai válddáše mávssu árrabajásgeassimis jus mánát leat ruovttus.

Doaibmavuogit molsašuddet gielddaid mielde. Gielddaid lihtu mielde dábálamos vuohki leat dat, ahte mánná galgá leat guhkkit áigge eret.

Loga áššis eambo suomagillii dás.

4.4. dii. 15.50 Viđas jápmán jándoris koronavirusa dagahan dávdii

Koronavirusa dagahan dávdii leat jápmán dál buohkanassii 25 olbmo, dieđiha Suoma dearvvašvuođa- ja buresveaddjinlágádus THL. Jámuid mearri lassánii bearjadagas viđain heakkain.

Buohcceviesuin dikšot dál 187, geain 73 leat beavttálmahttojuvvon divššus.

4.4. dii. 14.35 Ovttasbargoráđđádallamat gusket juo badjel 400 000 bargi

Suoma fitnodatdolliid guovddášorganisašuvnna doaimmajođiheaddji Mikael Pentikäinen gáibida Suoma ráđđehusas doaimmaid eastadan dihte konkurssaid. Restoráŋŋat, kafeat ja bárat leat gártan giddet uvssaidis, muhto koronavirusa dagahan kriisa guoskaha maid eará surggiid fitnodatdolliid, muittuha Pentikäinen.

Fitnodatdoallit leat gártan luopmudahttit ja cealkkit eret bargiideaset go fitnodagaid doaibma lea bisánan. Suoma fitnodolliid guovddášorganisašuvnna mielde ovttasbargoráđđádallamat gusket juo badjel 400 000 bargi.

4.4. dii. 11.39 NRK: Norga ložže njuolggadusaid astoáigge stobuid ektui

Norga lea mearridan ikte bearjadaga ložžet njuolggadusaid astoáigge stobuin fitnama ektui. Norga ráđđehusa mielde stobuin oažžu fitnat, jus vuodjá njuolga dohko iige bisán mátkki áigge. Dat guoskkašii maiddái norgalaččaid stobuid Suoma ja Ruoŧa bealde.

Njuolggadusaid ložžen ii goittotge boađe váikkuhit Suomas, dasgo Suopma doallá rájáidis gitta.

4.4. dii. 11.29 Suomas masá 1900 njoammuma

Dearvvašvuođa- ja buresveadjinlágádus THL mielde leat gávnnahan 267 ođđa njoammuma ievttážis. Laboratoriain sihkkarastojuvvon njoammumat leat dál oktiibuot 1 882.

Suomas leat lasihan testenkapasitehta. Dálá dilis basttet testet 2 500 čájánasa beaivvis, muhto testenkapasitehta vigget lasihit eambo.

THL dieđiha lassedieđuid maŋŋelabbos otne.

Gáldu: STT

4.4. dii 9.24 Restoráŋŋat leat dál gidden uvssaideaset

Suomas buot restoráŋŋat leat gidden uvssaid gitta miesemánu loahpa rádjai. Suoma riikkabeaivvit nannejedje ásahusa duorastaga. Ásahusa miede buot restoráŋŋat, kafeat ja bárat galget steŋget uvssaid lávvardaga rájes. Ásahusa ulbmilin lea eastadit koronavirusa leavvama.

Restoráŋŋat sáhttet ain vuovdit borramuša olggos.

3.4. dii. 20.05 Lappi gielddat ja Lappi lihttu: Ruoŧa rádji gitta earáin baicce krihtalaš sosiála- ja dearvvašvuođafuolahusa bargiin

Lappi gielddaid njunnošat ja Lappi eanangoddelihttu gáibidit Ruoŧa rájá giddema buohkain earáin, baicce krihtalaš sosiála- ja dearvvašvuođasuorggi bargiin. Dávvirjohtolat sáhttá sin mielas joatkašuvvat dábálaččat.

Gielddaid njunnošat leat fuolas daid olbmuid dearvvašvuođas, geat johtet barggus Ruoŧas. Sii deattuhit, ahte Suopma ja Ruoŧŧa leat válljen koronaepidemiija dagahan spiehkastatdillái earálágán strategiija. Riikkaid earálágán doaibmabijuin leat váikkuhusat eandalii Lappi eanangottis.

Sin mielas dálá Ruoŧa rájá rastá lobálaš bargojohtolat dagaha koronavirusepidemiija áigge Lappi dáfus stuorra riskka. Lohpi stáhtaráji rasttildeapmái galggašii sin mielas leat dušše bargomátkái ruovttus bargui.

3.4. dii. 19.34 Eiseválddit árvalit: Koronavirusepidemiija vearrámus dilli Lappis miessemánu ja geassemánu doajáldagas

Dán boddosaš árvalusaid mielde koronavirusepidemiija vearrámus dilli Lappis boahtá leat miessemánu ja geassemánu doajáldagas.

Ášši bođii ovdan bearjadaga Lappi guovllolaš válmmašvuođadoaibmagotti čoahkkimis, mas manne čađa eiseválddiid geahčastaga Lappi koronavirusdilis.

Eiseválddiid árvvoštallamiid mielde Lappis lea dál buorre válmmašvuohta, muhto Lappi eanagottis njoammumiid mearri lea stuorrumen.

3.4. dii. 18.13 Varas dieđut Ruoŧa Norrbottena koronadilis

Davvi-Ruoŧa Norrbottena guovlohálddahusa mielde Norrbottena guovllus lea gávnnahuvvon 78 sihkkaraston koronanjoammuma.

Njeallje olbmo leat jápmán koronai.

Ruoŧa álbmotdearvvašvuođalágádusa mielde njukčamanu 31. beaivve Norrbottenis ledje 59 sihkkaraston njoammuma ja golbma ledje jápmán koronavirusii.

3.4. dii. 17.08 THL muitala dál koronavirusdáhpáhusaid meari gielddaid mielde

THL koronavirusstatistihkat čájehit dáhpáhusaid meari dál gielddaid mielde. Eanemusat gávnnahuvvon njoammumat leat Helssegis, 511.

Statistihkat čájehit dušše gielddaid, main leat vihtta njoammuma dahje eanet. Sámegielddat eai goit dán rádjái oidno statistihkain.

3.4. dii. 16.36 Badjel 200 lappilaš smávvafitnodaga ohcan EBI-guovddáža koronadoarjaga

EBI-guovddážiid koronaruhtadeamiid leat ohcan olu. Ohcan rahppojuvvui disdaga ja bearjadaga rádjái olles riikkas leat váldán vuostá 5 570 ohcamuša. Lappis leat guođđán 215 ohcamuša.

EBI-guovddáža doarjja lea dárkkuhuvvon fitnodagaide, main leat eanemustá vihtta bargi.

Ohcamušaid árvu lea oktiibuot 160 miljon euro. Ráđđehus lea lohpidan juohkit EBI-guovddážiid bokte buohkanassii 200 miljon euro.

Ruhtadeapmi lea dárkkuhuvvon fitnodagaide, maid doaimma koronavirus hehtte dahje sáhttá hehttet gaskaboddosaččat, ja maid árvalit muđui birget boahttevuođas.

3.4. dii. 16.16 THL: Koronareivvet sáddejuvvon – galggaše ollet maŋimustá boahtte duorastaga

Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádus THL muitala, ahte álbmotreivvet mat gieđahallet koronavirusa, leat dál sáddejuvvon. Reivet juhkkojuvvojit juohke ruktui Suomas, ja dat jovdet maŋimustá duorastaga 9. cuoŋománu.

Reivviin THL figgá sihkkarastit, ahte juohkehaš oačču dieđu koronavirusis ja virusii ráhkkaneamis.

Buot reivves leahkki materiála lea sihke suoma ja ruoŧa gillii. Sámeguvlui juhkkojuvvon reivviin rávvagat leat maiddái sámegielaiguin. Lassin álbmotreivve lea THL neahttasiidduin suoma ja ruoŧa lassin 16 sierra gielain sihke videon suopmelaš ja suomaruoŧŧelaš seavvingielain.

3.4. dii. 15.45 Ruoŧas 51 ođđa jápmindáhpáhusa ja badjel 600 ođđa njoammuma

Ruoŧas koronavirusii leat jápmán mannan jándora áigge 51 olbmo, muitala álbmotdearvvašvuođaeiseváldi dieđihandilálašvuođas. Ruoŧa jápmindáhpáhusaid mearri lea dál oktiibuot 333.

Ruoŧas lea gávnnahuvvon jándoris badjel 600 ođđa njoammuma. Njoammumiid ollislaš mearri lea dál 6 078.

3.4. klo 15.19 Suomas 21 olbmo leat jápmán koronavirusa dihtii

Suoma dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádusa dieđuid mielde koronavirusa dagahan buozalmasvuhtii leat jápmán 21 suopmelačča. Buohcceviesus leat 95 olbmo, geain 68 lea beaktilisdivššus.

3.4. dii. 15.09. Ráhkkaneapmi Lappi rádjejohtolaga ráddjemii lea ain gaskan

Stáhtaráđi kansliijas muitalit, ahte ráđđehus ii geargga ráđđádallat Lappi rádjejohtolaga ráddjemis vel bearjadaga, daningo ášši válmmaštallan lea gaskan.

Bargojohtolaga ráddjen lea váddásut go álggus jurddašedje, ja dál galget heivehit iešguđetlágan oaiviliid.

Suoma ráđđehus muitalii vuossárgga, ahte maid bargojohtolaga galgá lagaš vahkuid áigge ráddjet davvi- ja oarjerájá alde koronavirusepidemiija dihtii. Dálá dilis rájá oažžu rasttildit, jus bargá nuppi riikkas dahje ovdamearkka dihtii dalle, jus bearrašii laktáseaddji sivaid dihtii lea bággu.

Sisáššiid ministeriija kansliijahoavda Kirsi Pimiä dajai iđitbeaivve, ahte ráđđehus geahččala gávdnat áššái kompromissa jođánepmosit.

– Ráđđehus ohcá čovdosa, mii easttada epidemiija leavvamis ja sihkkarastá min dikšunkapasitehta, muhto ii menddo olu váttásmahte bargojohtolaga davvin, Pimiä logai.

Su mielde virgeolbmuid válmmaštallanbargu lei iđitbeaivve jo buori muttus. Pimiä muitala maiddái, ahte áššis leat ságastallan maiddái Ruoŧain ja Norggain.

Gáldu: STT

Loga maid: Rádjebargit ballet iežaset láibbi ovddas, jus Suopma čavge rájáid – Marjo Paltto: "Juohke iđit lea eahpesihkkar, beasságo šat bargui"

3.4. dii. 14.50 Meahciráđđehus heaitá dán giđa mohtorgielkáluoddalobiid vuovdima ja bidjá eanet návccaid meahccejohtalusa bearráigehččui

Meahciráđđehus lea ožžon máŋgga guovllus máhcahaga, ahte meahccejohtalus-, guolástan- ja meahcástanlobiid vuovdin Lappi guovllus galggašii gaskkalduhttit, daningo dat sáhttet lasihit mátkkošteami ja luonddus lihkadeami eanet go dat lea dálá dilis heivvolaš.

Meahciráđđehus muitala dieđáhusastis, ahte dat čuovvu dárkilit Suoma ráđđehusa ja dearvvašvuođavirgeoapmahaččaid mearrádusaid ja ávžžuhusaid. Mannan vahkuid áigge leat dahkan máŋggaid doaimmaid koronavirusa leavvama njoahcudeapmin.

– Várren- ja láigostobuid várremat leat šluhttejuvvon miessemánu loahpa rádjái ja turismaguovddážiid lagašguovlluid beaive- ja ávdinstobut ja goađit leat giddejuvvon. Lassin leat ávžžuhan leat vuolggekeahttá guhkás vánddardit ja čuovvut dearvvašvuođavirgeoapmahaččaid rávvagiid dorvogaskkain ja hygieniijas vánddardandiliin.

Dál Meahciráđđehus heaitá riikkaviidosaš mohtorgielkáluoddalobiid vuovdima dán giđđabadjái. Mohtorgielkáluottaid olggobeallái mieđihuvvojit lobit dušše sierra ákkaid vuođul.

– Meahciráđđehus ii goittotge gease eret jo árabut mieđihuvvon lobiid. Suoma ráđđehusa ávžžuhusat mátkkošteami geahpedeamis sihke turismaguovddážiid bálvalusaid gidden leat jo geahpedan lihkadeami čielgasit, Meahciráđđehusa dieđáhusas muitalit.

Sámediggi gáibidii duorastaga, ahte bohccuid guohtunráfi ja boazodoalu dábálaš doaibmanvejolašvuođaid galgá dorvvastit spiehkastat diliin. Sámediggi geažidii sihke gassa muohttaga dagahan váttisvuođaide boazodollui ja dasa, ahte Suoma ráđđehus lea ávžžuhan koronaviruspandemiija dihte vealtit buot dárbbašmeahttun lihkadeami virusa leavvama eastadeapmin.

Sámediggi doarjalii dieđáhusastis Meahciráđđehussii vai dat biehttalivččii dán giđa ja geassebaji oasil bivdo- ja johtinlobiid mieđiheamis sámiid ruovttuguovllus ja beavttálmahtášii goziheami lobihis lihkadeami eastadeami dihte.

Meahciráđđehus vástida, ahte fuolla meahcástanlobiid vuovdimis Davvi-Sápmái ii leat dál áigeguovdil, go rievssatbivdobadji nogai davvin njukčamánu loahpas.

– Meahciráđđehus lei jo mearridan rievssatbivdolobiid vuovdima loahpaheamis ovdal meahcástanbaji nohkama. Gieldalaččaid hárjehan meahcásteapmái Meahciráđđehusas ii leat vejolaš váikkuhit.

Meahciráđđehusas áigot čuovvut dárkilit riikka ráđđehusa addin ávžžuhusaid boahtte gease guolástanlobiid vuovdimii ja dahkat dárbbašettiin ráddjehusaid dili gáibidan vugiin.

3.4. dii. 13.00 Restoráŋŋat mannet gitta olles Suomas gaskaija

Restoráŋŋaid, kafeaid ja ovdamearkka dihte báraid galgá giddet olles riikkas bearjadaga gaskaija áigge. Lávvordaga 4.4. rájes restoráŋŋat leat gitta 31.5. rádjái. Gidden lea vealtameahttun koronavirusa leavváma eastadeami dihtii.

Gidden ii guoskka take away -vuovdima nappo borramušaid sáhttá vuovdit nie, ahte kunddar ii báze boradit restoráŋŋii. Restoráŋŋat galget fuolahit das, ahte vuovdin ordnejuvvo rávvagiid vuođul. Dat meidne dan, ahte njoammunriskka ii šadde, go olbmot vižžet biepmu.

Gidden ii guoskka dakkár restoráŋŋaid, mat eai leat rahpasat albmogii baicce dušše ovdamearkka dihte leat bargosajis. Buohcceviesuid, mánáidgárddiid ja industriijalágádusaid boradansajit ožžot leat rabas. Restoráŋŋaid giddemis muitala bargo- ja ealáhusministeriija TEM.

3.4. dii. 10.31 Telia fállá dieđuid Stáhtaráđđái olbmuid johttimis

Telia báikediehtobálvalus fállá anonymiserejuvvon dieđu olbmuid johttimis Stáhtaráđđái golmma mánotbaji áigodahkii. Dieđus vuođđuduvvet dasa, mo ovdamearkka dihte telefuvnnat leat váldán oktavuođa mobiilafierbmái sierra báikkiin.

– Háliideimmet dieđuid geavahussii, vai mii sáhttit čuovvut ráđđehusa mearrádusaid váikkuheami, Stáhtaráđi dorvvolašvuođahoavda Ahti Kurvinen muitala dieđáhusas.

Telia Crowd Insights -data lea anonymiserejuvvon, iige ovttaskas olbmo johttima leat vejolašč uovvut. Datas goittotge sáhttá dulkot stuorra olmmošjoavkkuid johttima.

3.4. dii. 9.17 THL: Suomas 97 ođđa sihkkarasttojuvvon koronavirusnjoammuma

Suomas lea dál duođaštuvvon 97 ođđa laboratoriijas sihkkarasttojuvvon koronavirusnjoammuma THL loguid mielde. Suomas leat dál 1 615 njoammuma. Ođđa njoammumiin 64 lea duođaštuvvon Helssega ja Uusimaa buohccedikšunbire (HUS) guovllus. Njoammumiid mearri lea lassánan sakka, dasgo 1.4. ođđa njoammumiid duođaštuvvojedje dušše 28.

Lappi guovllus lea dán rádjái sihkkarastojuvvon 38 koronadáhpáhusa.

3.4. dii. 8.02 Gihttelis 11 koronadáhpáhusa

Gihttelis lea duođaštuvvon juo 11 koronadáhpáhusa, dieđiha Gihttela gielda. Njoammuma ožžon olbmuid mearri lea ássiid mearrái veardidettiin oalle stuoris.

Gihttela gieldda mielde maiddái máŋggalogi olbmo lea leamaš dáhkamušas dáiguin buohccán olbmuiguin, nuba njoammumiid árvalit leat eambbo, go dál lea sihkkarasttojuvvon.

Gielddas leat váldán olu iskosiid čielggadandihte njoammunbálgá. Gihttela dearvvašvuođaguovddážis leatge dál ráhkkanan dasa, ahte buohccit leat fargga eanet.

Gihttelis giddet dál olu fuomášumi bargiid ja eará pasieanttaid suddjemii. Koronačájanasaid leat váldigoahtán maid eahkediin ja vahkuloahpaid áigge.

Olbmuid muittuhit gieldda neahttasiidduin, ahte dál lea earenoamáš dehálaš čuovvut riikkadási rávvagiid.

3.4. dii. 7.48 Oahpaheaddjiin manná gažadeami vuođul eambbo áigi bargguide, go dábalaččat

Oahpaheaddjiin lea fuolla das, olahitgo sii juohke oahppiin oahpahusa ulbmilat. Lappi oahpaheaddjiid fuolas lea čállán Lapin Kansa -aviisa. Oahpaheaddjiin máŋgasat maid lohket, ahte bargonoađđi lea sturron. Bargobeaivvit soitet maid joatkašuvvat gitta eahkedii.

OAJ lea dahkan gažadeami, masa Lappi guovllus vástidedje 302 oahpaheaddji gaskavahku rádjái. 67 proseantta oahpaheaddjiin lea vásihan, ahte sis manná bargguide eambbo áigi, go ovdal. Vástideaddjiin 37 proseantta lohká, ahte noađđi lea menddo lossat dahje goit measta menddo lossat.

Bargovuogit leat hui earálágánat iešguđet skuvllas. Lapin Kansa -aviissa mielde ovdamearkka dihte Roavenjárggas oahpaheaddjit leat gal ožžon skuvllain bargobiergasiid, muhto muhtimiin ii leat vealtakeahttá bargotelefuvdna ja dat váikkuha njuolga oahppiid fáhttemii.

2.4. dii. 20.02 Koronavirusii leat jápmán olles máilmmis jo badjel 50 000 olbmo

Johns Hopkins universitehta statistihkaid mielde koronavirusii leat máilmmiviidosaččat jápmán jo badjel 50 000 olbmo.

Registrerejuvvon koronavirusdáhpáhusaid mearri fas lahkona fargga miljovnna ráji, go njoammumat leat jo badjel 965 000.

2.4. dii. 17.37 Ráđđehus muitala fitnodatdoalliid veahkeheamis ihttin diibmu 10.15

Ráđđehus doallá ihttin bearjadaga koronai laktáseaddji geahčastaga diibmu 10.15. Dán háve geahčastagas vuodjut earet eará fitnodatdoalliid doarjagii ja fitnodatruhtadeapmái. Báikki alde leat riekteministtar Anna-Maja Henriksson ja ealáhusministtar Mika Lintilä. Sáhtát čuovvut dilálašvuođa njuolggosáttan earet eará Yle neahttasiidduin.

2.4. dii. 17.07 Lappi rájá gidden váddásut go vuos jurddašedje

Rádjejohtolaga ráddjen Lappis leage váddásut gažaldat go ráđđehusas ovddalgihtii jurddašedje.

Ylei muitaluvvo sierra gálduin, ahte bargofámu johtima ráddjen ii leat oktageardán.

Ášši lea loktanan maiddái diplomáhtalaš gažaldahkan: Ruoŧŧa ja Norga eai hálit, ahte Suopma ráddje rájá rastá johtti johtolaga. Yle dieđuid mielde áššis leat ráđđádallan ministeriijadásis.

2.4. dii. 16.46 Vuođđoláhkaváljagoddi doarju restoráŋŋaid giddema ja ráddjendoaimmaid guhkideami

Vuođđoláhkaváljagoddi guottiha stáhtaráđi dievasmahtti ásahusa, mainna restoráŋŋat giddejuvvojit lávvardaga. Restoráŋŋat ja kafeat galget stáhtaráđi ásahusa mielde giddet uvssaideaset buot Suoma eanagottiin, go jándor molsašuvvá lávvardahkan 4. cuoŋománu.

Vuođđoláhkaváljagoddi guottiha unna fuomášahttimiin maiddái gearggusvuođalága ráddjendoaimmaid guhkideami.

Ráđđehus attii árabut dán vahku evttohusas, man mielde gearggusvuođalága vuođul addon ráddjehusaid joatkit 13. miessemánu rádjái. Dál dat leat fámus 13. cuoŋománu rádjái.

2.4. dii. 16.01 Suomas dál 19 jápmán koronavirusa dagahan buohcuvuhtii

THL varrasamos loguid mielde Suomas leat jápmán 19 olbmo koronavirusa dagahan buohcuvuhtii. Buohcceviesus leat divššus 160 olbmo, beaktilis divššus 65.

2.4. dii. 15.32 Ruoŧas dál 282 jápmán koronai, ođđa njoammundáhpáhusat badjel 500

Ruođat koronaepidemiijai jápmán olbmuid mearri lea loktanan 43:in, nappo koronai leat dál Ruoŧas jápmán 282 olbmo, muitalit álbmotdearvvašvuođa eiseválddit.

Sihkkaraston njoammundáhpáhusat Ruoŧas leat jo lagabui 5 500. Dáhpáhusaid mearri lassánii jándoris badjel 500:in

Dearvvašvuođaeiseválddit leat fuolas das, ahte eandalii badjel 70-jahkásaččaid njoammundáhpáhusat leat lassánan.

Gáldu: STT

2.4. dii. 15.13 Norggas rahpet beaiveruovttuid ja skuvllaid beassážiidda

Norggas ávžžuhit beaiveruovttuid ja skuvllaid rahpat uvssaideaset mánáide beassážiidda, muitala Vardens Gang -aviisa. Norgga ráđđehus háliida sihkkarastit, ahte servodaga dáfus vealtemeahttun bargguin leahkki vánhemiid mánát ožžot divššu. Lassin ráđđehus háliida skuvllaid rahpamiin doarjut mánáid, geain leat sierra dárbbut, váttisvuođat buohcuvuođain dahje váttis dilli ruovttus.

Beaiveruovttuid ja skuvllaid ii sáhte geatnegahttit doaibmat beassážiid basiid áigge, muhto ráđđehus bargá máŋggaid suohkanlaš oassebeliiguin ja organisašuvnnaiguin ulbmila ollašuhttima dihte. Dárkkuhussan lea doallat beaiveruovttuid ja skuvllaid rabas boahtte mánnodaga rájes beassášbasiid badjel disdaga rádjái.

Máŋggat suohkanat leat jo almmuhan, ahte rahpet beaiveruovttuid ja skuvllaid beassážiidda. Dáid joavkkus lea oaivegávpot Oslo.

Norggas leat gávnnahuvvon measta 5 000 koronanjoammuma, muitala NRK. Virusii leat jápmán 45 olbmo.

2.4. dii. 14.47 WHO: čielgasit stuorámus oassi koronai jápmán olbmuin badjel 60-jahkásaččat

Máilmmi dearvvašvuođaorganisašuvdna WHO mielde Eurohpás koronai jápmán olbmuin 95 proseantta leat badjel 60-jahkásaččat.

WHO Eurohpá doaimmahaga jođiheaddji Hans Kluge goittotge dajai dieđihandilálašvuođas Geneves duorastaga, ahte ahki ii leat áidna riskadahkki.

– Jurdda das, ahte COVID-19-dávda váikkuhivččii dušše vuorrasut olbmuide, lea boastut, Kluge dadjá.

Dearvvašvuođaorganisašuvnna mielde 1-15 proseantta vuollel 50-jahkásaččain lea ožžon duođalaš dahje oalle duođalaš njoammuma, muitala ođasdoaimmahat AP.

2.4. dii. 12.11 MLL almmuhan sámegillii rávvagiid das, mo mánáin galggašii hállat koronaáššiid birra

Mannerheim mánáidsuodjalanlihttu MLL lea almmuhan rávvagiid sámegillii das, mo mánáin galggašii hállat koronavirusa dagahan dilis.

Fáddá lea olu oidnosis medias ja olbmuid ságastallamiin. MLL čállá, ahte dan mánáid ja nuoraid telefuvnna ja chat oktavuođaváldimiid vuođul mánát ja nuorat čuvvot media dál olu. Daid áššiid dihtii mánát ja nuorat sáhtetge áŧestuvvat.

– Vánhemat ja eará ollesolbmot, geat leat lahka, dárbbašuvvojit dál vuostefápmun ođđasiid vuostá, mat áŧestit, ja dorvvohisvuođadovdduide, mat bohtet olbmuid sierra orrumis, čuožžu MLL almmuhusas.

Hálešteapmi lea dál dehálaš. Dáppe gávnnat MLL rávvagiid.

2.4. dii. 11.23 Allaskuvllaide ohcan nohkan ikte, sisabeassaniskosiid ordnemis galgá mearridit cuoŋománu beallemuttus

Allaskuvllaide ohcan lea nohkan ikte. Oktiibuot 46 600 oahppi galggašedje álggáhit allaskuvllain čakčat.

Allaskuvllaid nappo universitehtaid ja ámmátallaskuvllaid sisabeassaniskosat galggašedje leat goittotge hui fargga, miessemánu guokte maŋimuš vahku áigge. Dieđa- ja kulturministtar Hanna Kosonen lohká ráđđehusa dieđihandilálašvuođas, ahte sisabeassaniskosiid beaivemeriid sirdimis galgá mearridit maŋimušta cuoŋománu beallemuttus.

2.4. dii. 11.23 Oahpahusa spiehkastatordnema vejolaš joatkit giđđalohkanbaji lohpii

Ráđđehus doallá aiddo geahčastaga koronadilis ja fáddán leat odne oahpahusa guoskevaš áššit. Báikki alde leaba oahpahusministtar Li Andersson ja dieđa- ja kulturministtar Hanna Kosonen.

Oahpahus- ja kulturministeriija leaba ráhkkanan dasa, ahte lagašoahpahus ii šat ordnejuvvo dán lohkanbajis ollenge. Ministeriija čuovvu dearvvašvuođaeiseválddiid ávžžuhusaid, muitala Li Andersson.

Oahpahus joatkašuvvá dálá spiehkastatvugiin. Ministtar Andersson ávžžuha buot oahppiid bissut gáiddusoahpahusas, vaikko vejolašvuohta lagašoahpahussii leage dihto joavkkuin degomat 1.–3. luohkkálaččain.

Andersson muitala maiddái das, ahte sii dihtet nuoraid fuola das, ahte leago giđa studeantafeasttaid ja eará válmmaštuvvama ávvudoaluid vejolaš ordnet ollenge. Andersson atná ášši dehálažžan.

Oahpahus- ja kulturministeriijas ii goittotge leat vejolašvuohta mearridit oktasaš ávvubeaivvi. Ministeriija lea goittotge bargamin áššiin ovttasbargoguimmiiguin ja sii geahččalit gávdnat čovdosa áššái. Olbmot goittotge válmmaštuvvet dábalaččat, vaikko oktasaš ávvubeaivi ii leat.

2.4. dii. 10.38 Koronavirusa stahtistihkat bohtet duođalaš njoammumiid maŋis

Koronavirusa statistihkaid geahčadettiin gánneha fuobmát, ahte dat bohtet duođalaš njoammumiid maŋis.

Riikkaidgaskasaš dutkamušaid vuođul manná dábalaččat 2–12 beaivve, ovdal koronavirus álgá dagahit olbmos váttuid. COVID-19-dávddá mihtilmas vuoiŋganváttisvuođat álget 5–8 beaivvis virusa njoammumis.

Váttuid álgima maŋŋá bistá vel sullii vahku ovdal pasieanta ohcala buohccevissui. Dat áigi váikkuha eandalit dasa, mo dáhpáhusaid sáhttá dulkot jurddašettiin stáhta ráddjendoaimmaid.

2.4. dii. 9.41 THL: Suomas 72 ođđa koronavirusnjoammuma

Suomas lea dál duođastuvvon oktiibuot 1 518 sihkkarasttojuvvon koronavirusnjoammuma, muitala Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádus THL. Dáin ođđa njoammumat leat 72.

Ođđa sihkkarasttojuvvon njoammumiin 28 lea duođaštuvvon Helssega ja Uusimaa buohccedikšunbire guovllus ja vihtta Pirkanmaas. Njoammumiin sullii bealli lea almmáiolbmuin, bealli nissonolbmuin.

THL lea ovdal muitalan, ahte duohtavuođas njoammumat sáhttet leat juobe 20–30 geardde eanet, go lea sihkkarasttojuvvon.

2.4. dii. 8.01 Romssalaš Gina Utsi NRK Sápmái: "In leat goassege leamaš nu buohcci go dál"

NRK Sápmi muitala romssalaš Gina Utsis, geas lea duođaštuvvon koronavirusdávda, namalassii COVID-19.

Utsi lea leamaš luopmomátkkis Kanáriasulluin ja buohccán dan maŋŋá, go ollii ruoktot Romsii. Vuos Utsi jurddašii, ahte sus lea dábalaš nuorvu, muhto dilli vearránii. Utsis ledje COVID-19 -dávdda váttut degomat feber, nuorvu, oaivebávččas ja bávččas lađđasat.

Ovtta eahkeda šattai maid lossat vuoigŋat.

– Dat lei hui issoras, de mun gal jurddašin, ahte jus mun dál nohkan de in boađe goassege šat gullát. Dat lei guhkes ja váivves idja, muitala Utsi NRK Sápmái.

Utsi vikkai váldit oktavuođa doaktáriin ja koronaheahtetelefovnnain. Son goittotge oaččui dieđu, ahte nu guhká, go ii dárbbaš buohccevissui, de ii dárbbaš váldit makkárge iskosa. Easkka go su mátkeskihpáris, gii orro eará báikkis, duođaštuvvui korona, de beasai son maid váldit iskosa. Iskosis bođii ovdán, ahte sáhka lei koronas.

– Olbmot fertejit orrut ruovttus. Lea issoras dávda, ja eat mii dieđe vel mot dat sáhttá maŋitáigai čuohcát, lohká Gina Utsi.

Ášši sáhttá lohkat dáppe.

2.4. dii. 7.31 Norrbotten fállá beaktilis divššu sajiid Lappi olbmuide, jus dearvvašvuođabargit besset ain johttit ráji rastá Ruŧŧii

Norrbotten lea lohpidan beaktilis divššu sajiid Lappi guovllu ássiide dainna eavttuin, ahte earenoamáš dehálaš dikšobargit besset ain johttit bargguide ráji rastá Ruŧŧii. Suoma ráđđehus lea plánen rájá giddema maid bargojohtolagas.

SVT mielde aŋkke 90 Suomas ássi bargiin leat dakkárat, geat leat vealtameahttumat Norrbottena nuortaguovllu dearvvašvuođafuolahussii.

Norrbottena guovlohoavda Anna-Stina Nordmark Nilson muitalii gaskavahku ordnejuvvon dieđihandilálašvuođas, ahte jus dikšobargit eai beasa Suomas Ruŧŧii, gártá pasieanttaid doalvut Durtnosleagis eará sadjái eanangottis.

2.4. dii. 6.22 Koronadáhpáhusaid mearri lassánii vel gaskavahku eahkeda dieđuid mielde

Koronadáhpáhusaid mearri Lappis lea fas lassánan. Olles Lappis lea sihkkarasttojuvvon 38 koronavirusnjoammuma. Lappi buohccedikšunbire guovllus koronadáhpáhusat leat gaskavahku maŋŋá 28 ja Oarje-Lappi buohccedikšunbires 10.

1.4. dii. 20.08 Okta epidemologa ja vihtta matematihkkara buvttadit Suoma koronaeinnostusaid

THL čohkkii guovvamánu álggus joavkku, man bargun addojuvvui dahkat einnostusaid korona leavvamis, dan ráddjemis ja buohcceviesus dikšuma dárbbus Suomas

Joavkku bargui lea čuohcan garra deaddu. Ráđđehus lea geavahan THL rehkegiid koronaráddjemiid vuođđun ja buohcceviesut dikšundárbui ráhkkanettiin.

Almmolaš ságastallamis leat eahpidan, ahte THL einnostusat addet menddo buori gova dávdda duođalašvuođas ja jámolašvuođas.

Eanet koronaeinnostusaid dahkamis sáhtát lohkat suomagillii dáppe.

1.4. dii. 19.58 Lappi koronadáhpáhusaid mearri fas sturron

Lappi buohccedikšunbires lea gaskavahku áigge gávnnahuvvon okta ođđa koronavirusii buohccán olmmoš. Oktiibuot buohccedikšunbire guovllus leat dál 23 koronadáhpáhusa.

Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádus THL neahttasiidduid mielde Oarje-Lappi buohccedikšunbires lea gávnnahuvvon gávcci dáhpáhusa, nuba olles Lappis koronadáhpáhusaid mearri lea dál aŋkke 31.

1.4. dii. 18.55 Ráđđehusa čuovvovaš geahčastat koronadilis dollojuvvo duorastaga diibmu 11.00

Ráđđehus ordne ihtin duorastaga cuoŋománu 2. beaivve koronadillegeahčastaga diibmu 11.00. Fáddán lea ráddjehusaid joatkin oahpahus- ja kulturministeriija hálddašansuorggis 13. miessemánu rádjái. Báiki alde leaba oahpahusministtar Li Andersson ja dieđa- ja kulturministtar Hanna Kosonen.

1.4. dii. 16.27 LK: Korona váikkuhan sakka Lappi fitnodagaide

Lappi fitnodagain badjel bealli lea manahan unnimustá 50 proseantta fitnodatdoaimmas. Juohke viđát fitnodagas doaibma lea nohkkan korona dihte ollásit.

Geavadis dát sáhttá dárkkuhit dan, ahte čuđiid Lappi fitnodagaid uhkida doaimma nohkkan ollásit korona dihte.

Dát dieđut bohtet ovdan Lapin Yrittäjät dagahan gažadeamis, mas čielggaduvvui, mo koronakrisa váikkuha lappilaš fitnodagaid fitnodatdoibmii.

Áššis muitala Lapin Kansa.

1.4. dii. 15.33 Ruoŧas 59 ođđa koronajápmima

Ruoŧa dearvvašvuođaeiseválddit leat muitalan 59 ođđa koronajápmimis. Oktiibuot koronavirusa dagahan dávdii leat Ruoŧas jápmán 239 olbmo.

Nannejuvvon njoammumat leat dál 4 947 ja beaktilis divššu leat ožžon 393 olbmo, muitala Dagens Nyheter -aviisa.

1.4. dii. 14.31 AVI: Lappis beaktilis divššu báikkit reahkkájit

Hálddahuslaš bajitdoavttir Sari Kemppainen mielde Lappi buohccedikšunbiret leat lihkostuvvan lasihit beaktilis divššu kapasitehta bures. Ovdamearkka dihte čuohpahusossodaga lanjaid leat nuppástahttán nu, ahte dat heivejit beaktilis dikšui.

– Dán dilis ii leat fuolla. Áidna fuolla lea dat, ahte jos ollugat bargoveagas buohccájit, de sáhttá leat dikšu gieđain vátni. Sajit ja rusttegat reahkkájit dán dieđu mielde.

1.4. dii. 13.05 Lassedoarjagat biebmoveahki ordnema várás

Sosiála- ja dearvvašvuođaministeriija juohká 1,2 miljovnna euro badjelmearálaš stáhtadoarjagiid biebmoveahki várás. Doarjaga sáhttet ohcat organisašuvnnat, searvvit ja foanddat.

Dál biebmoveahkki fállojuvvo badjel 160 báikegottis. Veahkki olaha 20 000–25 000 olbmo juohke vahku. Dat olbmot, geat leat veahkeheamen leatge árvalan, ahte dákkár veahkki dárbbašuvvo eambbo go ovdal.

Gáldu: STT

1.4. dii. 12.31 Guđas sihkkarastojuvvon koronavirus Álttás

Álttá guovllus guđa olbmos lea duođaštuvvon koronavirusnjoammun. Golmmas dáin olbmuin leat juo dearvvašmuvvan ja leat beassán eret erremis.

Áššis muitala NRK Sápmi.

1.4. dii. 12.10 Dán rádjái dahkkon ráddjehusat leat doaibmán

Suomas epidemiija lea ovdánan njoazit, go ovdal leat árvalan. Ráddjehusat leat doaibmán, lohká THL hoavda Mika Salminen. Maid eará Suomas sirrejuvvon Uusimaa guovllus dáhpáhusaid leavvan lea njohcon. Goittotge doppe mearri lea njeallje geardde stuorát, go eará guovlluin Suomas.

Sihke Salminen ja stáhtaministtar Sanna Marin giitiba olbmuid das, go sii leat čuvvon bures dálá ráddjehusaid.

1.4. dii. 11.52 Testenkapasitehta lasihuvvo

Suopma áigu lasihit koronavirusa testema sakka. Dán muttus COVID-19 -čájánasaid sáhttit testet sulaid 2 500 beaivvis. Testemiid mearri boahtá leat aŋkke guokte geardde stuorát dálá dili ektui. Áššis muitala bearaš- ja vuođđobálvalusministtar Krista Kiuru (sd.).

Dearvvašvuođasuorggi bargiid galgá testet álo, juohke dáhpáhusas ministtar Kiuru mielde.

1.4. dii. 11.23 Lasi suodjemateriálat Supmii dán vahku áigge

Sosiála- ja dearvvašvuođaministtar Aino-Kaisa Pekonen (gur.) muitala, ahte Suopma lea diŋgon ođđa suodjegálvvuid dearvvašvuođasuorggi geavahussii. Lassedoaimmahusat gálvvuin bohtet Supmii dán vahku áigge.

1.4. dii. 11.20 Stáhtaministtar muitala dieđihandilálašvuođas spiehkastatdili jođiheamis

Stáhtaministtar Sanna Marin (sd.) geardduha ráđđehusa dieđihandilálašvuođas, makkár doaibmabijuid ráđđehus lea dán rádjái bargan. Son deattuha, ahte sii leat geahččalan bargat doaibmabijuid nu jođánit go vejolaš dán spiehkastatdilis.

Marin muitala, ahte koronajođihanorganisašuvnna joavkku viiddiduvvo.

Ráđđehus áigu vuođđudit bargojoavkku, mii pláne dan, mo kriisadilis sirdašuvvat eret. Sáhka lea namalassii das, mo servodat beassá fas doaibmat normáladilis.

1.4. dii. 10.49 Eurohpás koronavirusii jápmán badjel 30 000 olbmo

Koronavirusepidemiija dihte Eurohpás leat jápmán juo badjel 30 000 olbmo.

Jápmán olbmuin golbma njealjátoasi leat Itálias ja Espánnjas. Itálias leat jápmán goasii 12 500 olbmo, Espánnjas váile 8 200.

Oktiibuot Eurohpás lea sihkkarastojuvvon 458 601 njoammuma.

Gáldu: AFP

1.4. dii. 9.45 Suomas 62 ođđa njoammuma

Suomas lea gaskavahkku 1.4. rádjái sihkkarastojuvvon oktiibuot 1 446 koronavirusnjoammuma. Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádus THL almmuhii gaskavahku iđđes 62 ođđa njoammumis.

1.4. dii. 8.23 Ruoŧasge mannet čierastallanguovddážat gitta

Ruoŧa ja Norgga stuorámus čierastallanguovddážiid oamasteaddji Skistar-fitnodat muitala, ahte dat gaskkalduhttá dálvebajis koronavirusa dihte. Fitnodaga dieđáhusa mielde dat lea mearridan čuovvut dearvvašvuođaeiseválddiid ávžžuhusaid giddet čierastallanguovddážiiddis Ruoŧa bealde boahtte vuossárgga.

Skistar oamasta earret eará Ruoŧa stuorámus čierastallanguovddážiid Åres ja Sälenis. Norggas fitnodaga čierastanguovddážat leat giddejuvvon juo njukčamánu beallemuttus.

Ruoŧas koronavirusa eastadandoaimmat leat hui earálágánat, go ovdamearkka dihte Suomas ja Norggas. Ruoŧas koronavirusii leat jápmán 180 olbmo Johns Hopkins -universitehta statistihkaid mielde, Suomas leat jápmán dán rádjái 17 olbmo.

MTV Uutiset muitalii ikte, ahte Ruoŧa ráđđehus lei mearridan gieldit galledemiid boarrásiidsiiddain koronavirusepidemiija dihte. Mearrádus boahtá fápmui odne gaskavahku. Ruoŧa ráđđehus lea maid addán dearvvašvuođaeiseválddiide bargun lasihit ja viiddidit koronavirusa testema.

1.4. dii. 7.49 Yle čuovvu Suoma ráđđehusa dieđihandilálašvuođa diibmu 11 rájes

Ráđđehus ordne odne diibmu 11 koronadilis dieđihandilálašvuođa, mas muitalit earret eará suodjegálvvuid materiálaháhkamiin, testenkapasitehta stuorideamis sihke vuoigŋansujiid geavaheamis.

Dilálašvuođas leat mielde sosiála- ja dearvvašvuođaministtar Aino-Kaisa Pekonen, bearaš- ja vuođđobálvalusministtar Krista Kiuru ja Dearvvašvuođa ja buresveadjima lágádusa THL hoavda Mika Salminen.

Dieđihandilálašvuođa sáhttá čuovvut Yle TV1:žis, Areenas dahje Yle neahttasiidduin.

Man muttus koronavirusepidemiija lea Suomas? Dán artihkkalis oaččut johtilit vuođđodieđuid koronavirusepidemiija ovdáneamis Suomas.

Yle Sámi koronavirusčuovvoleapmi 31.3. rádjái
Yle Sámi koronavirusčuovvoleapmi 19.3. rádjái

Varrasamosat

Muualla Yle.fi:ssä